Αφού έκανε πίσω από τα πλήγματα κατά του Ιράν την περασμένη εβδομάδα, ο πρόεδρος Τραμπ συνεχίζει να πιέζει τους συνεργάτες του για αυτό που αποκαλεί «αποφασιστικές» στρατιωτικές επιλογές, όπως ανέφεραν Αμερικανοί αξιωματούχοι, καθώς το Ιράν φαίνεται να έχει σφίξει τον έλεγχό του στη χώρα και να στοχοποιεί διαδηλωτές μέσω μιας καταστολής που έχει σκοτώσει χιλιάδες.
Οι συζητήσεις γίνονται την ώρα που οι ΗΠΑ στέλνουν ένα αεροπλανοφόρο και μαχητικά αεροσκάφη στη Μέση Ανατολή. Αυτές οι μετακινήσεις μπορεί να είναι η αρχή μιας ευρύτερης ενίσχυσης δυνάμεων που θα έδινε στον Τραμπ τη δύναμη πυρός για να πλήξει το Ιράν, αν επιλέξει να τη χρησιμοποιήσει.
Ο Τραμπ έχει χρησιμοποιήσει επανειλημμένα τη λέξη «αποφασιστική» όταν περιγράφει τι αποτέλεσμα θα ήθελε να έχει οποιαδήποτε αμερικανική ενέργεια απέναντι στο Ιράν, σύμφωνα με αξιωματούχους.
Αυτή η διατύπωση έχει ωθήσει συνεργάτες στο Πεντάγωνο και στον Λευκό Οίκο να τελειοποιήσουν ένα σύνολο επιλογών για τον πρόεδρο, συμπεριλαμβανομένων και ορισμένων που θα επιδίωκαν να εκδιώξουν το καθεστώς από την εξουσία. Αξιωματούχοι επεξεργάζονται επίσης πιο μετριοπαθείς επιλογές, οι οποίες θα μπορούσαν να περιλαμβάνουν πλήγματα σε εγκαταστάσεις των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης (IRGC).
Ο Τραμπ δεν έχει ακόμη διατάξει πλήγματα κατά του Ιράν και το τι τελικά θα αποφασίσει παραμένει ασαφές, λένε αξιωματούχοι. Όμως οι συνεχιζόμενες συζητήσεις δείχνουν ότι ο Τραμπ δεν έχει αποκλείσει το ενδεχόμενο να τιμωρήσει την Τεχεράνη για τη δολοφονία διαδηλωτών, εν μέσω της κλιμακούμενης οικονομικής κρίσης του Ιράν.
Οι εκτιμήσεις για τον αριθμό των νεκρών ποικίλλουν, αλλά Αμερικανοί αξιωματούχοι λένε ότι ο αριθμός πιθανότατα είναι πολύ υψηλότερος από τα χαμηλά εύρη των 2.000 έως 3.000 θανάτων. Ο Μάικ Γουόλτς, ο Αμερικανός πρέσβης στα Ηνωμένα Έθνη, το Σάββατο επικαλέστηκε την εκτίμηση του διεθνούς οργανισμού ότι οι ιρανικές αρχές έχουν σκοτώσει έως και 18.000 ανθρώπους.
Ερωτηθείς την Τρίτη για το αν οι ΗΠΑ ενδέχεται τελικά να πλήξουν το Ιράν, ο Τραμπ σημείωσε ότι το καθεστώς άκουσε τις προειδοποιήσεις της Ουάσιγκτον και ακύρωσε σχέδια να κρεμάσει 837 ανθρώπους την περασμένη εβδομάδα. «Απλώς θα πρέπει να δούμε τι θα συμβεί με το Ιράν», είπε.
Το μεγαλύτερο ερώτημα για την κυβέρνηση, όπως λένε πρώην αξιωματούχοι και ειδικοί, είναι κατά πόσο ένα ξένο καθεστώς μπορεί να ανατραπεί μόνο με την αμερικανική αεροπορική ισχύ. Ο Λευκός Οίκος πρέπει επίσης να αντιμετωπίσει το ερώτημα αν η κυβέρνηση είναι προετοιμασμένη να διεξαγάγει μια παρατεταμένη στρατιωτική εκστρατεία που θα μπορούσε να διαρκέσει εβδομάδες ή μήνες, εάν οι διαδηλωτές στο Ιράν ξαναβγούν στους δρόμους και ζητήσουν από τον Τραμπ προστασία.
