Με νέες σκληρές κυρώσεις απαντά η κυβέρνηση Τραμπ στις πυρηνικές φιλοδοξίες του Ιράν, στοχοποιώντας αυτή τη φορά ένα εκτεταμένο δίκτυο πετρελαϊκών μεταφορών.
Πρόκειται για ένα δίκτυο που φέρεται να ελέγχει ο Χοσεΐν Σαμχανί, γιος του Αλί Σαμχανί, κορυφαίου συμβούλου του Αλί Χαμενεΐ.
«Το Υπουργείο Οικονομικών προχωρά σήμερα στην επιβολή κυρώσεων σε περισσότερα από 115 πρόσωπα, οντότητες και πλοία που συνδέονται με την αυτοκρατορία του Χοσεΐν Σαμχανί», δήλωσε ο υφυπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ, Μάικλ Φόλκεντερ.
«Το δίκτυό του, που ελέγχει σημαντικό ποσοστό των εξαγωγών ιρανικού αργού, αποτελεί κλασικό παράδειγμα της κατάχρησης του διεθνούς χρηματοπιστωτικού συστήματος από το Ιράν, αποφέροντας δισεκατομμύρια τόσο στο καθεστώς όσο και στον ίδιο τον Σαμχανί».
Πωλήσεις ρωσικού πετρελαίου προς Κίνα
Σύμφωνα με Αμερικανούς αξιωματούχους, το δίκτυο εμπλέκεται και σε πωλήσεις ρωσικού πετρελαίου, κυρίως προς την Κίνα, και πρόκειται για τις πιο εκτεταμένες κυρώσεις που έχει επιβάλει η Ουάσιγκτον στο Ιράν τα τελευταία χρόνια.
Η εξέλιξη αυτή έρχεται στον απόηχο των αεροπορικών πληγμάτων των ΗΠΑ κατά πυρηνικών εγκαταστάσεων στο Ιράν τον περασμένο μήνα, με τον ειδικό απεσταλμένο του Τραμπ, Στιβ Γουίτκοφ, να διαμηνύει – σύμφωνα με τρεις πηγές του CNN – ότι οι διαπραγματεύσεις για νέα πυρηνική συμφωνία δεν αποτελούν πλέον άμεση προτεραιότητα.
Πολιτική μέγιστης πίεσης
Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, δήλωσε πως «η κυβέρνηση Τραμπ θα συνεχίσει την πολιτική μέγιστης πίεσης στο Ιράν, μέχρι να αποδεχθεί μια συμφωνία που θα προάγει την ειρήνη και τη σταθερότητα στην περιοχή και θα εγκαταλείπει πλήρως τις φιλοδοξίες για πυρηνικά όπλα».
Όπως υπογράμμισε, «τα σημερινά μέτρα δείχνουν την αποφασιστικότητά μας να πλήξουμε όσους επιτρέπουν το παράνομο εμπόριο ιρανικού πετρελαίου και να κόψουμε τις πηγές χρηματοδότησης των αποσταθεροποιητικών δραστηριοτήτων του καθεστώτος».
Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία του αμερικανικού Υπουργείου Οικονομικών, οι ιρανικές εξαγωγές πετρελαίου έχουν μειωθεί από περίπου 1,8 εκατ. βαρέλια την ημέρα στις αρχές του έτους σε 1,2 εκατ. σήμερα, ενώ στην κορύφωση της εκστρατείας μέγιστης πίεσης κατά την πρώτη θητεία Τραμπ, οι εξαγωγές είχαν πέσει σε μερικές εκατοντάδες χιλιάδες βαρέλια ημερησίως.
Άκαρπες οι προσπάθειες για δίαυλο επικοινωνίας
Μετά τα πλήγματα στις ιρανικές πυρηνικές εγκαταστάσεις, οι ΗΠΑ φέρονται να επιχείρησαν – μέσω τρίτων – να ξανανοίξουν δίαυλο διαλόγου, όμως οι συνομιλίες δεν επαναπρογραμματίστηκαν ποτέ. «Θέλουν να μιλήσουμε. Εγώ δεν βιάζομαι, γιατί τους ισοπεδώσαμε το εργοστάσιο», είχε δηλώσει χαρακτηριστικά ο Τραμπ τον Ιούλιο.
