Image default
ALPHA BANK Οικονομία Πρώτο Θέμα

Alpha Bank: Απασχόληση, Αμοιβές και Παραγωγικές Δυνατότητες της Οικονομίας στο Έτος της Πανδημίας

Σύμφωνα με τα πρόσφατα -μη εποχικά διορθωμένα- στοιχεία που δημοσίευσε η ΕΛΣΤΑΤ, το ποσοστό της ανεργίας ανήλθε σε 16,2% το τρίτο τρίμηνο του 2020, έναντι 16,7% του προηγούμενου τριμήνου (Γράφημα 1). Ο αριθμός των ανέργων κατέγραψε μείωση κατά 20,6 χιλ. άτομα (-2,7%), το τρίτο τρίμηνο του 2020, σε σύγκριση με το ίδιο τρίμηνο του 2019, ενώ οι απασχολούμενοι μειώθηκαν, επίσης, κατά 45,1 χιλιάδες άτομα (-1,1%), εξέλιξη που οδήγησε σε μείωση του εργατικού δυναμικού και περαιτέρω αύξηση του οικονομικά μη ενεργού πληθυσμού. O χρόνος απασχόλησης των εργαζομένων, όπως αυτός αποτυπώνεται στη μείωση των απουσιών από την εργασία και στην επακόλουθη αύξηση των ωρών εργασίας, ανά εβδομάδα, ανέκαμψε σημαντικά. Τα βασικά συμπεράσματα που προκύπτουν, από τα μέχρι σήμερα διαθέσιμα στοιχεία, για την εξέλιξη των μεγεθών της αγοράς εργασίας, είναι τα εξής: Πρώτον, η πανδημική κρίση έχει μεν επιβραδύνει, σε μεγάλο βαθμό, αλλά δεν έχει ανακόψει πλήρως την πτωτική τάση του ποσοστού της ανεργίας που παρατηρείται, τα τελευταία έτη, καθώς αυτό διαμορφώθηκε σε 16,4%, κατά μέσο όρο, το πρώτο εννεάμηνο του 2020, έναντι 17,5%, το ίδιο διάστημα του 2019 (μέσος όρος τριών τριμήνων, μη εποχικά διορθωμένα στοιχεία). Δεύτερον, η αύξηση του οικονομικά μη ενεργού πληθυσμού φαίνεται ότι συνδέεται άμεσα με την επιβολή “lockdown” και τις συνθήκες κοινωνικής αποστασιοποίησης, καθώς παρουσίασε τάσεις εξομάλυνσης, στο τρίτο τρίμηνο του 2020, μετά την άρση των περιοριστικών μέτρων. Συγκεκριμένα, η μετακίνηση ανέργων προς τον οικονομικά μη ενεργό πληθυσμό συνεχίστηκε μεν, αλλά ήταν ηπιότερη το τρίτο τρίμηνο του 2020, σε σύγκριση με το προηγούμενο τρίμηνο.