«Υπάρχουν πράγματα που οι στρατιωτικές επιλογές μπορούν και δεν μπορούν να κάνουν κατά τη διάρκεια μιας καταστολής ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Μπορείς να αποτρέψεις κάποιες συμπεριφορές του καθεστώτος στα όρια», είπε ο Ντέιβιντ Ντεπτούλα, απόστρατος αντιπτέραρχος της Πολεμικής Αεροπορίας που έπαιξε καθοριστικό ρόλο στην αεροπορική εκστρατεία της “Desert Storm” κατά του Ιράκ το 1991. «Αν πραγματικά δεσμεύεσαι να αλλάξεις καθεστώς, αυτό θα απαιτήσει σημαντικές αεροπορικές και χερσαίες επιχειρήσεις».
Καθώς η κυβέρνηση συζητά τα επόμενα βήματα, ο αμερικανικός στρατός έχει σπεύσει να μεταφέρει περισσότερα μέσα στη Μέση Ανατολή.
Μαχητικά αεροσκάφη F-15E των ΗΠΑ προσγειώθηκαν την Κυριακή στην Ιορδανία, σύμφωνα με Αμερικανούς αξιωματούχους και στοιχεία παρακολούθησης πτήσεων. Το αεροπλανοφόρο USS Abraham Lincoln και η δύναμη κρούσης του, στην οποία περιλαμβάνονται αντιτορπιλικά, F-35 και άλλα μαχητικά αεροσκάφη καθώς και αεροσκάφη ηλεκτρονικών παρεμβολών, εντοπίστηκαν από συστήματα παρακολούθησης θαλάσσιας κυκλοφορίας να πλέουν δυτικά από τη Νότια Σινική Θάλασσα προς τον Περσικό Κόλπο.
Πρόσθετες αντιαεροπορικές άμυνες θα μεταφερθούν στην περιοχή, είπαν Αμερικανοί αξιωματούχοι, συμπεριλαμβανομένων περισσότερων συστημάτων Patriot και THAAD, τα οποία θα ήταν απαραίτητα για την αντιμετώπιση οποιωνδήποτε ιρανικών αντιποίνων.
Η άφιξη περισσότερου στρατιωτικού υλικού στη Μέση Ανατολή θα δώσει στις ΗΠΑ περισσότερες επιλογές πλήγματος, είπαν αξιωματούχοι. Ο σύμβουλος εθνικής ασφάλειας και υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο τη Δευτέρα μίλησε για το Ιράν με τον υπουργό Εξωτερικών, πρίγκιπα Φαϊσάλ μπιν Φαρχάν Αλ Σαούντ της Σαουδικής Αραβίας, η υποστήριξη της οποίας θα ήταν απαραίτητη σε μια αεροπορική εκστρατεία κατά του Ιράν.
Καθώς οι ιρανικές διαδηλώσεις εξελίσσονταν την περασμένη εβδομάδα, ο Τραμπ έλαβε πολλαπλές ενημερώσεις για τις πολυπλοκότητες μιας στρατιωτικής εκστρατείας, συμπεριλαμβανομένου του ότι οι αμερικανικοί αεροπορικοί βομβαρδισμοί δεν θα εγγυούνταν την κατάρρευση της κυβέρνησης.
Ορισμένοι αξιωματούχοι έχουν έκτοτε θέσει εσωτερικά ερωτήματα σχετικά με τον πολιτικό στόχο των πληγμάτων κατά του Ιράν σε αυτό το σημείο. Ο Τραμπ γνωρίζει ότι οποιαδήποτε στρατιωτική ενέργεια θα ερχόταν πολύ μετά την υπόσχεση που είχε δώσει στους διαδηλωτές ότι «η βοήθεια είναι καθ’ οδόν» και είναι απίθανο να είναι τόσο γρήγορη όσο η επιχείρηση που εκδίωξε τον πρώην ηγέτη της Βενεζουέλας, Νικολάς Μαδούρο.
