Κατασκευές: Προσφυγές των μικρών ομίλων για τα έργα 1,35 δισ. στη Θεσσαλία – Κίνδυνος για Ταμείο Ανάκαμψης;

Προδικαστικές προσφυγές στην ΕΑΔΗΣΥ των Δομική Κρήτης, ΕΚΤΕΡ, ΕΡΕΤΒΟ, ΤΕ.ΝΑ. για το σύνολο των 8 οδικών και σιδηροδρομικών εργολαβιών 1,35 δις ευρώ. Στρέφονται κατά της απόφασης του υπ. Υποδομών να επιλέξει «κλειστές» προσκλήσεις σε ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ, AKTOR, ΑΒΑΞ, ΜΕΤΚΑ. Τι επικαλούνται. Συζήτηση στις 31 Ιανουαρίου. Αν δεν δικαιωθούν, πάνε ΣτΕ και Ε.Ε.

Έκαναν πράξη την «απειλή» τους οι μικρότερου μεγέθους κατασκευαστικές εταιρείες, όπως το σχήμα των Δομική Κρήτης, ΕΚΤΕΡ, ΕΡΕΤΒΟ, ΤΕ.ΝΑ. και προχώρησαν στην υποβολή προδικαστικών προσφυγών για το σύνολο των 8 εργολαβιών (4 για οδικά έργα και 4 για σιδηροδρομικά), συνολικούς ύψους 1,35 δισ. ευρώ, για την αποκατάσταση των ζημιών σε υποδομές της Θεσσαλίας (και σε περιοχές της Στερεάς Ελλάδα) ελέω των περσινών κακοκαιριών «Daniel» και «Elias». Ηδη, έχουν κάνει το πρώτο βήμα με προσφυγές προς την Ενιαία Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων (συζήτηση προσφυγών στα τέλη Ιανουαρίου) ενώ, κατά πληροφορίες, αν δεν δικαιωθούν, είναι «ανοιχτός ο δρόμος» για προσφυγή στο ΣτΕ ή ακόμα και σε όργανα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Όπως έχει αναφέρει το -, οι εταιρείες του χώρου κάτω από το κλαμπ των ισχυρών ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ, AKTOR, ΑΒΑΞ, ΜΕΤΚΑ, είχαν διαμαρτυρηθεί έντονα για το μοντέλο της προώθησης των διαγωνισμών με τη διαδικασία της απευθείας πρόσκλησης στα 4 μεγάλα γκρουπ, κάνοντας λόγο επί της ουσίας για αλλοίωση ανταγωνισμού, μη νόμιμες διεργασίες κ.α., κόντρα στην πρόθεση του υπ. Υποδομών και Μεταφορών να πάει με «κλειστό» μοντέλο λόγω της ευρείας διασποράς των απαραίτητων εργασιών και της έλλειψης χρόνου. Υπενθυμίζεται ότι για τα έργα προβλέπεται και χρηματοδότηση 600 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης, άρα τα χρονικά περιθώρια είναι «σφιχτά», αν και δίνονται σε αυτές τις περιπτώσεις εμπροσθοβαρώς προκαταβολές.

Οι προσφυγές στην ΕΑΔΗΣΥ

Οι Δομική Κρήτης, ΕΚΤΕΡ, ΕΡΕΤΒΟ, ΤΕ.ΝΑ., λοιπόν, και προχώρησαν στην υποβολή προδικαστικών προσφυγών στην ΕΑΔΗΣΥ, μάλιστα για δύο από αυτές (συνολικά 8), έχει οριστεί και η συζήτησή τους στις 31 Ιανουαρίου 2025 από σχετικό κλιμάκιο της Ενιαίας Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων (για τις εργολαβίες «Κατεπείγοντα έργα αποκατάστασης βλαβών των υποδομών συνεπεία των έντονων καιρικών φαινομένων Daniel και Elias Δήμων: Ζαγοράς – Μουρεσίου, Νοτίου Πηλίου, Βόλου και Ρήγα Φεραίου» και «Κατεπείγοντα έργα αποκατάστασης βλαβών των υποδομών συνεπεία των έντονων καιρικών φαινομένων Daniel και Elias των Δήμων: Ιστιαίας-Αιδηψού, Μαντουδίου-Λίμνης-Αγίας Άννας, Δομοκού, Λαμίας, Αλμυρού, Φαρσάλων και Σοφάδων»). Λογικά, για την ίδια ημερομηνία ή κάπου εκεί θα οριστεί η ημερομηνία εξέτασης και των άλλων προδικαστικών προσφυγών.

