Image default
Πρώτο Θέμα

Η επικείμενη γαλλική επανάσταση

dolls french electionsΣε λίγες εβδομάδες η Γαλλία θα εκλέξει τον επόμενο πρόεδρό της. Δεδομένης της σημαντικής ισχύος της εκτελεστικής εξουσίας στη Γαλλία, συμπεριλαμβανομένης της δυνατότητας διάλυσης του Εθνικού Κοινοβουλίου, οι προεδρικές εκλογές, οι οποίες διεξάγονται κάθε πέντε χρόνια, είναι οι πιο σημαντικές της Γαλλίας.

Όμως το διακύβευμα είναι υψηλότερο από ποτέ αυτή τη φορά.

Τα δύο φαβορί είναι η Μαρίν Λε Πεν του ακροδεξιού Εθνικού Μετώπου και ο Μανουέλ Μακρόν, ο οποίος υπήρξε υπουργός Οικονομίας υπό τον Σοσιαλιστή πρόεδρο Φρανσουά Ολλάντ, αλλά κατεβαίνει ως ανεξάρτητος. Εάν, όπως αναμένεται, η Λε Πεν και ο Μακρόν συναγωνιστούν στον δεύτερο γύρο των εκλογών στις 7 Μαΐου, θα είναι ένα πολιτικό ορόσημο για τη Γαλλία: η πρώτη φορά σε 60 χρόνια που τα κύρια κόμματα της αριστεράς και της δεξιάς δε θα εκπροσωπούνται στον δεύτερο γύρο.

Η Γαλλία δεν έχει γνωρίσει τέτοια πολιτική αναστάτωση από το 1958, όταν, εν μέσω του πολέμου της Αλγερίας, ο Στρατηγός Σαρλ ντε Γκολ ανήλθε στην εξουσία και σχεδίασε το Σύνταγμα της Πέμπτης Δημοκρατίας. Αυτή η αλλαγή, όπως και οποιαδήποτε πολιτική ρήξη, πυροδοτήθηκε από έναν συνδυασμό βαθιά υποκείμενων δυναμικών και των συγκεκριμένων συνθηκών της στιγμής.

Σήμερα συμβαίνει το ίδιο. Πρώτον, οι υποκείμενες δυναμικές: η άνοδος, στις περισσότερες αναπτυγμένες χώρες σήμερα, της έλλειψης λαϊκής εμπιστοσύνης στις ελίτ, αισθημάτων αδυναμίας, του φόβου για την οικονομική παγκοσμιοποίηση και τη μετανάστευση, και του άγχους για την καθοδική κοινωνική κινητικότητας και την αυξανόμενη ανισότητα.

Αυτά τα αισθήματα – μαζί με τον ιστορικό ρόλο του γαλλικού κράτους στην προώθηση της εθνικής ταυτότητας και της οικονομικής ανάπτυξης – έχουν συμβάλει στην αύξηση της στήριξης για το Εθνικό Μέτωπο. Το εθνικιστικό, ξενοφοβικό μήνυμα της Λε Πεν και οι λαϊκιστικές οικονομικές πολιτικές της μοιάζουν με αυτές του ακροαριστερού υποψηφίου Ζαλ-Λουκ Μελανσόν.

Παρ’ ότι η στήριξη για το Εθνικό Μέτωπο αυξάνεται για περισσότερο από μια δεκαετία, το κόμμα έχει ως τώρα παραμείνει μακριά από την εξουσία με το γαλλικό εκλογικό σύστημα των δύο γύρων, το οποίο επιτρέπει στους ψηφοφόρους να συγκεντρωθούν εναντίον του στον δεύτερο γύρο. Και δεδομένης της αδυναμίας του Εθνικού Μετώπου να δημιουργήσει συμμαχίες, η εξουσία έχει παραμείνει στα χέρια των κύριων κομμάτων της αριστεράς και της δεξιάς, παρ’ ότι η Γαλλία έχει κινηθεί προς ένα τριμερές πολιτικό σύστημα.

