Image default
Πρώτο Θέμα

Ο «παγωμένος» Γενάρης των «καυτών» ανατροπών

Ο «παγωμένος» Γενάρης των «καυτών» ανατροπών

Η κυβέρνηση που θα προκύψει από τις εκλογές της 25ης Ιανουαρίου θα βρεθεί αντιμέτωπη με σημαντικές εκκρεμότητες και ασφυκτικά χρονοδιαγράμματα – όλα αυτά ενώ θα έχουν μετακινηθεί οι τεκτονικές πλάκες της ελληνικής πολιτικής.

Μια σύγκρουση ανάμεσα σε δύο κόσμους βρίσκεται σε εξέλιξη αυτό τον Γενάρη των ανατροπών: δύο προεκλογικές αφηγήσεις που ξετυλίγονται γύρω από το δίπολο ΣΥΡΙΖΑ και αντι-ΣΥΡΙΖΑ δυνάμεων. Βασικό ρεφρέν το «πάρε κόσμε»: παροχές ή φόβο, ανάλογα με το τι αντέχει ο καθένας. Φόντο το σκηνικό της Αποκάλυψης που περιγράφει η ΝΔ για την επόμενη ημέρα εφόσον επικρατήσει ο ΣΥΡΙΖΑ. Κατά τη διάρκεια της οποίας (26 Ιανουαρίου), κατά σατανική σύμπτωση, συνεδριάζει το Eurogroup.  

Δεν αναμένεται κάποια συμφωνία στο Eurogroup της επομένης των εκλογών, το οποίο κατά πάσα πιθανότητα θα μονοπωλήσει η ανάλυση του εκλογικού αποτελέσματος στην Ελλάδα. Ωστόσο, παρότι η αυλαία της τελευταίας διαπραγμάτευσης έπεσε άδοξα, οι δανειστές δεν κρύβουν ότι το κρίσιμο γι’ αυτούς είναι να αρχίσει άμεσα η διαπραγμάτευση για την ολοκλήρωση της αξιολόγησης. Το ΔΝΤ το κατέστησε σαφές την περασμένη Δευτέρα, λίγο μετά την προκήρυξη των εκλογών από τα χείλη του Πρωθυπουργού, με μια στεγνή ανακοίνωση για το πάγωμα της χρηματοδότησης μέχρι να σχηματιστεί νέα κυβέρνηση. Αρμόδιες πηγές σημείωναν ότι η ανακοίνωση δεν κρύβει κάποιο πολιτικό μήνυμα και ότι είναι τυπική η διαδικασία που ακολουθείται, καθώς το Ταμείο δεν αποδεσμεύει δόσεις ανάμεσα σε αξιολογήσεις.

Αναδεικνύει όμως το κενό στο οποίο κινδυνεύει να βρεθεί η νέα κυβέρνηση που θα προκύψει από τις κάλπες της 25ης Ιανουαρίου και τα ασφυκτικά χρονοδιαγράμματα που θα αντιμετωπίσει για μια συμφωνία με την τρόικα. Το προφανές είναι, όπως σημείωνε πηγή που βρίσκεται κοντά στις συζητήσεις με την τρόικα, ότι «αν η κυβέρνηση ΝΔ-ΠΑΣΟΚ δυσκολεύτηκε να ολοκληρώσει την αξιολόγηση, το λογικό είναι να αναρωτιέται κανείς πόσο εύκολο θα είναι για μια αντιμνημονιακή κυβέρνηση να το κάνει». Δεν είναι η ιδεολογική διάσταση που προβληματίζει τους ξένους παρατηρητές στην Αθήνα, αλλά η πρακτική. Αν ο ΣΥΡΙΖΑ αναδειχθεί πρώτο κόμμα, εκτός από την προσπάθεια να σχηματίσει κυβέρνηση, θα πρέπει να έρθει πρόσωπο με πρόσωπο με τους χρηματοδοτικούς περιορισμούς της κυβέρνησης, και με τη χρηματοδότηση των τραπεζών από την ΕΚΤ. Και όλα αυτά, υπό την πίεση του χρόνου που απειλεί να στεγνώσει τη χώρα από ρευστό. «Όλο αυτό μοιάζει με τζόγο και ήδη έχει χαθεί πολύς χρόνος. Θα πρέπει όμως να αναρωτηθούμε ποιες είναι οι ευθύνες της τρόικας για την κατάσταση στην οποία βρέθηκε τώρα η Ελλάδα» έλεγε πηγή από το Βερολίνο, που βρίσκεται κοντά στο SPD. 