Ο Λευκός Οίκος δεν έχει ακόμη διατυπώσει δημόσια το σχέδιό του για το πώς θα μπορούσε να κυβερνηθεί το Ιράν, εάν οι ΗΠΑ πετύχουν να ανατρέψουν το καθεστώς.
«Μια στρατηγική αποκεφαλισμού μπορεί να δημιουργήσει την πρόφαση ενός παραθύρου ευκαιρίας, αλλά δεν υπάρχει αντίπαλη δύναμη στο έδαφος ή “πάνω από τον ορίζοντα” για να καταλάβει το καθεστώς, πόσο μάλλον να σταθεροποιήσει τη χώρα», είπε ο Ράμζι Μαρντίνι, αναλυτής γεωπολιτικού κινδύνου στη Μέση Ανατολή και ερευνητής στο Πανεπιστήμιο Στάνφορντ. «Ποιος αστυνομεύει τους δρόμους; Ποιος ασφαλίζει τα όπλα και τις στρατιωτικές εγκαταστάσεις και τις πυρηνικές εγκαταστάσεις; Ποιος περιπολεί τα σύνορα με το Ιράκ και το Αφγανιστάν; Οι διαδηλωτές;»
Κάποιοι συνεργάτες έχουν προτείνει τη χρήση μη στρατιωτικών μέσων για την επίπληξη του Ιράν, όπως η βοήθεια στους διαδηλωτές να συντονίζουν δράση διαδικτυακά ή η ανακοίνωση νέων κυρώσεων στο καθεστώς.
Η οικονομική πίεση των ΗΠΑ «έχει αποδώσει, γιατί τον Δεκέμβριο κατέρρευσε η οικονομία τους», δήλωσε την Τρίτη στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ στην Ελβετία ο υπουργός Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ. «Αυτός είναι ο λόγος που ο κόσμος βγήκε στους δρόμους. Αυτή είναι οικονομική διπλωματία, χωρίς να πέσει ούτε ένας πυροβολισμός, και τα πράγματα κινούνται με πολύ θετικό τρόπο εδώ».
Στην εναρκτήρια ομιλία του πριν από έναν χρόνο, ο Τραμπ υποσχέθηκε ότι η κυβέρνησή του θα μετρά την επιτυχία της εν μέρει από «τους πολέμους στους οποίους δεν μπαίνουμε ποτέ». Τον Δεκέμβριο, ο υπουργός Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ είπε σε ακροατήριο στο Reagan National Defense Forum ότι οι ΗΠΑ είχαν τελειώσει με το να αποσπώνται από «οικοδόμηση δημοκρατίας, παρεμβατισμό, ασαφείς πολέμους, αλλαγή καθεστώτος».
Ωστόσο, ο πρόεδρος έχει στείλει αντικρουόμενα μηνύματα σχετικά με το θέμα της αλλαγής ηγεσίας στο Ιράν.
Σε συνέντευξη στο Reuters την περασμένη εβδομάδα, ο Τραμπ εξέφρασε σκεπτικισμό ότι οι Ιρανοί θα συσπειρώνονταν γύρω από μια μετα-καθεστωτική φιγούρα όπως ο Ρεζά Παχλαβί, ο εξόριστος γιος του σάχη που ανατράπηκε στην επανάσταση του 1979. Ωστόσο, σε μεταγενέστερη συνέντευξη, είπε ότι θέλει να φύγουν οι κυβερνώντες του Ιράν.
«Είναι καιρός να αναζητηθεί νέα ηγεσία στο Ιράν», είπε το Σάββατο στο Politico, απαντώντας σε αναρτήσεις στα social media του ανώτατου ηγέτη του Ιράν, αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, που κατηγορούσαν τον Τραμπ για τις διαδηλώσεις. «Ο άνθρωπος είναι άρρωστος άνθρωπος που πρέπει να διοικεί τη χώρα του σωστά και να σταματήσει να σκοτώνει ανθρώπους», είπε ο Τραμπ.