Τώρα, ο Μακρόν εκμεταλλεύεται τις παρούσες συνθήκες για να ανατινάξει το τριμερές σύστημα. Η μεγάλη διορατικότητα του Μακρόν, την οποία ελάχιστοι αναγνώρισαν αρχικά, ήταν πως ο διχασμός δεξιάς-αριστεράς παρεμπόδιζε την πρόοδο, και πως οι προεδρικές εκλογές παρουσιάζουν χρυσή ευκαιρία να ξεπεραστεί, χωρίς τη βοήθεια ενός οργανωμένου πολιτικού κινήματος. Σε μια στιγμή που ο γαλλικός λαός απορρίπτει όλο και περισσότερο το παραδοσιακό κομματικό σύστημα, η αρχική αδυναμία του Μακρόν έγινε γρήγορα η δύναμή του.

Βοήθησε που, όπως αναγνώρισε και ο ίδιος ο Μακρόν, τόσο η δεξιά όσο και η αριστερά έχουν διασπαστεί τα τελευταία χρόνια. Αυτό είναι ιδιαίτερα αληθές για την αριστερά, όπου έχει προκύψει ένα ξεκάθαρο ρήγμα ανάμεσα στο μεταρρυθμιστικό ρεύμα, υπό τον πρώην πρωθυπουργό Μανουέλ Βαλς, και τους παραδοσιακούς, τους οποίος εκπροσωπεί ο υποψήφιος του Σοσιαλιστικού Κόμματος Μπενουά Αμόν. Τα προβλήματα των Σοσιαλιστών επιδεινώνονται από την παρουσία μιας ριζοσπαστικής αριστεράς που προσπαθεί ενεργά να τους αποκλείσει, όπως και οι Podemos της Ισπανίας έχουν προσπαθήσει να αντικαταστήσουν το σοσιαλιστικό Εργατικό Κόμμα.

Η πηγή των προβλημάτων της κυρίαρχης δεξιάς είναι λιγότερο ξεκάθαρη. Οι δυνάμεις της παραμένουν σε γενικές γραμμές ενωμένες στα οικονομικά και κοινωνικά θέματα. Μάλιστα, μέχρι πριν λίγους μήνες, ο υποψήφιός της για την προεδρία, ο Φρανσουά Φιγιόν των Ρεπουμπλικάνων, αναμενόταν να προηγηθεί στον πρώτο γύρο με μεγάλη διαφορά. Όμως ένα σκάνδαλο για την προσωπική του συμπεριφορά (φέρεται να πλήρωνε τη γυναίκα του και τα παιδιά του για ανύπαρκτες εργασίας ως μέλος του κοινοβουλίου) έβλαψε την υποψηφιότητά του – πιθανώς θανάσιμα.

Όποιος κι αν είναι ο λόγος για την πτώση της δεξιάς, ο Μακρόν έχει επωφεληθεί σημαντικά από αυτήν, καθώς και από τα σχίσματα της αριστεράς. Τώρα, υπάρχει μια πραγματική πιθανότητα για τον νεαρό ανεξάρτητο να εκλεγεί πρόεδρος στις 7 Μαΐου, καταλύοντας το πολιτικό σύστημα της Πέμπτης Δημοκρατίας.

Όμως μια εκλογική νίκη είναι μόλις το πρώτο βήμα. Για να κυβερνήσει με το υβριδικό προεδρικό-κοινοβουλευτικό σύστημα της Γαλλίας, ο Μακρόν θα πρέπει να εξασφαλίσει πλειοψηφία στο Εθνικό Κοινοβούλιο. Αυτό ανοίγει τις πιθανότητες για δύο σενάρια.

Στο πρώτο σενάριο, ο Μακρόν κερδίζει γρήγορα μια κοινοβουλευτική πλειοψηφία, καθώς οι γάλλοι ψηφοφόροι σπεύδουν να ενισχύσουν την εντολή του στις κοινοβουλευτικές εκλογές του Ιουνίου. Αυτό είναι εφικτό, αλλά όχι βέβαιο: αυτό είναι το σημείο όπου η απουσία ενός οργανωμένου πολιτικού κινήματος παραμένει αδυναμία για τον Μακρόν.

