Οι ποινές και τα πρόστιμα για την πειρατεία. Το κόστος στην οικονομία και η σύνδεση με το κυβερνοέγκλημα.
Μετά από αρκετό διάστημα αναμονής και διαβουλεύσεων ψηφίστηκε η Κοινή Υπουργική Απόφαση των Υπουργείων Πολιτισμού και Οικονομικών για την καταπολέμηση της πειρατείας. Πλέον, η συγκεκριμένη δραστηριότητα θωρείται ποινικό αδίκημα και επισύρει σημαντικά πρόστιμα ακόμα και τους τελικούς χρήστες, που προχωρούν σε θέαση πειρατικού περιεχομένου.
Οι ποινές και τα πρόστιμα για την πειρατεία
Σύμφωνα με τη σχετική ΚΥΑ, η πρόσβαση σε πειρατικό περιεχόμενο τιμωρείται ακόμα και με φυλάκιση ενός έτους και χρηματική ποινή τουλάχιστον 2.900 ευρώ, όταν φθάσει η εκάστοτε υπόθεση σε δικαστήριο.
Παράλληλα προβλέπονται διοικητικά πρόστιμα στον τελικό χρήστη πειρατικής συνδρομής, σε όσους προβάλλουν παράνομα, δημόσια, προστατευόμενο περιεχόμενο, με ή χωρίς εμπορικό όφελος (πειρατές, πειρατικοί ακτιβιστές, καφέ και μπαρ με παράνομες συνδρομές) και σε όσους διαφημίζουν πειρατικές υπηρεσίες ή διαφημίζονται σε αυτές.
Βάσει της ΚΥΑ τα διοικητικά πρόστιμα διαβαθμίζονται ως εξής:
- 750 ευρώ για τον τελικό χρήστη
- 1.500 ευρώ για τους πειρατικούς ακτιβιστές
- 5.000 ευρώ για τις περιπτώσεις που διαπιστώνεται παράνομη εμπορική δραστηριότητα (για πειρατές, καφέ και μπαρ, αλλά και για όσους διαφημίζουν πειρατικές υπηρεσίες ή διαφημίζονται σε αυτές)
Σε περίπτωση υποτροπής τα διοικητικά πρόστιμα διπλασιάζονται, σε 1.500, 3.000 και 10.000 ευρώ, αντίστοιχα για κάθε μία από τις παραπάνω κατηγορίες.
Ωστόσο υπάρχει πρόβλεψη βάσει της οποίας το αξιόποινο εξαλείφεται όταν ο παραβάτης καταβάλει το διπλάσιο του προστίμου δηλαδή 1500 ευρώ πρόστιμο για τον τελικό χρήστη.
Πάνω από 400 εκατ. ευρώ η «πληγή» της πειρατείας
Αξίζει να σημειωθεί ότι η πειρατεία στην χώρα συνεχίζεται παρά τις εντατικές προσπάθειες των αρχών και τις πολυάριθμες συλλήψεις οι οποίες καταγράφονται το τελευταίο διάστημα.
Σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη του Κέντρου Προγραμματισμού και Οικονομικών Ερευνών (ΚΕΠΕ) για λογαριασμό της Εταιρίας Προστασίας Οπτικοακουστικών Έργων (ΕΠΟΕ) η συνολική ετήσια επίπτωση στο ΑΕΠ της χώρας από την οπτικοακουστική πειρατεία ξεπερνά τα 400 εκατ. ευρώ.
Οι θέσεις εργασίας που χάνονται κάθε χρόνο ξεπερνούν ακόμη και τις 5.000 στο σύνολο οικονομίας. Οι απώλειες φόρων από τη συνδρομητική τηλεόραση (ΦΠΑ, ειδικό τέλος 10%) υπολογίζονται σε έως και €59 εκατ. ετησίως, ενώ οι απώλειες για την εγχώρια νόμιμη αγορά ανέρχονται σε έως και €162 εκατ. ετησίως.
Σύμφωνα με την ίδια μελέτη αρνητική είναι και η επίδραση του ειδικού τέλους 10% που επιβάλλεται στις ελληνικές συνδρομητικές πλατφόρμες, καθώς σύμφωνα με το ΚΕΠΕ, ενισχύει το φαινόμενο της πειρατείας, αφού αυξάνει το κόστος για τις νόμιμες εγχώριες υπηρεσίες, καθιστώντας τις λιγότερο ανταγωνιστικές τόσο σε σχέση με τις διεθνείς πλατφόρμες που δεν επιβαρύνονται με αντίστοιχο τέλος, όσο και με τα πειρατικά πακέτα.
Μάλιστα η μελέτη επιβεβαιώνει και την ύπαρξη ενός ευρέος οικονομικού κυκλώματος, με περίπου 800.000 παράνομες συνδέσεις και εκτιμώμενο τζίρο άνω των 190 εκατομμύρια ευρώ ετησίως.
Γεγονός που προκύπτει και από τα στοιχεία του European Union Intellectual Property Office (EUIPO), τα οποία επικαλείται και το ΚΕΠΕ. Βάσει αυτών η Ελλάδα βρίσκεται ανάμεσα στις χώρες με τα υψηλότερα ποσοστά χρήσης παράνομου οπτικοακουστικού περιεχομένου στην Ευρώπη, με το 60% των νέων ηλικίας 16–24 να παρακολουθεί περιεχόμενο από παράνομες πηγές.
Χρηματοδότης του κυβερνοεγκλήματος
Πέρα από τις άμεσες επιπτώσεις βέβαια, οι ειδικοί στον τομέα των ψηφιακών συστημάτων επισημαίνουν και τις έμμεσες. Μια εξ αυτών είναι ότι η παράνομη συνδρομητική πειρατεία IPTV αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους παράγοντες αύξησης του κυβερνοεγκλήματος.
Οι μη αδειοδοτημένες υπηρεσίες IPTV, που παρέχουν πρόσβαση σε χιλιάδες τηλεοπτικά κανάλια και περιεχόμενο χωρίς τη σχετική άδεια, συχνά έχουν συνδέσεις με οργανωμένα εγκληματικά δίκτυα και χρηματοδοτούν άλλες μορφές παράνομων δραστηριοτήτων, συμπεριλαμβανομένων των κυβερνοεπιθέσεων.
Οι ειδικοί τονίζουν ότι οι χρήστες τέτοιων υπηρεσιών εκθέτουν τον εαυτό τους σε σοβαρούς κινδύνους. Μεταξύ αυτών είναι η πιθανότητα μόλυνσης των συσκευών τους με κακόβουλο λογισμικό, η κλοπή προσωπικών δεδομένων και η εμπλοκή σε περιπτώσεις οικονομικής απάτης. Συνιστούν ιδιαίτερη προσοχή και αποφυγή τέτοιων παράνομων πλατφορμών για την προστασία τόσο των προσωπικών δεδομένων όσο και της οικονομικής ασφάλειας των πολιτών. Δεν είναι τυχαία και τα ευρήματα της Europol το προηγούμενο διάστημα, όπου ύστερα από ευρείας κλίμακας επιχείρηση κατά των παράνομων δικτύων IPTV, αποκάλυψε ότι μεγάλο πειρατικό δίκτυο εξυπηρετούσε πάνω από 22 εκατομμύρια χρήστες εκτεθειμένους σε όλους αυτούς τους ψηφιακούς κινδύνους και πολλοί από αυτούς να έχουν πέσει θύματα ηλεκτρονικών εγκλημάτων.