Πιο αναλυτικά, ο οικονομικά μη ενεργός πληθυσμός αυξήθηκε, το τρίτο τρίμηνο, κατά 1%, σε ετήσια βάση, γεγονός που εξηγείται, πρωτίστως, από τη μετακίνηση των ανέργων, προς την εν λόγω πληθυσμιακή ομάδα, καθώς αρκετά άτομα που αναζητούσαν εργασία, δηλώνουν ότι δεν είναι, πλέον, διαθέσιμα να εργαστούν. Τρίτον, η αύξηση των απουσιών από την εργασία και η πτώση των ωρών εργασίας αποτελούν τους κύριους παράγοντες της μείωσης του εισοδήματος από την εργασία, κατά το τρέχον έτος, καθώς τα μέτρα που υιοθέτησε η Ελληνική Κυβέρνηση για τη στήριξη της απασχόλησης είχαν ως αποτέλεσμα την άμβλυνση των επιπτώσεων -σε γενικές γραμμές- στις θέσεις εργασίας (μόλις -1%, σε ετήσια βάση, το πρώτο εννεάμηνο του 2020) και, ως εκ τούτου, τη συγκράτηση του ποσοστού της ανεργίας. Στο πλαίσιο ορισμένων εξ αυτών των μέτρων, όπως π.χ. το πρόγραμμα “ΣΥΝ-ΕΡΓΑΣΙΑ” για την ενίσχυση της απασχόλησης (συμπεριλαμβανομένης και της εποχικής απασχόλησης), ή το μέτρο αναστολής συμβάσεων εργασίας, αυξήθηκαν σημαντικά οι απουσίες από την εργασία και, ως εκ τούτου, μειώθηκε ο αριθμός των ωρών εργασίας ανά εβδομάδα, όπως παρουσιάζεται στο Γράφημα 2β. Συγκεκριμένα, το δεύτερο τρίμηνο του 2020, διάστημα κατά το οποίο ήταν σε πλήρη ισχύ τα εν λόγω μέτρα, οι ώρες εργασίας διαμορφώθηκαν, κατά μέσο όρο, σε 30,3, έναντι 39,4 ώρες, το ίδιο τρίμηνο του 2019. Το τρίτο τρίμηνο του 2020, ωστόσο, μετά τη σταδιακή άρση των περιοριστικών μέτρων και δεδομένου ότι μέρος μόνο των έκτακτων μέτρων στήριξης ήταν σε εφαρμογή, για συγκεκριμένους κλάδους που πλήττονταν από την πανδημία, οι ώρες εργασίας ανέκαμψαν στο αντίστοιχο περσινό επίπεδο (38,4 ώρες, ανά εβδομάδα, έναντι 38,5 ώρες, το τρίτο τρίμηνο του 2019). Πρόσφατες έρευνες1 επιβεβαιώνουν την εκτίμηση ότι, κυρίως, οι μειωμένες ώρες εργασίας -και λιγότερο η απώλεια θέσεων εργασίας- είχαν ως αποτέλεσμα την πτώση των εισοδημάτων από εργασία.

Όπως παρατηρείται στο Γράφημα 2α, σύμφωνα με το International Labour Organisation, η συνολική απώλεια της μισθολογικής δαπάνης (total wage bill) που καταγράφηκε μεταξύ του δεύτερου και του πρώτου τριμήνου του 2020 στη χώρα μας διαμορφώθηκε σε 9,6%, χωρίς να συνυπολογίζονται οι αποζημιώσεις που έλαβαν οι εργαζόμενοι, στο πλαίσιο των μέτρων στήριξης που υιοθέτησε η Ελληνική Κυβέρνηση. Το μεγαλύτερο μέρος της εν λόγω πτώσης, δηλαδή οι 9,4 ποσοστιαίες μονάδες προήλθαν από τις μειωμένες ώρες εργασίας, ενώ μόλις 0,2 της ποσοστιαίας μονάδας προέκυψε από την απώλεια των θέσεων εργασίας. Σε σύγκριση με επιλεγμένες ευρωπαϊκές χώρες, παρατηρείται, μάλιστα, ότι η αναλογία αυτή ήταν πιο έντονη στη χώρα μας (γκρι μπάρες, Γράφημα 2α).

Τέταρτον, η πτώση των ωρών εργασίας, 2 κατά το τρίτο τρίμηνο του 2020, σε ετήσια βάση, ήταν εντονότερη στις δραστηριότητες υπηρεσιών παροχής καταλύματος και υπηρεσιών εστίασης (-51,2%), ενώ ακολούθησαν τα ορυχεία-λατομεία (-10,2%), η μεταφορά και αποθήκευση (-9,3%), οι διοικητικές και υποστηρικτικές δραστηριότητες (-8%), οι επαγγελματικές, επιστημονικές και τεχνικές δραστηριότητες (-7,7%) και η μεταποίηση (-3%). Αντίθετα, αύξηση σημειώθηκε στις ώρες εργασίες, το τρίτο τρίμηνο του 2020, στον κλάδο των κατασκευών και της ενέργειας, κατά 8,8% και 2,7%, αντίστοιχα, σε ετήσια βάση.

