Image default
Πρώτο Θέμα

Γιατί η κυβέρνηση θα χάσει τη μάχη με την τρόικα

Γιατί η κυβέρνηση θα χάσει τη μάχη με την τρόικα

Καταδικασμένη να χάσει τη μάχη με την τρόικα είναι η κυβέρνηση, παρότι μέχρι πρόσφατα αντιμετώπιζε την πέμπτη αξιολόγηση περίπου σαν… περίπατο στο πάρκο.

Η ελληνική πλευρά βρίσκεται απρόσμενα σε θέση αδυναμίας από ένα σοβαρό λάθος στους υπολογισμούς της: επικέντρωσε την προσοχή της στην πολιτική, σε τελική ανάλυση, σχέση με τους θεσμικούς πιστωτές, παραγνωρίζοντας τον καταλυτικό, όπως αποδεικνύεται, ρόλο της αγοράς ομολόγων.

 Η σχέση με τους εκπροσώπους των θεσμικών πιστωτών υπήρξε δύσκολη ήδη από το 2011, όταν άρχισαν να γίνονται αισθητές οι ισχυρές παρενέργειες της ακραίας λιτότητας του πρώτου μνημονίου. Ο Ευ. Βενιζέλος, ως νέος υπουργός Οικονομικών τότε, συγκρούσθηκε με την τρόικα, που αποχώρησε με δραματικό τρόπο από την Αθήνα. Η προσπάθειά του να διαπραγματευθεί σε υψηλότερο, πολιτικό επίπεδο με τους δανειστές κατέληξε γρήγορα σε αδιέξοδο και υποχρεώθηκε να λάβει σκληρά μέτρα, μεταξύ των οποίων το γνωστό «χαράτσι» στα ακίνητα, προκειμένου να πείσει την τρόικα να επιστρέψει στη διαπραγμάτευση.

Εκείνη την περίοδο, στη σύγκρουση με την τρόικα διακυβευόταν η συνέχιση της χρηματοδότησης από την Ευρώπη και το ΔΝΤ, χρηματοδότησης απαραίτητης για να παραμένει συνεπές το Δημόσιο στις εσωτερικές του υποχρεώσεις, με πρώτες βεβαίως τις πληρωμές μισθών και συντάξεων, δεδομένου ότι δεν είχε επιτευχθεί ακόμη πρωτογενές πλεόνασμα.

Στην παρούσα φάση, η κυβέρνηση θεωρητικά μπήκε στη διαπραγμάτευση με την τρόικα για την τελευταία αξιολόγηση της «μνημονιακής» περιόδου από θέση ισχύος: ήδη από το 2013, ένα χρόνο νωρίτερα από τις προβλέψεις του προγράμματος, είχε επιτύχει πρωτογενές πλεόνασμα και πλέον οι δόσεις των διεθνών δανείων καλύπτουν μόνο την εξυπηρέτηση του χρέους.

Επιπλέον, από τον Απρίλιο, επίσης νωρίτερα από τις αρχικές προβλέψεις, η κυβέρνηση αποκατέστησε τις σχέσεις της με την αγορά ομολόγων, αντλώντας με επιτυχία κεφάλαια με την έκδοση νέων τίτλων. Έτσι, έχοντας τα δύο ισχυρά χαρτιά της πλεονασματικής δημοσιονομικής διαχείρισης και της πρόσβασης στην αγορά ομολόγων, η κυβέρνηση εκτιμούσε ότι θα μπορούσε να διαπραγματευθεί με τους θεσμικούς πιστωτές από ισχυρή θέση, τόσο για να «ψαλιδίσει» τα μέτρα που θα εφάρμοζε στην τελική ευθεία του προγράμματος, όσο και για να εξασφαλίσει την έξοδο από το ταπεινωτικό καθεστώς της διεθνούς επιτήρησης ήδη από το 2015.

Όμως, όπως αποδεικνύεται τις τελευταίες εβδομάδες, η κυβέρνηση δεν είχε υπολογίσει στο σχεδιασμό της τις αντιδράσεις της αγοράς ομολόγων, η οποία σε προηγούμενα στάδια προστριβών με την τρόικα δεν υπήρχε καν στην εξίσωση, αφού η χώρα ήταν εντελώς αποκλεισμένη από την αγορά και οι αποδόσεις των ομολόγων στη δευτερογενή διαπραγμάτευση ήταν πρακτικά αδιάφορες.

Σε αυτή τη φάση, ωστόσο, οι αντιδράσεις της αγοράς ομολόγων έχουν μεγάλη βαρύτητα, αφού το σχέδιο της κυβέρνησης προβλέπει ότι από το 2015 η χρηματοδότηση της χώρας θα προέρχεται κατά κύριο λόγο από τους ιδιώτες επενδυτές και χάρη σε αυτό ακριβώς το γεγονός η κυβέρνηση προσδοκά να απελευθερωθεί από τους όρους και την επιτήρηση της τρόικας.

Η αγορά ομολόγων έδειξε ήδη τα… δόντια της, αμέσως μόλις ανακοίνωσε ο Πρωθυπουργός το σχέδιό του για «καθαρή» έξοδο από το μνημόνιο, δηλαδή για χρηματοδότηση της χώρας αποκλειστικά από την αγορά από το 2015. Η απόδοση του δεκαετούς ομολόγου εκτινάχθηκε πάνω από το 9% και η ηρεμία επέστρεψε μόνο όταν ο Πρωθυπουργός δήλωσε ότι αποδέχεται να υποστηριχθεί η Ελλάδα με μια προληπτική γραμμή χρηματοδότησης από την Ευρώπη.