Ο Γουίτκοφ φέρεται να είπε σε συνομιλίες του ότι οι στόχοι των αμερικανικών επιθέσεων καταστράφηκαν σε τέτοιο βαθμό, ώστε να χρειαστεί έως και δεκαετία για να μπορέσει ξανά το Ιράν να εμπλουτίσει ουράνιο. Η εκτίμηση αυτή όμως φαίνεται να διαφέρει από εκείνη του Πενταγώνου, το οποίο μιλά για καθυστέρηση του προγράμματος κατά 1 έως 2 χρόνια.
Αμερικανοί αξιωματούχοι έχουν δώσει διαφορετικές εκτιμήσεις στους ξένους συνομιλητές τους για το χρονικό ορίζοντα ανάκαμψης του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν – από 3 έως 10 χρόνια – γεγονός που δείχνει ότι η εσωτερική γραμμή της κυβέρνησης Τραμπ στο ζήτημα παραμένει ασαφής.
Κι όμως. Οι τιμές πετρελαίου υποχωρούν
Πτώση καταγράφουν οι τιμές του πετρελαίου, παρά την επιβολή σκληρών κυρώσεων από την κυβέρνηση Τραμπ στο ιρανικό πετρέλαιο, καθώς στη ζυγαριά των επενδυτών βαραίνουν περισσότερο οι δασμοί και οι αυξανόμενοι φόβοι για επιβράδυνση της παγκόσμιας οικονομίας.
Το πρωί της Πέμπτης τα συμβόλαια Brent υποχώρησαν κατά 16 σεντς ή 0,22%, στα 73,08 δολάρια το βαρέλι, ενώ το αμερικανικό αργό (WTI) υποχώρησε κατά 0,11% στα 69,92 δολάρια. Την Τετάρτη, και τα δύο είχαν κλείσει με άνοδο 1%, καθώς οι επενδυτές προεξόφλησαν την επίδραση των κυρώσεων στο Ιράν και τις ανησυχίες για περιορισμό της προσφοράς.
Ο Ντόναλντ Τραμπ απείλησε εκ νέου με δασμούς τις χώρες που συνεχίζουν να αγοράζουν ρωσικό πετρέλαιο, μεταξύ αυτών και την Κίνα, τονίζοντας πως εξετάζει την επιβολή «δευτερογενών κυρώσεων» σε περίπτωση που η Ρωσία δεν επιδείξει πρόοδο για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία μέσα στις επόμενες 10 με 12 ημέρες – πολύ νωρίτερα από το προηγούμενο όριο των 50 ημερών που είχε θέσει.
Η απειλή για δασμούς 100% στους εμπορικούς εταίρους της Ρωσίας αύξησε τις ανησυχίες για σοβαρές διαταραχές στην παγκόσμια προσφορά, κυρίως στην ασιατική αγορά, όπου το ρωσικό πετρέλαιο συνεχίζει να ρέει μέσω παράκαμψης κυρώσεων.
Ο Λευκός Οίκος επανέλαβε ότι οι εμπορικές διαπραγματεύσεις με την Ινδία βρίσκονται σε εξέλιξη, παρά την ανακοίνωση για επιβολή δασμού 25% στις εισαγωγές από την Παρασκευή, ενώ σκληρό μήνυμα εστάλη και στην Κίνα, που αποτελεί τον μεγαλύτερο πελάτη της Ρωσίας, με την αμερικανική πλευρά να προειδοποιεί ότι δεν θα διστάσει να πλήξει τις συναλλαγές της με τη Μόσχα.
Το κλίμα καθορίζει ο φόβος για το εμπόριο
Σε αυτά ήρθε να προστεθεί και η επιβολή κυρώσεων στο Ιράν.
Τίποτα όμως δεν είναι αρκετό για να αντισταθμίσει τη συνολική ψυχολογία της αγοράς. Όπως σχολιάζουν αναλυτές, το κλίμα καθορίζεται περισσότερο από τον εμπορικό προστατευτισμό και τον φόβο επιβράδυνσης της παγκόσμιας ζήτησης, παρά από τους γεωπολιτικούς κινδύνους στην προσφορά.
Η νέα επιδείνωση των σχέσεων με την Κίνα και η διεύρυνση του εμπορικού μετώπου με την Ινδία εγείρουν ανησυχίες για ευρύτερη επιβράδυνση στο διεθνές εμπόριο, πλήττοντας τη βιομηχανική παραγωγή και, κατ’ επέκταση, τη ζήτηση για ενέργεια.