Πέμπτον, βάσει των ανωτέρω, η πανδημική κρίση, τους πρώτους εννέα μήνες του 2020, έχει μεν οδηγήσει σε μια άνευ προηγουμένου υποχώρηση του πραγματικού Ακαθάριστου Εγχώριου Προϊόντος (ΑΕΠ), δίχως, ωστόσο, σημαντικές επιπτώσεις επί του δυνητικού ΑΕΠ. Οι επιδράσεις στον παραγωγικό συντελεστή εργασία φαίνονται προσωρινές και, αν ληφθεί υπόψιν η οριακή άνοδος των επενδύσεων,το πρώτο εννεάμηνο του 2020, σε σύγκριση με το ίδιο διάστημα του 2019 (+0,3%), συμπεραίνεται ότι οι παραγωγικές δυνατότητες της ελληνικής οικονομίας δεν έχουν επηρεαστεί, σε σημαντικό βαθμό, από την πανδημική κρίση. Το γεγονός αυτό αποτυπώνεται και στην ελαφρά μείωση του δυνητικού ΑΕΠ, το 2020 (-0,9%, σε ετήσια βάση), σύμφωνα με την εκτίμηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, όπως παρατηρείται στο Γράφημα 3. Το δυνητικό ΑΕΠ, το οποίο ορίζεται ως το ΑΕΠ που θα παραγόταν, αν απασχολούνταν πλήρως όλοι οι παραγωγικοί συντελεστές της οικονομίας, συνήθως αντικατοπτρίζει τις συνθήκες στην πλευρά της προσφοράς, δηλαδή το επίπεδο του κεφαλαίου, της εργασίας αλλά και της συνολικής παραγωγικότητας.

Κατά τη διάρκεια της τρέχουσας πανδημικής κρίσης, η μεγάλη και απότομη πτώση της ζήτησης, λόγω των περιοριστικών μέτρων, της αβεβαιότητας και του φόβου επιμόλυνσης, είχε την ανάλογη επίπτωση στο πραγματικό ΑΕΠ της χώρας μας, το οποίο, το 2020, εκτιμάται ότι θα διαμορφωθεί σε πολύ χαμηλότερο επίπεδο συγκριτικά με την ύφεση της προηγούμενης δεκαετίας. Ωστόσο, το δυνητικό ΑΕΠ, το οποίο ήδη βρίσκεται σε χαμηλό επίπεδο, εξαιτίας της αποεπένδυσης και του brain drain που έλαβαν χώρα κατά την παρατεταμένη ύφεση της περασμένης δεκαετίας, προβλέπεται ότι θα υποχωρήσει σημαντικά λιγότερο σε σύγκριση με το πραγματικό ΑΕΠ, στο τρέχον έτος, οδηγώντας σε επιδείνωση του παραγωγικού κενού που είναι η διαφορά μεταξύ πραγματικού και δυνητικού ΑΕΠ (Γράφημα 3). Η εξέλιξη αυτή διαμορφώνει ένα σκηνικό αδύναμης ενεργού ζήτησης και ερμηνεύει, σε μεγάλο βαθμό, την πτωτική τάση του γενικού επιπέδου τιμών καταναλωτή, η οποία διαμορφώθηκε σε -1,1% στο πρώτο ενδεκάμηνο του έτους, σε ετήσια βάση. Παρά την υψηλή αβεβαιότητα, η επικείμενη διάθεση αποτελεσματικών εμβολίων προσδίδουν έναν προσωρινό χαρακτήρα στην τρέχουσα πανδημική κρίση. Αυτό σημαίνει ότι οι παραγωγικοί συντελεστές, μετά από κάποιους μήνες και όταν αρθούν τα περιοριστικά μέτρα, θα εξακολουθούν να είναι διαθέσιμοι, τουλάχιστον στο μεγαλύτερο μέρος τους. Για παράδειγμα, οι εργαζόμενοι μετά την αναστολή εργασίας θα επιστρέψουν στην εργασία τους, με βάση τα μέτρα στήριξης της Κυβέρνησης για την απασχόληση. Επιπρόσθετα, σε πιο μακροχρόνιο, μάλιστα, ορίζοντα, οι επενδύσεις στο φυσικό κεφάλαιο, μέσω του προγράμματος “Next Generation EU”, αναμένεται ότι θα έχουν θετικό αντίκτυπο στις παραγωγικές ικανότητες της οικονομίας και, κατ’ επέκταση, στο δυνητικό ΑΕΠ. 

