Η πολιτική σκηνή της Ελλάδας βρέθηκε σε διαρκή αναταραχή στην αυγή του 2026. Ένα χρόνο πριν από τις επόμενες εθνικές εκλογές, που έχουν προγραμματιστεί για το 2027, τα κόμματα και οι κοινωνικές ομάδες αναζητούν νέα σημεία αναφοράς μέσα σε ένα περιβάλλον γενικευμένης δυσαρέσκειας. Η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας, αν και εξακολουθεί να προηγείται στις μετρήσεις, δέχεται πίεση από την ακρίβεια, τις μνήμες της τραγωδίας των Τεμπών και τη φθορά που φέρνει η παρατεταμένη άσκηση εξουσίας. Παράλληλα, στον χώρο της αντιπολίτευσης ξεπροβάλλουν πρωτόγνωρες κινήσεις: η Μαρία Καρυστιανού ετοιμάζει ένα «κίνημα πολιτών» με σημαία το κράτος δικαίου, ενώ ο πρώην πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας σχεδιάζει την ίδρυση νέου κομματικού φορέα και προκαλεί ανακατατάξεις στον χώρο της Κεντροαριστεράς.
Οι πρώτες δημοσκοπήσεις του 2026 καταγράφουν αυτήν την πολυπλοκότητα: η Νέα Δημοκρατία δεν έχει χάσει την πρωτοκαθεδρία αλλά τα ποσοστά της κυμαίνονται πολύ κάτω από τον πήχη της αυτοδυναμίας, οι παραδοσιακές δυνάμεις της αντιπολίτευσης παρουσιάζουν αμηχανία, ενώ σχήματα όπως η Πλεύση Ελευθερίας και η Ελληνική Λύση συγκεντρώνουν διψήφιο ενδιαφέρον από ψηφοφόρους που απομακρύνονται από τα συστημικά κόμματα. Πίσω από τις αριθμητικές αποτυπώσεις κρύβονται βαθιές κοινωνικές μεταβολές: οργή στους αγρότες και στους αυτοαπασχολούμενους, κυνισμός στους ανέργους, σταθερή εμπιστοσύνη των συνταξιούχων και των νοικοκυρών προς την κυβέρνηση. Όλα αυτά συνθέτουν ένα σκηνικό όπου τίποτα δεν μπορεί να θεωρηθεί δεδομένο.
Ο αναλυτικός απολογισμός που ακολουθεί βασίζεται σε όλες τις διαθέσιμες δημοσκοπήσεις του Ιανουαρίου 2026. Συνυπολογίζει τη μεθοδολογία των ερευνών, τις κοινωνικές τάσεις που καταγράφονται και τις πολιτικές πρωτοβουλίες που αναστατώνουν το πολιτικό σύστημα. Στόχος της μελέτης είναι να αποτυπώσει τον μέσο όρο των δυνάμεων των κομμάτων, να εξετάσει τις πιθανότητες αυτοδυναμίας της Νέας Δημοκρατίας, να αναδείξει τις δεξαμενές ψήφων που καθορίζουν τις εξελίξεις και να φωτίσει τον ρόλο των υπό ίδρυση κομμάτων του Αλέξη Τσίπρα και της Μαρίας Καρυστιανού. Μέσα από αυτήν την οπτική, επιχειρούμε να σκιαγραφήσουμε την πολιτική συγκυρία που διαμορφώνεται στην Ελλάδα το 2026 και να προσφέρουμε ένα πλαίσιο ερμηνείας για τις αναμενόμενες εξελίξεις.
Κατά τον Ιανουάριο 2026 έγιναν αρκετές πανελλαδικές δημοσκοπήσεις (MRB για το Open TV, GPO για το Star, Pulse RC για τον ΣΚΑΪ, Interview, Metron Analysis κ.ά.). Η έρευνα βασίστηκε σε δημοσιεύματα και ανακοινώσεις των εταιρειών που παραθέτουν τα στοιχεία πρόθεσης ψήφου και τις εκτιμήσεις αναγωγής. Οι βασικές μετρήσεις συγκεντρώθηκαν στον παρακάτω πίνακα και υπολογίσθηκε ο μέσος όρος των ποσοστών κάθε κόμματος.