Αυτός είναι ο λόγος που οι εκλογές του Ιουνίου μπορεί να προκαλέσουν ένα δεύτερο σενάριο: συνύπαρξη με μια κοινοβουλευτική συμμαχία που θα αποτελείται από ένα μικρό δεξιό τμήμα, ένα μεγάλο κεντρώο τμήμα, και ένα απελπιστικά διχασμένο αριστερό τμήμα. Μια τέτοια εξέλιξη είναι γνώριμη για πολλές ευρωπαϊκές χώρες. Όμως στη Γαλλία, όπου ο ρεπουμπλικανισμός προκάλεσε την ανάδειξη του ιδεολογικού φάσματος αριστεράς-δεξιάς που διαμορφώνει την πολιτική σε όλη τη Δύση σήμερα, θα ήταν μια πραγματική επανάσταση – η οποία θα μπορούσε να σημάνει το τέλος του Σοσιαλιστικού Κόμματος.

Δεδομένης της συμβολικής ισχύος του διαχωρισμού αριστεράς-δεξιάς, οι ψηφοφόροι και πολιτικοί ηγέτες της Γαλλίας έτειναν πάντα να παρουσιάζουν όλα τα προβλήματα της χώρας με ιδεολογικούς όρους. Ο κόσμος και οι πολιτικοί της έχουν λίγη εμπειρία με κυβερνήσεις βασισμένες σε ευρείες συμμαχικές συμφωνίες. Αυτό εξηγεί εν μέρει γιατί το πολιτικό σύστημα φτάνει σε αδιεξόδους, κάνοντας τις μεταρρυθμίσεις δύσκολο να πραγματοποιηθούν, και γιατί το μήνυμα του Μακρόν, το οποίο συμπεριλαμβάνει ξεκάθαρα μεταρρυθμιστικά σχέδια, είναι τόσο ασυνήθιστο για τη Γαλλία.

Εάν η Λε Πεν καταφέρει με κάποιον τρόπο να επικρατήσει, η γαλλική πολιτική – και η Ευρωπαϊκή Ένωση – θα ανατραπεί. Όμως ακόμη και η φαινομενικά μετριοπαθής στάση που εκπροσωπεί ο Μακρόν, με τον δικό της τρόπο, είναι πραγματικά ριζοσπαστική. Με τους δύο υποψήφιους να φτάνουν πιθανότατα στον δεύτερο γύρο, η Γαλλία βρίσκεται στα πρόθυρα μιας πολιτικής επανάστασης, όποιος κι αν νικήσει.

Σχετικα αρθρα

Γερμανικός Τύπος: Τούρκοι καταφεύγουν στην Ελλάδα

admin

Ποια γαλλό-γερμανική ατμομηχανή….

admin

Τουρκία και Δύση: Τι να περιμένουμε το 2019

admin

Οι τιμές των τροφίμων θα αυξηθούν σε περίπτωση άτακτου Brexit

admin

Ο κορονοϊός ξυπνά μνήμες 2008

admin

Το «όχι» σε νέο μνημόνιο και… η γκάφα Χαρδούβελη

admin

Οι Ευρωπαίοι Ταύροι’ χρειάζεται να δείξουν λίγη υπομονή

admin

Γερμανικός Τύπος: Ο αποσταθεροποιητικός ρόλος της ΕΕ στα Βαλκάνια

admin

Financial Times: Ρίγη στις αγορές ομολόγων από την πολιτική αστάθεια σε Ρώμη και Μαδρίτη

admin

Η Γερμανία σε τροχιά ύφεσης και η Ελλάδα σε ανησυχία

admin

ING: Οι αγορές αναγνωρίζουν τη σημαντική βελτίωση της ελληνικής οικονομίας μετά τις εκλογές

admin

Οι πιστωτές ελπίζουν σε ελληνική κυβέρνηση ευρείας συνεργασίας

admin

Businessinsider.it: Τα ελληνικά ομόλογα και το δημόσιο χρέος είναι πλέον ελκυστικά

admin

Χάος και απελπισία με το ελληνικό ροδάκινο

admin

75 χρόνια από το Μπρέτον Γουντς, αλλάζει το ΔΝΤ

admin

Τρόικα: Στην κόψη του ξυραφιού…

admin

Ως πότε φτάνουν τα λεφτά;

admin

Στην «δίνη» του κυκλώνα η Ιταλία

admin