Επαγγελματικά Ακίνητα: Άνοδος των τιμών και πτώση των μισθωμάτων το πρώτο εξάμηνο του 2020 

Σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος, ο δείκτης τιμών των γραφείων αυξήθηκε κατά 2%, σε ετήσια βάση, το πρώτο εξάμηνο του 2020, έναντι αντίστοιχης περυσινής αύξησης ύψους 4,1%. Παράλληλα, το ίδιο χρονικό διάστημα, ο δείκτης τιμών των καταστημάτων σημείωσε άνοδο κατά 3%, σε ετήσια βάση, έναντι ετήσιας αύξησης 7,7%, το πρώτο εξάμηνο του 2019. Όπως παρατηρείται στο Γράφημα 4, οι τιμές των γραφείων αυξήθηκαν, για έκτο συνεχόμενο εξάμηνο, σε ετήσια βάση, ενώ οι τιμές των καταστημάτων ακολουθούν σταθερά ανοδική πορεία, για επτά διαδοχικά εξάμηνα. Ωστόσο, οι ρυθμοί αύξησης των τιμών, τόσο των γραφείων, όσο και των καταστημάτων, επιβραδύνθηκαν σημαντικά, το πρώτο εξάμηνο του τρέχοντος έτους, σε σύγκριση με την προηγούμενη διετία. Αναφορικά με την ανάλυση ανά γεωγραφική περιοχή, αξίζει να σημειωθεί ότι η άνοδος των τιμών των καταστημάτων ήταν μεγαλύτερη, σε ετήσια βάση, το πρώτο εξάμηνο του 2020, στη Θεσσαλονίκη (+9,5%) και στις λοιπές περιοχές (+3,8%), σε σύγκριση με την Αθήνα (+1,5%). Αντίθετα, στην περίπτωση του δείκτη τιμών των γραφείων, η θετική μεταβολή ήταν εντονότερη στην Αθήνα, καθώς διαμορφώθηκε σε 2,8%, έναντι 1%, στη Θεσσαλονίκη και 1,2%, στην υπόλοιπη Ελλάδα. Όσον αφορά στην πορεία της αξίας των μισθωμάτων, σημειώνεται ότι, κατά το πρώτο εξάμηνο του 2020, ο σχετικός δείκτης των γραφείων μειώθηκε κατά 1,5%, σε ετήσια βάση, ενώ των καταστημάτων, αντίστοιχα, κατά 1,1%. Η πτώση των μισθωμάτων, πιθανότατα, οφείλεται στην πτώση της οικονομικής δραστηριότητας, εξαιτίας της πανδημίας Covid-19, στο διάστημα αυτό.

Σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, το πρώτο εννεάμηνο του 2020, η ιδιωτική οικοδομική δραστηριότητα στη χώρα αυξήθηκε, συγκριτικά με την αντίστοιχη περυσινή περίοδο, κατά 15,1%, με βάση τον αριθμό των εκδοθεισών οικοδομικών αδειών, κατά 14,5%, με βάση την επιφάνεια (σε χιλ. τετραγωνικά μέτρα) και κατά 10,8%, με βάση τον όγκο της ιδιωτικής οικοδομικής δραστηριότητας (σε χιλ. . Αντίστοιχα, τον Σεπτέμβριο, η ιδιωτική οικοδομική δραστηριότητα αυξήθηκε, σε σύγκριση με τον Σεπτέμβριο 2019, κατά 28,7%, με βάση τον αριθμό των εκδοθεισών οικοδομικών αδειών και κατά 13,6%, με βάση την επιφάνεια, ενώ μειώθηκε κατά 14,1%, με βάση τον όγκο της ιδιωτικής οικοδομικής δραστηριότητας (Γράφημα 5). Αναλυτικότερα, τους πρώτους εννέα μήνες του 2020, εκδόθηκαν 13.518 άδειες οικοδομής, οι οποίες αντιστοιχούσαν σε 2.863,8 χιλ. τετραγωνικά μέτρα και σε 12.353,2 χιλ. κυβικά μέτρα. Από τις 13 Περιφέρειες της χώρας, οι 8 σημείωσαν θετική ετήσια μεταβολή, σε όρους όγκου ιδιωτικής οικοδομικής δραστηριότητας.