| Κόμμα | MRB | GPO | Pulse | Interview | Metron |
|---|---|---|---|---|---|
| Νέα Δημοκρατία | 22,3% | 24,5% | 24,0% | 26,9% | 28,5% |
| ΠΑΣΟΚ | 9,7% | 10,8% | 10,5% | 12,7% | 12,5% |
| Πλεύση Ελευθερίας | 10,1% | 8,2% | 8,0% | 6,3% | 11,7% |
| Ελληνική Λύση | 9,7% | 9,6% | 7,5% | 5,4% | 10,7% |
| ΚΚΕ | 6,0% | 6,8% | 6,5% | 5,0% | 8,0% |
| ΣΥΡΙΖΑ | 3,5% | 4,2% | 4,5% | 3,0% | 3,9% |
| Φωνή Λογικής | 2,6% | 2,8% | 3,5% | 3,4% | 3,3% |
| ΜέΡΑ25 | 2,0% | 2,1% | 2,5% | 3,5% | 2,7% |
| ΝΙΚΗ | 2,2% | 1,9% | 2,0% | 2,0% | 2,5% |
| Νέα Αριστερά | 1,0% | 2,0% | 2,0% | 1,0% | 2,5% |
| Κίνημα Δημοκρατίας | 1,6% | 1,8% | 2,0% | 2,7% | 1,7% |
| ΆλλοΑναποφ. | 5,7% / 23,6% | 6,4% / 17,9% | — | 11,4% / 16,7% | 9,5% |
Μέσος όρος πρόθεσης ψήφου (5 δημοσκοπήσεις)
Για να εξαχθεί μια γενική εικόνα, υπολογίστηκε ο μέσος όρος των ποσοστών πρόθεσης ψήφου από τις πέντε έρευνες (με βάση τις τιμές χωρίς αναγωγή). Ο πίνακας παρακάτω παρουσιάζει τον μέσο όρο:
| Κόμμα | Μέσο ποσοστό (%) |
|---|---|
| Νέα Δημοκρατία | 25,24 % |
| ΠΑΣΟΚ | 11,24 % |
| Πλεύση Ελευθερίας | 8,86 % |
| Ελληνική Λύση | 8,58 % |
| ΚΚΕ | 6,46 % |
| ΣΥΡΙΖΑ | 3,82 % |
| Φωνή Λογικής | 3,12 % |
| ΜέΡΑ25 | 2,56 % |
| ΝΙΚΗ | 2,12 % |
| Νέα Αριστερά | 1,70 % |
| Κίνημα Δημοκρατίας | 1,96 % |
Τα ποσοστά δείχνουν ότι η ΝΔ παραμένει πρώτη αλλά με ρυθμό περίπου 25 % πριν από την αναγωγή· σε κανένα γκάλοπ δεν υπερέβη το 30 % χωρίς την κατανομή των αναποφάσιστων. Δεύτερη δύναμη φαίνεται το ΠΑΣΟΚ κοντά στο 11 %, ενώ η Πλεύση Ελευθερίας και η Ελληνική Λύση ακολουθούν με ποσοστά περί το 9 %. Ο ΣΥΡΙΖΑ παραμένει σε ιστορικά χαμηλά γύρω στο 4 %. Σημαντικό ποσοστό (15–24 %) δηλώνει «άλλο» ή αναποφάσιστοι, στοιχείο που αποτυπώνει τη ρευστότητα.
Τι δείχνουν οι δημοσκοπήσεις για τον πολιτικό συσχετισμό
- Συνεχιζόμενη πρωτοκαθεδρία της ΝΔ αλλά χωρίς αυτοδυναμία. Η μέση πρόθεση ψήφου γύρω στο 25 % και η αναγωγή που ανεβάζει τα ποσοστά κοντά στο 30 % (π.χ. 29,2 % στην MRB, 29,5 % στην Pulse) σημαίνουν ότι το κυβερνών κόμμα προηγείται με διψήφια διαφορά αλλά απέχει πολύ από το 36–38 % που απαιτεί το ισχύον σύστημα με μπόνους εδρών για να επιτύχει αυτοδυναμία. Η ΝΔ φαίνεται να διατηρεί ισχυρά ερείσματα σε συνταξιούχους και νοικοκυρές, ενώ η μυστική έρευνα του Μαξίμου που διέρρευσε στην Καθημερινή κατέγραψε έντονη πτώση στους αγρότες, στους αυτοαπασχολουμένους και στους ανέργους, με την πρόθεση ψήφου στους αγρότες να πέφτει κάτω από το 20 % και μικρή δεξαμενή δυνητικής ψήφου 13 %. Αντίθετα, το κυβερνών κόμμα διατηρεί μεγάλα περιθώρια στους συνταξιούχους και στις νοικοκυρές. Ο υπουργός Υγείας Άδωνις Γεωργιάδης δήλωσε στον ΣΚΑΪ ότι ένα ποσοστό περίπου 30 % σε δημοσκόπηση σημαίνει «άνετα 40 % στις εκλογές» και ότι πιστεύει στην αυτοδυναμία, αλλά τα διαθέσιμα δεδομένα δεν το επιβεβαιώνουν.
