Image default
Πρώτο Θέμα

Stress tests: Η επόμενη ημέρα

Stress tests: Η επόμενη ημέρα

Φιλόδοξα σχέδια για έξοδο από το μνημόνιο με αξιοποίηση του «κουμπαρά» του Ταμείου Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας καταστρώνει η κυβέρνηση στον απόηχο των τεστ αντοχής, που έβγαλαν «καθαρές» τις ελληνικές τράπεζες.

Στο ΧΑ και την αγορά ομολόγων εξαλείφεται ένας σοβαρός παράγοντας κινδύνου, κάτι που θα προσφέρει πολύτιμες ανάσες. Οι τραπεζίτες μπορούν να αφοσιωθούν στο βασικό τους έργο, αν και παραμένει αμφίβολο σε ποιο βαθμό θα μπορέσουν να αποκαταστήσουν τις ροές ρευστότητας στην οικονομία.

Το μεγάλο ερώτημα σε σχέση με τους ευρωπαϊκούς ελέγχους ήταν αν τα αποτελέσματά τους θα επιβάλουν στις ελληνικές τράπεζες να προσφύγουν στην αγορά για νέα κεφάλαια, ή ακόμη και να ζητήσουν νέες ενισχύσεις από το Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας. Η απάντηση και στα δύο ερωτήματα είναι αρνητική: έχοντας αντλήσει πάνω από 34 δισ. ευρώ την τελευταία διετία, οι τράπεζες αποδείχθηκαν ανθεκτικές στον έλεγχο, έστω και αν ήταν μόνο η Alpha Bank που πέρασε καθαρά τον «πήχη», με βάση τα στοιχεία ισολογισμού του 2013.

Η κυβέρνηση υποδέχθηκε με θριαμβευτικές δηλώσεις του πρωθυπουργού, Α. Σαμαρά και του αντιπροέδρου, Β. Βενιζέλου, τα αποτελέσματα της άσκησης, ενώ ο Γκ. Χαρδούβελης υπογράμμισε ότι είναι ιδιαίτερα σημαντικό πως δεν θα χρειασθεί να αξιοποιηθούν τα κεφάλαια του ΤΧΣ. Ο κ. Βενιζέλος συνέδεσε ευθέως, στη δήλωσή του, τα αποτελέσματα των ελέγχων με τη στρατηγική της κυβέρνησης για την έξοδο από το μνημόνιο. Τόνισε ότι «μένει αλώβητο το αποθεματικό του ΤΧΣ» και ότι «μπορούν εύκολα να  υπάρξουν  πρόσθετες εγγυήσεις για την κάλυψη των χρηματοδοτικών αναγκών της χώρας. Ανάγκες που είναι αισθητά μικρότερες από ό,τι νομίζεται και εγγυήσεις  που δεν είναι ούτε νέο  δάνειο ούτε νέο μνημόνιο, αλλά αξιοποίηση των υφιστάμενων ευρωπαϊκών μηχανισμών».

Το κυβερνητικό σχέδιο προβλέπει ότι τα 11,4 δισ. ευρώ του ΤΧΣ θα ζητηθεί να χρησιμοποιηθούν σαν χρηματοδοτικό «μαξιλάρι» για το 2015, ώστε να καλυφθούν οι ανάγκες της χώρας από τις αγορές με ασφάλεια, χωρίς να χρειασθεί έγκριση νέου δανείου ή προληπτικής πιστωτικής γραμμής. Στα 11,4 δισ. η κυβέρνηση αθροίζει και τα 3,7 δισ. ευρώ που εκκρεμούν από επιστροφές κερδών των ευρωπαϊκών κεντρικών τραπεζών, ώστε να διαμορφωθεί ένα «πακέτο» της τάξεως των 15 δισ. ευρώ, επαρκές για να προστατευθεί η χώρα από «ατυχήματα» στην αγορά ομολόγων.

Δεδομένου ότι, με βάση το παραπάνω σενάριο, η Ελλάδα δεν θα ζητήσει πρόσθετο δάνειο, αλλά μόνο την αλλαγή χρήσης ήδη εγκεκριμένων πιστώσεων, η κυβέρνηση ελπίζει ότι θα αποφύγει το αυστηρό καθεστώς εποπτείας, που προβλέπεται για τη χρήση της προληπτικής γραμμής χρηματοδότησης του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας (σύναψη μνημονίου με εποπτεία από Κομισιόν και ΕΚΤ, σε συνεργασία με το ΔΝΤ). Αυτός ήταν, άλλωστε, ο σχεδιασμός που είχε εκπονηθεί εξαρχής από τον Γιάννη Στουρνάρα.