Συγκεκριμένα, αύξηση, σε ετήσια βάση, καταγράφηκε στις Περιφέρειες της Στερεάς Ελλάδας (+68,7%), των Ιόνιων Νήσων (+29,7%), της Δυτικής Ελλάδας (+24,3%), της Θεσσαλίας (+19,9%), της Πελοποννήσου (+16,5%), της Αττικής (+12,4%), της Κεντρικής Μακεδονίας (+10,1%) και της Ηπείρου (+9,8%). Αντίθετα, μείωση, σε ετήσια βάση, παρουσίασαν οι Περιφέρειες της Δυτικής Μακεδονίας (-22,4%), του Νοτίου Αιγαίου (-15,8%), της Κρήτης (-8,2%), του Βορείου Αιγαίου (-6,3%) και της Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης (- 2,6%). Επιπλέον, το 45% των νέων οικοδομικών αδειών εκδόθηκαν στις Περιφέρειες Αττικής (2.734), Κεντρικής Μακεδονίας (2.012) και Νοτίου Αιγαίου (1.330). Σύμφωνα με τα πρόσφατα στοιχεία της DG-ECFIN και του ΙΟΒΕ, τον Νοέμβριο, ο δείκτης επιχειρηματικών προσδοκιών στις ιδιωτικές κατασκευές σημείωσε άνοδο της τάξης των 6,2 μονάδων, σε μηνιαία βάση και διαμορφώθηκε στις 60,5 μονάδες. Συγκριτικά με τον ίδιο μήνα του προηγούμενου έτους, ωστόσο, ο εν λόγω δείκτης επιδεινώθηκε (Νοέμβριος 2019: 66 μονάδες). Από τις επιμέρους συνιστώσες του δείκτη, οι προβλέψεις για το επίπεδο των προγραμματισμένων εργασιών του κλάδου κινήθηκαν σε αρνητικά επίπεδα και διαμορφώθηκαν στις -56 μονάδες, βελτιωμένες, όμως, συγκριτικά με τον Οκτώβριο (-86 μονάδες). Τέλος, οι προβλέψεις για την απασχόληση του κλάδου επιδεινώθηκαν περαιτέρω, καθώς διαμορφώθηκαν στις -35 μονάδες, τον Νοέμβριο, από -16 μονάδες, τον Οκτώβριο.

ΕΚΤ: Ενέργειες για διατήρηση της οικονομικής ανάκαμψης στη Ζώνη του Ευρώ Αναζωπύρωση της νόσου και η διάρκεια της κρίσης Το πραγματικό ΑΕΠ στη Ζώνη του Ευρώ, μετά από την πτώση κατά 15%, στο πρώτο εξάμηνο του 2020, ανέκαμψε κατά 12,5%, σε τριμηνιαία βάση, στο τρίτο τρίμηνο, επιτυγχάνοντας ισχυρότερη αύξηση από την αναμενόμενη. Παρ’ όλα αυτά, η πρόσφατη εντατικοποίηση των μέτρων περιορισμού της οικονομικής δραστηριότητας, ως αντίδραση στην αναζωπύρωση της νόσου του κορωνοϊού (Covid-19) σε αρκετές χώρες, αυξάνει την πιθανότητα μιας νέας υποχώρησης της οικονομικής δραστηριότητας, στο τέταρτο τρίμηνο του 2020. Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) δεν αποκλείει η κάμψη της οικονομικής δραστηριότητας να συνεχιστεί και στο πρώτο τρίμηνο του 2021. Από την άλλη πλευρά, τα θετικά νέα για την αποτελεσματικότητα των εμβολίων κατά του κορωνοϊού προκαλούν αισιοδοξία για σταδιακή επίλυση της υγειονομικής κρίσης εντός του 2021 και πλήρη εξάλειψή της στις αρχές του 2022.