- ΠΑΣΟΚ εναντίον Πλεύσης Ελευθερίας για τη δεύτερη θέση. Οι περισσότερες έρευνες εμφανίζουν το ΠΑΣΟΚ να ανακάμπτει (10,5–12,7 %) και να διεκδικεί τη δεύτερη θέση. Παρ’ όλα αυτά, η MRB καταγράφει την Πλεύση Ελευθερίας λίγο μπροστά (10,1 %), ενώ η GPO και η Pulse τη δείχνουν τρίτη δύναμη (8–8,2 %). Η Πλεύση ενισχύεται από την προσωπικότητα της Ζωής Κωνσταντοπούλου και αξιοποιεί τη δυσαρέσκεια έναντι των παλαιών κομμάτων. Το ΠΑΣΟΚ παραμένει εγκλωβισμένο μεταξύ της ανάγκης για συνεργασίες και της απόρριψης συνεργασίας με τη ΝΔ· εσωκομματικές φωνές, όπως της βουλευτού Νάντιας Γιαννακοπούλου, χαρακτηρίζουν τη στρατηγική «αυτοκτονική» και ζητούν διεύρυνση της απήχησης.
- Ελληνική Λύση και μικρότερα δεξιά κόμματα. Η Ελληνική Λύση κινείται γύρω στο 9 %, κοντά στα ποσοστά της Πλεύσης. Παρά τις αντι-συστημικές της θέσεις, η γειτνίαση με θέματα ακρίβειας την κρατά ψηλά. Το κόμμα ΝΙΚΗ βρίσκεται κοντά στο 2 %, ενώ η Φωνή Λογικής (κόμμα Κρανιδιώτη) καταγράφει ποσοστά 2,6–3,5 %. Οι διαρροές μεταξύ αυτών των κομμάτων και μιας πιθανής παράταξης Καρυστιανού παραμένουν απροσδιόριστες.
- ΣΥΡΙΖΑ σε βαθιά κρίση. Με ποσοστά 3–4,5 % σε όλες τις έρευνες, ο ΣΥΡΙΖΑ καταγράφει ιστορικό χαμηλό. Δεν είναι ακόμη σαφές αν θα παραμείνει ενιαίο κόμμα ή αν ο πρώην πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας θα ιδρύσει νέο φορέα. Η τάση πάντως υποδηλώνει ότι μεγάλο μέρος των ψηφοφόρων του 2023 έχει μετακινηθεί προς το ΠΑΣΟΚ, την Πλεύση ή παραμένει αναποφάσιστο.
Τι κάνουν οι Αλέξης Τσίπρας και Μαρία Καρυστιανού
Η Μαρία Καρυστιανού, μητέρα θύματος του δυστυχήματος στα Τέμπη, προετοιμάζει την ίδρυση ενός «κινήματος πολιτών». Σε συνέντευξή της στο Open εξήγησε ότι κύριος στόχος είναι «να δούμε την Ελλάδα να γίνεται κράτος δικαίου» και απέκλεισε κάθε ενδεχόμενο συγκυβέρνησης, λέγοντας ότι το αποτέλεσμα των εκλογών «ενδέχεται να προκαλέσει έκπληξη». Υπογράμμισε ότι το νέο εγχείρημα δεν έχει ιδεολογικές ταμπέλες και συνομιλεί με πολίτες από διαφορετικούς χώρους: «Δεξιά» και «Αριστερά» είναι χαρακτηρισμοί του παλιού συστήματος. Δήλωσε ακόμη ότι η κίνηση δεν χρηματοδοτείται από κανέναν και πως εάν χρειαστεί χρήματα θα τα ζητήσει από τους πολίτες.