Όμως, υπάρχουν αρκετά εμπόδια πριν φθάσει η κυβέρνηση στην επιβεβαίωση των σχεδιασμών της και από τους διεθνείς δανειστές. Κατ’ αρχάς, τυπικά, τα κεφάλαια του ΤΧΣ δεν ανήκουν στην κυβέρνηση: είναι μια χρηματοδότηση που έχει εγκριθεί για άλλο σκοπό (για τις τράπεζες) και, εφόσον έμεινε στα… αζήτητα, πρέπει να επιστραφεί στον ΕΜΣ. Συνεπώς, από αυστηρά τυπική άποψη η κυβέρνηση θα κληθεί να υποβάλει αίτημα για χρηματοδότηση από τον ΕΜΣ και είναι θέμα ερμηνείας από τους υπουργούς Οικονομικών αν αυτό είναι ένα νέο αίτημα για χρηματοδότηση, που θα πρέπει να εξετασθεί εξαρχής και με βάση το αυστηρό καταστατικό του ΕΜΣ, ή αν πρόκειται για ένα αίτημα αλλαγής χρήσης ήδη εγκεκριμένου δανείου, ώστε να παρακαμφθεί το καταστατικό.

Επί της ουσίας, όμως, η απάντηση των διεθνών δανειστών στο αίτημα της Ελλάδας θα εξαρτηθεί από το αν θα κρίνουν ότι η χώρα θα είναι σε θέση να «σταθεί στα πόδια της» με ένα μικρό δάνειο και «χαλαρή» επιτήρηση, ή αν υπάρχει σοβαρός κίνδυνος να αποκλεισθεί και πάλι από τις αγορές, προκαλώντας νέα αναταραχή στην ευρωζώνη.

Σύμφωνα με πληροφορίες, το ΔΝΤ και η ΕΚΤ, δηλαδή οι δύο βασικοί παράγοντες της τρόικας που έχουν βαρύνουσα άποψη για τη θέση της Ελλάδας στις αγορές μετά το μνημόνιο, θεωρούν ότι τα 15 δισ. ευρώ είναι ένα πολύ μικρό «μαξιλάρι», δεδομένου ότι η Ελλάδα θα χρειασθεί 18 δισ. το 2015 και 8 δισ. το 2016. Επιπλέον, εκτιμούν ότι η αγορά ομολόγων δεν θα πεισθεί να δανείσει την Ελλάδα με ανεκτό κόστος χωρίς ένα αυστηρό σύστημα διεθνούς επιτήρησης.

Πολλά θα εξαρτηθούν, πάντως, από τη στάση της κυβέρνησης στην προσεχή αξιολόγηση από την τρόικα. Σύμφωνα με πληροφορίες του -, η Αθήνα ζήτησε ήδη να εξαιρεθεί το ασφαλιστικό από τη διαπραγμάτευση, ενώ τα μηνύματα που εκπέμπει στην τρόικα, σχετικά με την υλοποίηση των περισσότερων υπεσχημένων μεταρρυθμίσεων, δεν κρίνονται από την τρόικα ενθαρρυντικά. Ιδιαίτερα το ΔΝΤ, που δίνει ιδιαίτερη βαρύτητα σε αυτή την τελευταία αξιολόγηση, εμφανίζεται σφόδρα δυσαρεστημένο και δεν είναι καθόλου βέβαιο ότι θα δεχθεί πολιτικούς συμβιβασμούς για χαλάρωση του ελέγχου.

Οι αγορές

Το Χρηματιστήριο προεξόφλησε σε ένα βαθμό τα καλά αποτελέσματα των ελέγχων στις τράπεζες, με την άνοδο που σημείωσε ο Γενικός Δείκτης την περασμένη εβδομάδα, φθάνοντας και πάλι στις 1000 μονάδες, με «ατμομηχανή» τις μετοχές του τραπεζικού κλάδου. Αναλυτές ερμηνεύουν τη σημαντική υποχώρηση της απόδοσης του 10ετούς ομολόγου, την Παρασκευή, περίπου κατά 70 μονάδες βάσης, ως κίνηση προεξόφλησης των καλών αποτελεσμάτων για τις τράπεζες (πάντως, η απόδοση παραμένει στο 7,3%).

Σύμφωνα με την επικρατέστερη εκτίμηση των αναλυτών, είναι πολύ πιθανό να συνεχισθεί ένα «ράλι ανακούφισης», τόσο στο ΧΑ, όσο και στην αγορά ομολόγων, μετά την επίσημη ανακοίνωση των αποτελεσμάτων. Τονίζουν, όμως, ότι ο ορίζοντας για τις αγορές δεν έχει καθαρίσει, αφού διατηρείται η αβεβαιότητα τόσο για την αξιολόγηση από την τρόικα και τις διαπραγματεύσεις για την έξοδο από το μνημόνιο, όσο και για την πολιτική και κυβερνητική σταθερότητα.