Τα πρακτικά της συνεδρίασης της ΕΚΤ, του περασμένου Οκτωβρίου, επιβεβαίωσαν την εγρήγορσή της σχετικά με την εξασθένιση των οικονομικών προοπτικών, λόγω του ενδεχόμενου αντικτύπου της λήψης νέων μέτρων περιορισμού της οικονομικής δραστηριότητας και της κοινωνικής ζωής (lockdown). Επιπλέον, εγείρονται αρκετά ερωτηματικά για τις μακροχρόνιες επιπτώσεις τόσο στην πλευρά της ζήτησης, όσο και στην πλευρά της προσφοράς και το ρυθμό της οικονομικής μεγέθυνσης. Επιπρόσθετα, τα μέλη του διοικητικού συμβουλίου της ΕΚΤ επισήμαναν τις ανησυχίες τους για τις επιπτώσεις που η πανδημική κρίση θα μπορούσε να επιφέρει μακροπρόθεσμα στους ισολογισμούς των επιχειρήσεων, των νοικοκυριών, των τραπεζών και των εθνικών κυβερνήσεων. Νέα σημαντική ενίσχυση της ρευστότητας Η ΕΚΤ, τους τελευταίους μήνες του 2020, προσπάθησε, με έμμεσο τρόπο, να επικοινωνήσει στους συμμετέχοντες στις αγορές τη συνέχιση του επεκτατικού χαρακτήρα της νομισματικής της πολιτικής, με έμφαση στη διατήρηση των χαμηλών επιτοκίων, στην ενίσχυση της ρευστότητας, καθώς και στην συνέχιση του προγράμματος αγορών περιουσιακών στοιχείων (QE). Η επιβεβαίωση της νομισματικής πολιτικής που θα ακολουθήσει η ΕΚΤ για το προσεχές μέλλον ήρθε στις 10 Δεκεμβρίου, με την ευρέως αναμενόμενη απόφαση του Διοικητικού της Συμβουλίου να αυξήσει το έκτακτο πρόγραμμα αγοράς στοιχείων ενεργητικού (pandemic emergency purchase programme-PEPP) που προορίζεται για τη στήριξη των οικονομιών των χωρών της Ζώνης του Ευρώ που επλήγησαν από την πανδημική κρίση, με Ευρώ 500 δισ. επιπλέον, με αποτέλεσμα το συνολικό ύψος του προγράμματος να ανέλθει σε Ευρώ 1,85 τρισ. και, παράλληλα, με την επέκταση της χρονικής διάρκειας του προγράμματος, έως 9 μήνες τουλάχιστον, μέχρι τον Μάρτιο 2022.

Η ΕΚΤ αποφάσισε, επίσης, ότι θα επανεπενδύει τα ποσά κεφαλαίου από την εξόφληση τίτλων PEPP κατά τη λήξη τους, τουλάχιστον μέχρι το τέλος του 2023, ενώ θα προβεί σε τέσσερις πρόσθετες έκτακτες πράξεις πιο μακροπρόθεσμης αναχρηματοδότησης λόγω πανδημίας (pandemic emergency longer-term refinancing operations-PELTRO), το 2021, οι οποίες θα εξακολουθήσουν να αποτελούν έναν αποτελεσματικό μηχανισμό ενίσχυσης της ρευστότητας, με τον επιτρεπόμενο δανεισμό να αυξάνεται από 50% σε 55% του υπολοίπου των επιλέξιμων δανείων. Παράλληλα, θα συνεχιστεί η διενέργεια καθαρών αγορών, στο πλαίσιο του προγράμματος αγοράς στοιχείων ενεργητικού (asset purchase programme-APP), κατά Ευρώ 20 δισ., μηνιαίως, ενώ οι αγορές στοιχείων ενεργητικού στο πλαίσιο του προγράμματος APP θα διενεργούνται για όσο χρονικό διάστημα κρίνεται αναγκαίο προκειμένου να ενισχυθεί η διευκολυντική επίδραση των επιτοκίων παρέμβασης, ενώ θα λήξουν λίγο πριν αρχίσουν να αυξάνονται τα βασικά επιτόκια. Επίσης, η διευκόλυνση συμφωνιών επαναγοράς του Ευρωσυστήματος για τις κεντρικές τράπεζες (Eurosystem Repo Facility for Central Banks-EUREP) και όλες οι προσωρινές συμφωνίες ανταλλαγής νομισμάτων και επαναγοράς με κεντρικές τράπεζες εκτός της Ζώνης του Ευρώ θα παραταθούν μέχρι τον Μάρτιο 2022. Η ζήτηση για ευρώ συνδράμει στην αντιπληθωριστική πολιτική της ΕΚΤ Η ΕΚΤ, στην τελευταία συνεδρίαση (10.12.2020) του Διοικητικού Συμβουλίου της για το 2020, γνωστοποίησε την πρόθεσή της για παρακολούθηση των εξελίξεων στις συναλλαγματικές ισοτιμίες, χωρίς ωστόσο να θέσει κάποιο ανώτατο όριο ενίσχυσης του ευρώ. Στις 16 Δεκεμβρίου, το ευρώ (1,22 EUR/USD) κατέγραφε, από την αρχή του έτους, άνοδο έναντι του δολαρίου ΗΠΑ κατά 9,5%, διαμορφούμενο στο υψηλότερο επίπεδο από τον Απρίλιο 2018 (Γράφημα 6).  