Αλλά μάλλον είναι αργά για τα κροκοδείλια δάκρυα των εκπροσώπων των δανειστών. Κατά μία γραμμή πληροφόρησης, μάλιστα, δεν ήταν το ΔΝΤ αυτό που έριξε στα βράχια τη διαπραγμάτευση προκαλώντας την επίσπευση της διαδικασίας εκλογής Προέδρου της Δημοκρατίας, αλλά η στάση της ΕΚΤ. «Οι ξένοι πίεσαν παραπάνω από όσο έπρεπε και το αντιλαμβάνονται τώρα» έλεγε συνεργάτης του Πρωθυπουργού. Προσέθεσε μάλιστα ότι «το να βάζεις στο τραπέζι της διαπραγμάτευσης τη μείωση της κατώτατης σύνταξης λες και εκδικείσαι την κοινωνία, είναι εκτός τόπου και χρόνου».

Βέβαια, η δυσάρεστη πραγματικότητα που έχει διαμορφωθεί και θα γίνει περισσότερο πιεστική μετά τις εκλογές είναι βούτυρο στο ψωμί της ΝΔ και του Μεγάρου Μαξίμου, που εκτιμούν ότι το σκηνικό τρομοκρατίας και ακραίας πόλωσης ευνοεί τον Αντώνη Σαμαρά. Ο Πρωθυπουργός ευελπιστεί όχι μόνο ότι θα κλείσει την ψαλίδα έναντι της Κουμουνδούρου, όπως καταγράφεται ήδη στις δημοσκοπήσεις, αλλά και ότι μπορεί να ανατρέψει το ρεύμα υπέρ του ΣΥΡΙΖΑ που καταγράφουν όλες οι μετρήσεις.  

Στο αντίπαλο στρατόπεδο επικρατεί αισιοδοξία, αλλά όχι εφησυχασμός. Παρά την αυτοπεποίθηση που εκπέμπει προς τα έξω ο ΣΥΡΙΖΑ, στις κατ’ ιδίαν συζητήσεις των στελεχών εκφράζεται έντονος προβληματισμός για το σκηνικό ακραίας πόλωσης που διαμορφώνεται. Ο μύχιος φόβος των συριζαίων είναι ότι τα τρομολαγνικά σενάρια που εκτιμούν ακόμη και έξοδο από την ευρωζώνη σε περίπτωση εκλογικής νίκης του ΣΥΡΙΖΑ, θα ενταθούν την τελευταία εβδομάδα των εκλογών και έχουν τη δυναμική – στην καλύτερη περίπτωση – να στερήσουν την αυτοδυναμία από τον ΣΥΡΙΖΑ και να κρατήσουν όρθιο στη ΝΔ τον Αντ. Σαμαρά.

Όλα αυτά, ενώ η επόμενη ημέρα στον χώρο της Κεντροαριστεράς, τα κόμματα της οποίας είναι οι πολύφερνες νύφες για τις όποιες κυβερνητικές συνεργασίες, παραμένει τοπίο στην ομίχλη. Ο Βαγγέλης Βενιζέλος θέτει ήδη τους όρους συμμετοχής του ΠΑΣΟΚ σε μια μελλοντική κυβέρνηση. Αυτή όμως θα εξαρτηθεί και από τα ποσοστά που θα καταγράψει στην κάλπη το ΠΑΣΟΚ, τραυματισμένο όχι μόνο από τη συμμετοχή στην κυβέρνηση, αλλά και από τις πρωτοβουλίες του Γιώργου Παπανδρέου.

Για την ώρα και παρά τις σχετικές ανησυχίες για το τι μέλλει γενέσθαι την επομένη των εκλογών, οι οποίες έχουν εκφραστεί ήδη από ευρωπαϊκούς παράγοντες του χρηματοπιστωτικού συστήματος σε υψηλόβαθμους παράγοντες της εγχώριας οικονομίας (το πιο κραυγαλέο παράδειγμα είναι η πρόβλεψη του οίκου Fitch για πιστωτικό γεγονός αν η Ελλάδα συρθεί σε δεύτερες κάλπες), οι Ευρωπαίοι φαίνονται ψύχραιμοι. Με εξαίρεση την άκομψη και διπλωματικά «ανφέρ» παρέμβαση Γιούνκερ περί «λάθους αποτελέσματος» στις εκλογές, την οποία ο πρόεδρος της Κομισιόν έσπευσε να ανασκευάσει ισχυριζόμενος ότι εννοούσε τη Χρυσή Αυγή και όχι τον ΣΥΡΙΖΑ, οι Βρυξέλλες για την ώρα σιωπούν.