Το πρόβλημα με την αγορά ομολόγων, όμως, δεν τελείωσε εκεί. Χθες, οι φήμες στην αγορά περί εμπλοκής στη διαπραγμάτευση με την τρόικα και πιθανής αναβολής της επιστροφής της στην Ελλάδα ήταν αρκετές για να εκτοξευθεί και πάλι η απόδοση του δεκαετούς ομόλογου πάνω από το 8%, με ένα ημερήσιο άλμα κατά 50 μονάδες βάσης, που ήταν και η μεγαλύτερη άνοδος από τις 16 Οκτωβρίου.

Ουσιαστικά, με τις σημερινές συνθήκες που διαμορφώνονται για την Ελλάδα στη διεθνή αγορά ομολόγων, η χώρα βρίσκεται σε καθεστώς αποκλεισμού, στο βαθμό που αδυνατεί να προχωρήσει σε εκδόσεις τίτλων με ανεκτό κόστος δανεισμού. Η αγορά δεν αντιδρά αρνητικά μόνο στους υπαρκτούς κινδύνους πολιτικής αστάθειας, ή στην ενδεχόμενη ανάληψη της εξουσίας από το ΣΥΡΙΖΑ, όπως ισχυρίζονται κυβερνητικά στελέχη, αλλά και σε κάθε ένδειξη επιδείνωσης των σχέσεων με τους θεσμικούς πιστωτές.

Αυτό είναι και το μεγάλο πρόβλημα που αντιμετωπίζει σήμερα η κυβέρνηση: αν δεν υποχωρήσει έναντι της τρόικας, λαμβάνοντας ακόμη και μέτρα που θα υπονομεύσουν τις πολιτικές της προοπτικές, η αγορά ομολόγων θα διατηρήσει την Ελλάδα σε καθεστώς αποκλεισμού. Αν υπάρξει μια συμφωνία με την τρόικα, με το συνήθη επεισοδιακό τρόπο και την τελευταία στιγμή, η αγορά ομολόγων θα ηρεμήσει, αλλά δεν θα πρέπει να αναμένεται ότι το Δεκέμβριο, όταν θα αρχίσουν οι σοβαρές πολιτικές διαπραγματεύσεις σε επίπεδο υπουργών Οικονομικών και ηγετών, οι αποδόσεις των ελληνικών ομολόγων θα έχουν επιστρέψει σε «λογικά» επίπεδα, κοντά στο 5%.

Έτσι, ο Α. Σαμαράς και ο Γκ. Χαρδούβελης θα έχουν μια πολύ δύσκολη αποστολή: θα πρέπει να πείσουν ότι μπορεί να εφαρμοσθεί το σχέδιό τους για κάλυψη των χρηματοδοτικών αναγκών της χώρας από την αγορά ομολόγων, την ώρα που οι αποδόσεις των ελληνικών τίτλων θα κυμαίνονται σε απαγορευτικά επίπεδα για δανεισμό. Αυτό εκ των πραγμάτων ακυρώνει κάθε σκέψη για διαπραγμάτευση από θέση ισχύος και οι εξελίξεις οδηγούνται εκεί που επιδιώκουν οι θεσμικοί πιστωτές: να παραμείνει η Ελλάδα το 2015 σε ένα καθεστώς νέου μνημονίου, με μια σημαντικού ύψους προληπτική χρηματοδοτική στήριξη από τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Σταθερότητας και επιτήρηση από την Κομισιόν, την ΕΚΤ και το ΔΝΤ.

Σχετικα αρθρα

Παππάς: Η χώρα δε θα μπορεί να πορεύεται με κυβέρνηση μειοψηφίας για πολύ.

admin

H Goldman Sachs, οι εκλογές και οι τρεις εκπλήξεις

admin

Παράταση ζωής της ιταλικής κυβέρνησης

admin

Αλλαγή καριέρας και μετά τα 40

admin

Κάμψη πωλήσεων και περιορισμός ζημιών για τα πετρελαιοειδή το 2014

admin

Η βία δεν είναι η απάντηση για την Καταλονία

admin

Ουτοπία η ανάκαμψη της βαριάς βιομηχανίας;

admin

Σόιμπλε: μην αφήσετε την ελληνική αξιολόγηση να αποτύχει λόγω του ασφαλιστικού αδιεξόδου

admin

Πτώση στις ιδιωτικές υπηρεσίες υγείας

admin

DW: Η Γερμανία αναζητεί ταυτότητα

admin

H μάχη για την αιολική ενέργεια

admin

Νέο προειδοποιητικό σήμα από την ευρωζώνη

admin

Η κατάρρευση… δεξιά της Δεξιάς

admin

Κλείνοντας τον βαλκανικό διάδρομο

admin

Capital Economics: Οι επιπτώσεις από το δεύτερο κύμα της πανδημίας

admin

Πώς να βγάλετε χρήματα από τις κεφαλαιαγορές

admin

Ινστιτούτο Ifo: Κρίσεις στην ευρωζώνη και στο μέλλον αλλά όχι τόσο ισχυρές όσο η πρώτη

admin

O Elon Musk παίζει επικίνδυνο παιχνίδι με την επίθεση στους αναλυτές

admin