Επί της ουσίας, θεωρούν «μη νόμιμη, δυσανάλογη και καταχρηστική η επιλογή δημοπράτησης». Οι εταιρείες στρέφονται κατά της διαδικασίας που σχετίζεται με την «πρόσκληση σε διαδικασία διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση του άρθρου 32 παρ. 2 περ. γ΄ του ν. 4412/2016 και του άρθρου 32Α του ν. 4412/2016 λόγω κατεπείγουσας ανάγκης, σύμφωνα με την παρ. 9 του άρθρου 25 του ν. 5049/2023 των οικονομικών φορέων ΑΒΑΞ Α.Ε., ΑΚΤΩΡ ΑΤΕ, ΜΕΤΚΑ Α.Τ.Ε. και ΤΕΡΝΑ Α.Ε.». Στις προσφυγές για τις 8 εργολαβίες, αναφέρεται, μεταξύ άλλων, ότι «ένεκα της δημοπράτησης του έργου αυτού με πρόσκληση τεσσάρων (4) συγκεκριμένων οικονομικών φορέων κατ’ εσφαλμένη επίκληση και εφαρμογή του άρθρου 32 παρ. 2γ του ν. 4412/2016, η ένωση των εταιρειών μας, εμποδίζεται παρανόμως να συμμετάσχει στη διαδικασία και να διεκδικήσει την ανάληψη του επίμαχου έργου λόγω της παράνομης προσφυγής σε διαδικασία διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση προκήρυξης αλλά κυρίως και -κατ’ επέκταση- λόγω της πρόσκλησης με την προσβαλλόμενη συγκεκριμένων οικονομικών φορέων της επιλογής της αναθέτουσας αρχής προς υποβολή προσφορών, κατά των αρχών της διαφάνειας, της ισότιμης συμμετοχής στις διαδικασίες κατάρτισης συμβάσεων των δημοσίων έργων και του ελεύθερου ανταγωνισμού, και ενώ είχε ήδη δηλώσει η ένωσή μας, τη ρητή βούλησή της να συμμετάσχει στην υλοποίηση του δημοπρατούμενου αντικειμένου ήδη από την 28-09-2023».

Τονίζεται μάλιστα ότι «η Ένωση των εταιρειών μας, ι πληροί όλες τις προϋποθέσεις για να εκτελέσει τα σχετικά έργα υποδομών και επιθυμεί να συμμετάσχει στη διαδικασία επιλογής αναδόχων, και ότι διαθέτει την πλήρη τεχνικοοικονομική ικανότητα – χωρίς καν να απαιτείται να λάβει την παραμικρή προκαταβολή- να συνεισφέρει στην αποκατάσταση των βλαβών».

Γιατί πήγε με αυτό το μοντέλο το υπ. Υποδομών και Μεταφορών

Πάντως, όπως και πρόσφατα αναφέραμε, το μέγεθος των παρεμβάσεων είναι τεράστιο, σχεδόν μόνο 1.000 διαφορετικά σημεία για τα οδικά έργα, και θα χρειαστεί πολλή δουλειά, διάσπαση εργοταξίων, συντονισμός κ.α.. Το υπ. Υποδομών και Μεταφορών, προκειμένου να εξηγήσει την διαδικασία που έχει επιλέξει για την διαπραγμάτευση χωρίς προηγούμενη δημοσίευση για την ανάθεση του έργου (fast track διεργασίες), έχει αναφέρει ότι πρόκειται για «έργα αποκατάστασης βλαβών σε μεγάλο αριθμό θέσεων, με ευρεία διασπορά και μεγάλη τεχνική δυσκολία, για την ανάθεση των οποίων ήταν απαραίτητο να προηγηθεί η εκτίμηση των συνεπειών της κακοκαιρίας στην πληγείσα περιοχή και ο καθορισμός της ειδικότερης περιοχής παρέμβασης, στη συνέχεια η διενέργεια διαδικασίας ανάθεσης σε τεχνικούς συμβούλους καθηκόντων υποβοήθησης της Υπηρεσίας για την αποτύπωση της κατάστασης και απόφανση επί των απαιτούμενων τεχνικών λύσεων, με συγκρότηση ομάδων για τη διενέργεια επιτόπου αυτοψιών σε πάνω από χίλια σημεία επίσκεψης, σε ευρεία διασπορά και ποικίλο γεωγραφικό ανάγλυφο, στις έξι Περιφερειακές Ενότητες των Περιφερειών Θεσσαλίας και Στερεάς Ελλάδας, έλεγχο, καταγραφή και αποτύπωση των σημείων παρέμβασης, σύνταξη προτάσεων τεχνικών λύσεων αποκατάστασης ανά σημείο, ιεράρχηση και χρονική προτεραιοποίηση από πλευράς ασφάλειας και προσβασιμότητας των παρεμβάσεων και αποτύπωση κόστους για κάθε ένα από τα σημεία επέμβασης». Ως εκ τούτου, «συντρέχει κατεπείγουσα ανάγκη εκτέλεσης των έργων για την αποκατάσταση των βλαβών, καθώς διαταράσσεται η οικονομική, κοινωνική και προσωπική ζωή των κατοίκων των επηρεαζόμενων περιοχών».

Υπενθυμίζεται ότι οι προσφορές και το άνοιγμα αυτών έγινε την παραμονή των Χριστουγέννων, ήδη κυκλοφορούν πληροφορίες για έργα που έχουν «χτυπήσει» οι εταιρείες ή φέρονται να είναι μειοδότες, ωστόσο, όσο εκκρεμούν προσφυγές δεν είναι εφικτό να βγούνε οριστικοί ανάδοχοι, με τον χρόνο να «τρέχει» εις βάρος των έργων.