Η σιωπή δε συνδέεται απαραίτητα με το γεγονός πως οι Ευρωπαίοι έχουν συνειδητοποιήσει ότι οι ωμές παρεμβάσεις στα εσωτερικά πολιτικά πράγματα της Ελλάδας συνήθως φέρουν τα αντίθετα αποτελέσματα (λέγε με Βόλφγκανγκ Σόιμπλε, ο οποίος παραμονές του Ιουνίου 2012 καλούσε τον ελληνικό λαό να κάνει τη σωστή επιλογή στην κάλπη). Όπως το έθετε ανώτερος κοινοτικός αξιωματούχος, «η Ευρώπη δεν τσιμπάει πλέον». Με απλά λόγια, πλέον η Ελλάδα δεν αποτελεί συστημικό κίνδυνο για την ευρωζώνη και άρα, κανένας δεν μπορεί να εκβιάσει τις εξελίξεις.

Ωστόσο, στον δρόμο προς τις κάλπες ο φόβος είναι να μη χτυπήσει κόκκινο η ανασφάλεια, κάτι που θα έχει επίπτωση όχι μόνο στην αγορά αλλά και στις καταθέσεις στις εγχώριες τράπεζες. Για ό,τι συμβεί μετά και για την όποια καθυστέρηση σε συμφωνία με την τρόικα, η οποία θα πρέπει να θωρείται βέβαιη σε όλα τα πολιτικά σενάρια, υπεύθυνη θα είναι μόνο η Ελλάδα, διαμηνύουν οι δανειστές.

Ο Διαβολογενάρης θα κρίνει τι θα συμβεί τον Διαβολοφλεβάρη και όχι μόνο. Και αυτό διότι στις 12 Φεβρουαρίου οι ευρωπαίοι ηγέτες δίνουν ραντεβού στη Σύνοδο Κορυφής, ενώ στις 16 Φεβρουαρίου συνεδριάζει το Eurogroup. Η δίμηνη τεχνική παράταση του Μνημονίου λήγει στις 28 Φεβρουαρίου και η όποια παράταση της στήριξης δεν μπορεί να ευοδωθεί χωρίς προηγούμενο αίτημα από την (όποια) κυβέρνηση.

Γερμανική παραζάλη

Ο αντιπρόεδρος της κοινοβουλευτικής ομάδας των Χριστιανοδημοκρατών-Χριστιανοκοινωνικστών (CDU-CSU) Μίκαελ Φουξ το δήλωσε με σαφήνεια την παραμονή της Πρωτοχρονιάς: «Δεν υπάρχει δυνατότητα εκβιασμού πλέον. Η Ελλάδα δεν έχει συστημική σημασία για το ευρώ». Ο συντηρητικός Γερμανός απηχεί τις απόψεις των Χριστιανοδημοκρατών, όπως αυτές καταγράφονται στο σύνολο του συντηρητικού Τύπου στη Γερμανία. Το κλίμα θυμίζει ημέρες του 2012 και κινείται στο γνώριμο τιμωρητικό ύφος ότι οι Έλληνες δε θέλουν να πληρώσουν για τα λάθη τους και άρα πρέπει να τηρηθεί απέναντί τους σκληρή στάση.

Υπάρχει όμως και η άλλη άποψη, η οποία έχει αρχίσει να κάνει την εμφάνισή της σε πιο προοδευτικούς χώρους. Και είναι η πρώτη φορά που στο Βερολίνο δεν αναπαράγεται μόνο το στερεότυπο των αναξιόπιστων Ελλήνων που αρνούνται να τηρήσουν τις δεσμεύσεις τους, αλλά και η κριτική ότι η πολιτική της λιτότητας δεν λειτουργεί και πως είναι δικαίωμα της κάθε δημοκρατίας να προχωρά σε εκλογές. Δεν ήταν ο Φουξ ο μόνος που ξεσπάθωσε παραμονή Πρωτοχρονιάς. Την ίδια ημέρα η «Ζιντόιτσε Τσάιτουνγκ» φιλοξένησε άρθρο του Μαρσέλ Φράτσερ. Ο οικονομολόγος και πρόεδρος του γνωστού οικονομικού θινκ τανκ DIW περιέγραψε την πιθανότητα νίκης του ΣΥΡΙΖΑ ως «ευκαιρία για την Ελλάδα να απαλλαγεί από το φθαρμένο πολιτικό σύστημα και ως απαρχή αλλαγής». Η ιδιοκτησία του προγράμματος πρέπει να είναι ελληνική, σημείωνε, καλώντας την ελληνική πλευρά να υποβάλει ένα σχέδιο για το πώς φαντάζεται το μέλλος της χώρας και να το διαπραγματευτεί. Ο Φράτσερ είναι σύμβουλος του προέδρου των γερμανών Σοσιαλδημοκρατών Ζίγκμαρ Γκάμπριελ. Η λεπτομέρεια δεν είναι χωρίς σημασία, καθώς η προοδευτική πτέρυγα της γερμανικής κυβέρνησης αποφεύγει να πάρει θέση δημοσίως για τις εξελίξεις στην Ελλάδα. Τουλάχιστον, μέχρι στιγμής.

