Image default
Ευρώπη

Μήπως υποτιμάμε τους λαϊκιστές;

της Βασιλικής Γεωργιάδου*

Η επικράτηση του Τζον Μπάιντεν στις προεδρικές εκλογές φαινόταν αρχικά ότι θα ήταν άνετη και ότι η νίκη για τον υποψήφιο των Δημοκρατικών είχε «κλειδώσει» ήδη πριν ανοίξουν οι κάλπες. Ακόμη κι αν τα όπλα του Ντόναλντ Τραμπ δεν ήταν αμελητέα, οι δημοσκοπήσεις έδειχναν να υπάρχει απόσταση ασφαλείας μεταξύ των δύο υποψηφίων, η οποία θα μπορούσε να μετατρέψει σε θρίλερ τη μεταξύ τους αναμέτρηση μόνο στην περίπτωση που τα περιθώρια σφάλματος στις δημοσκοπικές εκτιμήσεις για την έκβαση αυτής της μάχης λειτουργούσαν εις βάρος του Μπάιντεν και υπέρ του Τραμπ.

Την ώρα που γράφονταν αυτές οι γραμμές, η εικόνα σε σχέση με τον νικητή των εκλογών δεν είχε ξεκαθαρίσει και θα χρειαστεί να περιμένουμε προκειμένου αυτό να συμβεί, αν και ωστόσο η προοπτική της νίκης του υποψηφίου των Δημοκρατικών αχνοφαίνεται στον ορίζοντα. Ο Μπάιντεν συγκέντρωσε υψηλό αριθμό ψήφων, που ήδη ξεπέρασε τον αριθμό που είχε συγκεντρώσει ο Μπαράκ Ομπάμα το 2008, ενώ και ο Τραμπ κινείται αισθητά πάνω από τον αριθμό των εκλογέων του του 2016. Η αναμέτρηση είχε πολωτικά χαρακτηριστικά, γεγονός που έφερε στις κάλπες επιπλέον ψηφοφόρους και από τα δύο στρατόπεδα. Ο Τραμπ, που καλλιέργησε Την πόλωση, δεν φαίνεται να βλάφτηκε από αυτή του τη στάση. Το αντίθετο: η «λεκτική βιαιότητα» και ο «Χονδροειδής εξτρεμισμός» του απέναντι στους αντιπάλους του, για να χρησιμοποιήσω εκ φράσεις για τον Τραμπ από το βιβλίο των Andre Kaspi και Helene Harter «Οι αμερικανοί πρόεδροι» (εκδόσεις Μεταίχμιο, 2019) συνδέονται με τον διχασμό και ο διχασμός έδειξε να κράτησε τον Τραμπ ζωντανό στη διεκδίκηση της επανεκλογής του.

Εν μέσω πανδημίας, με 230 χιλ. Αμερικανούς να έχουν χάσει τη ζωή τους από τον κορωνοϊό και τον Τραμπ να ανήκει στους αρνητές του, είναι εντυπωσιακό ότι η οικονομία παρέμεινε το ζήτημα με την υψηλότερη σημαντικότητα στην ιεράρχηση των εκλογέων, γεγονός που αποτελεί μια νίκη του Τραμπ στην επιβολή της ατζέντας του και στην εκλογική επικράτηση του τόσο μεταξύ των χαμηλών οικονομικά στρωμάτων όσο και μεταξύ των οικονομικά εύρωστων. Η βελτίωση των ποσοστών του στις εθνικές μειονότητες αποτελεί επίσης ένα επίτευγμα που, μεταξύ άλλων, βοήθησε σημαντικά στην επικράτησή του στην Πολιτεία της Φλόριντα επιτυγχάνοντας ένα υψηλό εκλογικό σκορ μεταξύ των Κουβανοαμερικανών και του ισπανόφωνου πληθυσμού της Πολιτείας.