 Η ενίσχυση του ευρώ ευνοεί την αποπληθωριστική πολιτική της ΕΚΤ, αλλά ταυτόχρονα πλήττει την ανταγωνιστικότητα των εξαγωγών. Ενδεχομένως, η ΕΚΤ στην παρούσα συγκυρία να μην έχει τη δυνατότητα ουσιαστικού επηρεασμού της συναλλαγματικής ισοτιμίας EUR/USD, καθώς η σημειωθείσα ενίσχυση του ευρώ αποδίδεται σε σημαντικό βαθμό στην αδυναμία του δολαρίου, λόγω της καλυτέρευσης των προσδοκιών για την οικονομική ανάκαμψη στη Ζώνη του Ευρώ, μετά από τις εξελίξεις για την αποτελεσματικότητα των εμβολίων κατά της πανδημίας, καθώς και στις προσδοκίες των συμμετεχόντων στις αγορές ότι το δολάριο θα συνεχίσει να υποτιμάται και το 2021 (- Poll: US dollar Outlook – December 2020). Σύμφωνα με τη δημοσκόπηση, η αποδυνάμωση του δολαρίου είναι πιθανό να διαρκέσει τουλάχιστον άλλους έξι μήνες, καθώς οι συμμετέχοντες στις αγορές συνεχίζουν να εκδηλώνουν ενδιαφέρον για τοποθετήσεις υψηλού επενδυτικού κινδύνου (αναπτυσσόμενες και αναδυόμενες οικονομίες), οι οποίες προσφέρουν σχετικά μεγάλες αποδόσεις. Επιπρόσθετα, παρά τα 17 εκατ. άτομα που μολύνθηκαν στις ΗΠΑ από τον κορωνοϊό, οι ελπίδες για ένα νέο πακέτο δημοσιονομικών μέτρων στις αρχές του νέου έτους στις ΗΠΑ και με δεδομένη τη διαθεσιμότητα πλέον του εμβολίου για την καταπολέμηση της νόσου Covid-19 συνηγορούν στη διατήρηση του αγοραστικού ενδιαφέροντος για μετοχικούς τίτλους σε διεθνές επίπεδο, με αποτέλεσμα το δολάριο να εξασθενήσει σε μεσοπρόθεσμο ορίζοντα.