Το «μαξιλάρι» της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας

Δεν είναι όλα τα σενάρια των ξένων αναλυτών και οίκων τρομολαγνικά. Από τη μία, αναλύονται τα σενάρια περί αναδίπλωσης του ΣΥΡΙΖΑ εφόσον αναδειχθεί πρώτο κόμμα. Από την άλλη, δεν είναι λίγοι όσοι χρησιμοποιούν τις εκτιμήσεις των δημοσκοπήσεων για πρωτιά του ΣΥΡΙΖΑ για να επαναφέρουν τη συζήτηση περί αναπροσαρμογής του μείγματος οικονομικής πολιτικής στην ευρωζώνη. Αλλά και για να υπενθυμίσουν ότι τα εργαλεία που θα μπορούσαν να αποκλείσουν πιθανή μετάδοση της αναζωπύρωσης της ελληνικής κρίσης στην ευρωζώνη (EFSF, τραπεζική ενοποίηση) ενδέχεται να μην είναι επαρκή.

Δεν είναι τυχαίο ότι τα βλέμματα του οικονομικού επιτελείου του ΣΥΡΙΖΑ και όχι μόνο στρέφονται στην πιθανή απόφαση της ΕΚΤ να προχωρήσει σε πρόγραμμα αγοράς κρατικών και εταιρικών ομολόγων ανάλογο εκείνου που υλοποίησε η αμερικανική FED. Η ουσία της απόφασης για την Ελλάδα είναι ότι η αγορά ομολόγων από την πρωτογενή αγορά θα μπορούσε να διευκολύνει την επιστροφή της χώρας στις διεθνείς αγορές ομολόγων και να λειτουργήσει ως μαξιλάρι για την πίεση των διαπραγματεύσεων με την τρόικα. Όμως, τίποτα δεν έχει κριθεί ακόμα, καθώς οι συνήθεις ύποπτοι της Μπούντεσμπανκ αντιδρούν. Οι προθέσεις αναμένεται να φανούς στις 22 Ιανουαρίου, ημέρα που η ΕΚΤ θα αξιολογήσει τα αποτελέσματα των μέτρων που έχει λάβει μέχρι σήμερα. Νωρίτερα, την ερχόμενη Τετάρτη, 7 Ιανουαρίου, στη συνάντηση των ευρωπαίων κεντρικών τραπεζιτών στη Φρανκφούρτη κανένας δεν μπορεί να αποκλείσει ότι η Ελλάδα θα είναι το επίκεντρο της συζήτησης…

Σχετικα αρθρα

Η ΕΚΤ κερδίζει χρόνο για να αναλογιστεί το μέλλον

admin

Ισχυρή ανάπτυξη παρά τις πολιτικές εντάσεις σε κεντρική και ανατολική Ευρώπη

admin

H κρίση «χτυπά» τον κλάδο της ξυλείας

admin

Η Κεφαλαιαγορά, οι ανοικτές πωλήσεις και η επιστολή στο ΥΠΟΙΚ

admin

Η 15η Ιουλίου δώρο του Αλλάχ για τον Ερντογάν

admin

Ο θανάσιμος διχασμός για τις επιχειρήσεις στη Βρετανία του Brexit

admin

Τι κρύβεται πίσω από την «κούρσα» του δολαρίου;

admin

Πρόβα Τσίπρα – Μητσοτάκη για εκλογές και στο βάθος το τέταρτο μνημόνιο

admin

Θα γκρεμίσει ο Covid την κυριαρχία του δολαρίου;

admin

Μύθοι και αλήθειες για το… χρυσό πλεόνασμα

admin

Πώς η influencer Emily Ratajkowski κερδίζει από τους ακολούθους της

admin

Αναζητώντας απαντήσεις στο Νταβός

admin

Mία «ωραία ατμόσφαιρα» στο ΣΥΡΙΖΑ

admin

Επιστροφή στη σταθερότητα, μετά την ύφεση, δείχνει το Ευρωβαρόμετρο των ΜΜΕ

admin

Μια νέα ευκαιρία για την Κύπρο

admin

Νέο ρεκόρ επενδύσεων αναμένεται να πετύχει φέτος η Ελλάδα

admin

Μην εφησυχάζεστε: Η καταναλωτική δαπάνη είναι συνήθως ισχυρή και η ανεργία χαμηλή στην έναρξη μιας ύφεσης

admin

Γιατί η ευρωζώνη χρειάζεται ακόμη θεραπεία

admin