Μετά τις προεδρικές εκλογές του 2016 και την απρόσμενη νίκη του Ντόναλντ Τραμπ, δύο επιφανείς κοινωνικοί επιστήμονες, ο Ronald Inglehart (Πανεπιστήμιο Michigan) και η Pippa Norris (Harvard Kennedy School) ανέλυσαν την άνοδο των λαϊκιστών στον κόσμο συνδέοντάς τη λιγότερο με φαινόμενα οικονομικής δυσπραγίας και περισσότερο με εκφράσεις πολιτισμικής αντίδρασης: στο άρθρο τους («Trump, Brexit, and the Rise of Populism») καταδεικνύουν ότι είναι κυρίως οι μεγαλύτερες ηλικίας λευκοί άνδρες, συχνά θρησκευόμενοι και με χαμηλό επίπεδο εκπαίδευσης, που νιώθουν απειλητικά έναν κόσμο που αλλάζει και γι’ αυτό εμφανίζονται περισσότερο επιρρεπείς στα κελεύσματα των λαϊκιστών. Οι τελευταίοι εκθειάζουν τις παλιές νόρμες – την κατά Τραμπ «ξεχασμένη Αμερική» -και καταγγέλλουν την παγκοσμιοποίηση, την αξιακή αλλαγή και τη μετανάστευση.

Η επικρατούσα τάση είναι οι λαϊκιστές να υποτιμώνται και να θεωρούνται τιθασεύσιμοι. Η αλήθεια είναι ότι αυτή η διαδικασία περιορισμού της επιρροής των λαϊκιστών δεν είναι ποτέ απλή και η περίπτωση Τραμπ επιβεβαιώνει ότι με τους λαϊκιστές η αναμέτρηση δεν θα είναι ποτέ περίπατος.

*καθηγήτρια Πολιτικής Επιστήμης στο Πάντειο Πανεπιστήμιο

Σχετικα αρθρα

Φως στις άγνωστες πτυχές της δασοπυροπροστασίας

admin

Ταμείο «ΦΑΙΣΤΟΣ»: Από τις αρχές του 2021 θα αρχίσει να λειτουργεί το ταμείο

admin

Ερντογάν, Λουκασένκο και Ε.Ε.

admin

Το πανόραμα των δελφίνων για την ηγεσία του CDU

admin

Γερμανία: Ο Νόρμπερτ Ρέτγκεν υποψήφιος για την ηγεσία του CDU

admin

Συνάντηση δύο φορές την εβδομάδα για τους διαπραγματευτές του Brexit το Σεπτέμβριο

admin

Και ενεργειακές συμφωνίες έφερε η επίσκεψη Μακρόν στο Πεκίνο

admin

18/11: Ελληνογερμανικό Innovation Forum στο Νιάρχος

admin

Ευρωπαϊκές πόλεις απευθύνονται στην φον ντερ Λάιεν για το AirBnb

admin

Η γαλλική Αριστερά αναζητεί σωσίβιο στις διαδηλώσεις για τις συντάξεις

admin

ΕΣΠΑ: Ένα σημαντικό έργο 7.000.000 για το δίκτυο του Συνδέσμου Ύδρευσης Δήμου Γρεβενών

admin

Η Κομισιόν πιέζει τις χώρες της ΕΕ να απορρίψουν το σχέδιο του ΟΗΕ για τη μείωση των αεροπορικών εκπομπών ρύπων

admin

Το ευρωπαϊκό έλλειμμα επιχειρηματικότητας

admin

50.000 ευρώ για την καταπολέμηση της ανισότητας των φύλων στην ΕΕ

admin

Η Κομισιόν έδωσε έγκριση για τη χρήση του εμβολίου των Pfizer/BioNTech

admin

Στο μικροσκόπιο της Κομισιόν το app store της Apple

admin

Ατμοσφαιρική ρύπανση: Αρνητική ευρωπαϊκή πρωτιά η Αθήνα

admin

Ο Βέλγος Χέντρικ Ντάεμς νέος πρόεδρος της Κοινοβουλευτικής Συνέλευσης του Συμβουλίου της Ευρώπης

admin