Ιδιαίτερα σε ό,τι αφορά τις τραπεζικές μετοχές, οι επενδυτές θα πρέπει να λάβουν πολύ σοβαρά υπόψη την παρατήρηση του έγκυρου αναλυτή του Bruegel, Νίκολας Βερόν, ότι τα αποτελέσματα του ελέγχου ποιότητας ενεργητικού των τραπεζών (AQR) δεν έχουν φανεί ακόμη, αλλά θα φανούν στους ισολογισμούς του 2014. Δηλαδή, οι τράπεζες, και κυρίως οι ελληνικές που είχαν πολύ κακές επιδόσεις στο AQR θα υποχρεωθούν να αναμορφώσουν τους επόμενους ισολογισμούς τους, «ψαλιδίζοντας» την αξία στοιχείων ενεργητικού και αυξάνοντας τις προβλέψεις για επισφάλειες, κάτι που θα μεταφρασθεί σε χειρότερα οικονομικά αποτελέσματα.

Η ρευστότητα

Σε ό,τι αφορά τις προσδοκίες για αύξηση της ρευστότητας στις επιχειρήσεις και, δευτερευόντως, στα νοικοκυριά, μετά το τέλος των ελέγχων, τραπεζικές πηγές τονίζουν ότι δεν θα πρέπει να αναμένονται θεαματικές βελτιώσεις, παρότι πράγματι οι έλεγχοι είχαν επιδράσει αρνητικά, από το καλοκαίρι του 2013 και μετά, στις προσπάθειες τόνωσης της ρευστότητας.

Το πρόβλημα ρευστότητας των τραπεζών, λόγω της αργής αύξησης των καταθέσεων, ίσως να αντιμετωπισθεί από καλύτερη θέση μετά τους ελέγχους, οι οποίοι ενισχύουν την αξιοπιστία των τραπεζών στη διεθνή αγορά χρήματος. Όμως, τα οφέλη αυτά θα πρέπει και να αποδειχθούν στην πράξη, με επιτυχείς διαδικασίες άντλησης κεφαλαίων, οι οποίες αυτή την περίοδο εκτιμάται ότι δεν θα είναι εύκολες, λόγω της αντίληψης της αγοράς για τον αυξημένο ελληνικό κίνδυνο.

Παρά την επιτυχία τους στα τεστ αντοχής, οι τράπεζες έχουν μπροστά τους μια τιτάνια προσπάθεια για τη διαχείριση των κακών δανείων, τα οποία, όπως αποκάλυψε το AQR, απεικόνιζαν στους ισολογισμούς τους με αρκετή διάθεση ωραιοποίησης. Εκτιμάται ότι στην παρούσα φάση και μέχρι να πάρει τη δρόμο της η διαδικασία αντιμετώπισης των προβληματικών δανείων, οι τράπεζες θα είναι πολύ δύσκολο να ανοίξουν τους κρουνούς της χρηματοδότησης, ιδιαίτερα σε ένα οικονομικό περιβάλλον που εξακολουθεί να χαρακτηρίζεται από υψηλούς κινδύνους και από έλλειψη ποιοτικής ζήτησης για κεφάλαια.

Σχετικα αρθρα

Χαμηλότερη ήταν η διείσδυση της γυναικείας επιχειρηματικότητας το 2014

admin

Οι υψηλότερες αποδόσεις το 2018 δε σημαίνουν αναταραχή των αγορών

admin

Σε αναζήτηση εναλλακτικής πολιτικής ο ΣΥΡΙΖΑ

admin

Το ΠΑΣΟΚ, η εσωστρέφεια του και τα 10 βήματα εξόδου από την κρίση…

admin

Θρίλερ με τις συντάξεις-Πάνω από 4% πλεόνασμα για φέτος

admin

Η ανήθικη προσφυγική πολιτική της Πολωνίας

admin

Οι επενδυτές στις αναδυόμενες αγορές παρακολουθούν εναγωνίως τη Fed

admin

Η ΕΕ θέλει μεγαλύτερο έλεγχο επί των hedge funds μετά το Brexit

admin

Φεύγει οριστικά το ΔΝΤ από την Ευρώπη;

admin

Τα χαμηλά επιτόκια και ο νέος “πυρετός του χρυσού”

admin

Μπίζνες με την επωνυμία Μαφία

admin

Οι απειλές των δανειστών και τα εκλογικά σενάρια

admin

Η διελκυστίνδα μεταξύ ελληνικής κυβέρνησης, ΔΝΤ και γερμανικής κυβέρνησης

admin

Τι θα πει ο Τσίπρας στους πολιτικούς αρχηγούς

admin

Φτάνουν σε συμφωνία Μέρκελ και SPD

admin

Όλο το σχέδιο της ιταλικής κυβέρνησης για τη διάσωση των δύο τραπεζών

admin

Η Ελλάδα δείχνει σημάδια προόδου, λέει ο Μοσκοβισί

admin

Η Αργεντινή αφήνει πίσω της την Εβίτα

admin