Η Τεχεράνη έχει υποσχεθεί να στοχεύσει Αμερικανούς αν οι ΗΠΑ βομβαρδίσουν το Ιράν, ειδικά αν χτυπήσουν την ηγεσία του. «Οποιαδήποτε επιθετική ενέργεια κατά του Ανώτατου Ηγέτη της χώρας μας ισοδυναμεί με ολοκληρωτικό πόλεμο κατά του ιρανικού έθνους», δήλωσε την Κυριακή ο Ιρανός πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν.
Τα F-15E εναλλάσσονται εδώ και χρόνια σε αποστολές στην Ιορδανία και η αποστολή επιπλέον αεροσκαφών θα ενίσχυε τις αμερικανικές αεροπορικές δυνατότητες με αρκετούς τρόπους. Το διθέσιο αεροσκάφος, το οποίο χειρίζονται ένας πιλότος και ένας αξιωματικός οπλικών συστημάτων, μπορεί να προσβάλει επίγειους στόχους και άλλα αεροσκάφη.
Τα F-15E έπαιξαν σημαντικό ρόλο στην άμυνα του Ισραήλ απέναντι σε μια μεγάλης κλίμακας ιρανική επίθεση με drones το 2024. Τα F-15E εκτόξευσαν πυραύλους αέρος-αέρος για να αναχαιτίσουν τα drones και σε κάποια στιγμή ορισμένα πληρώματα επιχείρησαν ακόμη και ανεπιτυχώς να βομβαρδίσουν drones εν πτήσει. Έκτοτε, οι ΗΠΑ έχουν εξοπλίσει τα F-15E, που δεν είναι stealth, με ρουκέτες αέρος-αέρος ειδικά σχεδιασμένες για να καταρρίπτουν drones.
Μια μεγάλη αεροπορική εκστρατεία μέσα στο Ιράν, ωστόσο, πιθανότατα θα περιλάμβανε αεροσκάφη stealth όπως τα μαχητικά F-35 και τα βομβαρδιστικά B-2, καθώς και υποβρύχια που εκτοξεύουν πυραύλους cruise — οπλικά συστήματα που χρησιμοποιήθηκαν στο αμερικανικό πλήγμα του Ιουνίου κατά των ιρανικών πυρηνικών εγκαταστάσεων. Μέχρι στιγμής, δεν έχει παρατηρηθεί να κατευθύνονται στη Μέση Ανατολή αεροσκάφη F-35 της Πολεμικής Αεροπορίας των ΗΠΑ.
Καθώς η κυβέρνηση εξέταζε ένα πιθανό πλήγμα κατά του Ιράν την περασμένη εβδομάδα, οι ΗΠΑ δεν διέθεταν αρκετά στρατιωτικά μέσα ή αντιαεροπορικές άμυνες στη Μέση Ανατολή για να εξαπολύσουν μια παρατεταμένη επιχείρηση βομβαρδισμού ή να υπερασπιστούν αμερικανικά στρατεύματα και συμμάχους από ιρανικά αντίποινα, είπαν στον Τραμπ Αμερικανοί και σύμμαχοι αξιωματούχοι.
Το Ισραήλ ειδικότερα εξέφρασε ανησυχίες προς την Ουάσιγκτον για τις δικές του άμυνες σε περίπτωση που το Ιράν στοχοποιήσει τη χώρα, αφού είχε εξαντλήσει το απόθεμα αναχαιτιστών του κατά τον περσινό 12ήμερο πόλεμο με το Ιράν, σύμφωνα με αξιωματούχους.
Μετά από εκείνη τη σύγκρουση, οι ΗΠΑ απέσυραν μια δύναμη κρούσης αεροπλανοφόρου και ορισμένες αντιαεροπορικές άμυνες από την ευρύτερη περιοχή, καθώς ο Τραμπ έστρεφε την προσοχή του στη Βενεζουέλα και στο Δυτικό Ημισφαίριο. Όμως, κατά τη διάρκεια της μάχης τον περασμένο Ιούνιο, ο Τραμπ έγραψε σε ανάρτηση στα social media ότι οι ΗΠΑ είχαν πληροφορίες για το πού κρυβόταν ο Χαμενεΐ του Ιράν, αλλά «δεν θα τον βγάζαμε από τη μέση (σκοτώναμε!), τουλάχιστον όχι προς το παρόν».