Παρότι η ΕΚΤ δεν στοχεύει επίσημα σε συγκεκριμένα επίπεδα της συναλλαγματικής ισοτιμίας EUR/USD, δεν μπορεί να αγνοήσει την ταχεία άνοδο του ευρώ, ως εκ τούτου δεν αποκλείεται στο προσεχές μέλλον να προσαρμόσει την πολιτική της ώστε να στηρίξει την ανταγωνιστικότητα. Ωστόσο, ας μη λησμονούμε ότι, καθώς πλησιάζουμε στο τέλος του έτους, παραδοσιακά καταγράφεται χαμηλή ρευστότητα στις χρηματαγορές και κατά συνέπεια οι απότομες διακυμάνσεις στις αγορές συναλλάγματος δεν μπορούν να αποκλεισθούν. Το πρόγραμμα ποσοτικής χαλάρωσης εστιάζει πλην της πανδημίας και στα περιβαλλοντικά ζητήματα Οι σημαντικές επιπτώσεις των κλιματικών και περιβαλλοντικών αλλαγών σε όλο τον κόσμο γίνονται ολοένα και πιο εμφανείς, με αποτέλεσμα το πρόγραμμα αγοράς στοιχείων ενεργητικού της ΕΚΤ να εστιάζει και στα περιβαλλοντικά ζητήματα. Οι πράσινες χρηματοοικονομικές αγορές αναπτύσσονται ραγδαία παγκοσμίως (Γράφημα 7). Αξίζει να επισημανθεί ότι τα πράσινα ομόλογα έχουν εκδοθεί, σε πρωτογενείς αγορές, με χαμηλότερα επιτόκια και με μεγαλύτερο αγοραστικό ενδιαφέρον συγκριτικά με τα συμβατικά ομόλογα το 2019 και το 2020. Ωστόσο, στη δευτερογενή αγορά, τα πράσινα ομόλογα δεν διαφέρουν από παρόμοια συμβατικά ομόλογα ούτε ως προς τους τόκους, αλλά ούτε και ως προς τη ρευστότητά τους. Σύμφωνα με την ΕΚΤ, η αξία του συνόλου των περιουσιακών στοιχείων με χαρακτήρα περιβαλλοντικής ανάπτυξης, κοινωνικής ευημερίας και εταιρικής διακυβέρνησης (ESG) έχει αυξηθεί κατά 170% από το 2015 (ECB – Financial Stability Review, November 2020). Το ποσό των πράσινων ομολόγων της Ζώνης του Ευρώ έχει αυξηθεί επτά φορές την ίδια περίοδο, δεδομένων των κινδύνων χρηματοοικονομικής σταθερότητας που απορρέουν από την κλιματική αλλαγή.

Σχετικα αρθρα

Εξαίρεση δαπανών και αναπροσαρμογή του πρωτογενούς πλεονάσματος αναμένεται να ζητήσει ο Σταϊκούρας από το Eurogroup

admin

Επιταχύνεται το Project Galaxy της Alpha Bank

admin

Αυτός είναι ο κρυφός φόρος που απειλεί τους φορολογουμένους

admin

e-ΕΦΚΑ : Οι ημερομηνίες καταβολής των συντάξεων του Ιουλίου

admin

Ο Τσίπρας επιδιώκει τη βοήθεια της Γαλλίας για να απελευθερώσει τα χρήματα της διάσωσης

admin

Ελληνική διάκριση από την Παγκόσμια Τράπεζα λόγω ΣΔΙΤ

admin

ΔΕΗ: Πάνω από 110.000 καταναλωτές ρύθμισαν τις οφειλές τους

admin

Ο Ολλάντ πιέζει για «κυβέρνηση της ευρωζώνης» – Ο χρήσιμος ρόλος της Ελλάδας

admin

Κοροναϊός : Τι προβλέπει η ΠΝΠ για προκαταβολή φόρου και επιταγές

admin

Ψηφίζεται σήμερα η 13η σύνταξη -Δείτε αναλυτικά ποιοί την δικαιούνται και τι ποσά θα λάβουν

admin

Aνθρώπινο δυναμικό : Πού υστερεί η Ελλάδα στην ανάπτυξη δεξιοτήτων

admin

Η αντίδραση της Γαλλίας στο κάλεσμα Ερντογάν σε μποϊκοτάζ: «Δεν υποχωρούμε στον εκβιασμό»

admin

Γερμανία: Έκρηξη στην αγορά εργασίας οδήγησε σε αύξηση-ρεκόρ της απασχόλησης

admin

Γιατί η Κίνα επενδύει περισσότερο στην Ευρώπη

admin

Moody’s : Η διαμάχη του ΔΝΤ και της Ευρωζώνης είναι αρνητική για την Ελλάδα

admin

Ιταλικό inferno πλανάται πάνω από την Ευρώπη

admin

Τι αποκάλυψε η Alpha Bank σε επενδυτές της JP Morgan

admin

ΤτΕ: Έλλειμμα 9,6 δισ. ευρώ στο πρωτογενές αποτέλεσμα του κρατικού προϋπολόγισμού

admin