Απαντώντας στην κριτική του Αλέξη Τσίπρα για «μνήμη χρυσόψαρου» σχετικά με το τρίτο μνημόνιο, η Καρυστιανού ανέφερε ότι ο πρώην πρωθυπουργός την ειρωνεύτηκε και ότι εκείνος θα έπρεπε να εξηγήσει «σε ποιες μελέτες βασίστηκε για να υπογράψει το τρίτο μνημόνιο». Εντός της αντιπολίτευσης, η παρουσία της προκαλεί αντιδράσεις: ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ Σωκράτης Φάμελλος δήλωσε στο ERTnews ότι οι θέσεις της Καρυστιανού –όπως η άρνηση ύπαρξης «δεξιάς–αριστεράς» και οι απόψεις της για τις αμβλώσεις– δεν είναι σε προοδευτικό άξονα, ενώ ο γ.γ. του ΚΚΕ Δημήτρης Κουτσούμπας έκανε λόγο για «αντιδραστικές, σκοταδιστικές θέσεις». Ο πρόεδρος της ΝΙΚΗΣ Δημήτρης Νατσιός δήλωσε ότι υπάρχουν ήδη διαφωνίες και δεν προτίθεται να συνεργαστεί. Παρά την κριτική, η αποδοχή του εγχειρήματός της ξεπερνά το 30 % των ερωτώμενων στις δημοσκοπήσεις PULSE και MRB.
Αλέξης Τσίπρας
Ο πρώην πρωθυπουργός, έχοντας αποχωρήσει από την ηγεσία του ΣΥΡΙΖΑ, προετοιμάζει επίσης νέο κόμμα. Σύμφωνα με ρεπορτάζ του Reader, ο σχεδιασμός προβλέπει ότι ο Αλέξης Τσίπρας θα ανακοινώσει νέο πολιτικό φορέα το καλοκαίρι του 2026. Η απόφαση να καθυστερήσει προέκυψε αφενός από το ρευστό πολιτικό σκηνικό και αφετέρου από το εν αναμονή κόμμα Καρυστιανού, που θεωρείται ότι απευθύνεται περισσότερο σε ψηφοφόρους της ΝΔ, της Ελληνικής Λύσης και της ΝΙΚΗΣ και όχι στον προοδευτικό χώρο. Στελέχη κοντά του βολιδοσκοπούν πρόσωπα για τη συγκρότηση του νέου φορέα αλλά αποφεύγουν να προκαλέσουν ανεξαρτητοποιήσεις πριν το συνέδριο του ΠΑΣΟΚ και την αναδιάταξη του ΣΥΡΙΖΑ. Το επιτελείο του Τσίπρα σκοπεύει να απαντά στις επιθέσεις της Καρυστιανού όταν αυτές στρέφονται κατά του πρώην πρωθυπουργού, όχι όμως να αναμετρηθεί απευθείας μαζί της.
Από πού χάνει η Νέα Δημοκρατία και πόσο πιθανή είναι η ανάκαμψη στην αυτοδυναμία
Η συγκριτική εξέταση των δημοσκοπήσεων και των διαρροών από το Μέγαρο Μαξίμου αποκαλύπτει ότι το κυβερνών κόμμα έχει ισχυρά πλεονεκτήματα αλλά και σοβαρές απώλειες:
- Ισχυρά ερείσματα σε συνταξιούχους και νοικοκυρές. Στη μυστική έρευνα της κυβέρνησης, τα υψηλότερα ποσοστά πρόθεσης ψήφου και δυνητικής ψήφου καταγράφονται στους συνταξιούχους και στους ασχολούμενους με τα οικιακά, όπου η ΝΔ υπερβαίνει το 45 %.
- Απώλειες σε αγρότες, αυτοαπασχολουμένους και ανέργους. Οι κινητοποιήσεις των αγροτών και η φορολογική μεταρρύθμιση του 2023 επιβάρυναν την εικόνα της κυβέρνησης. Στη μυστική δημοσκόπηση, η πρόθεση ψήφου στους αγρότες πέφτει κάτω από το 20 % και η δυνητική ψήφος είναι μόνο 13 %, κάτι που σημαίνει ότι το κόμμα έχει περιορισμένη δεξαμενή ανάκαμψης. Στους αυτοαπασχολουμένους η πρόθεση ψήφου πέφτει στο περίπου 20 % (από 44,7 % στις εκλογές 2023) και η δυνητική ψήφος φτάνει 33,2 %. Οι άνεργοι είναι η χειρότερη κατηγορία: η πρόθεση ψήφου βρίσκεται πολύ χαμηλά και η δυνητική ψήφος κάτω από 10 %.
- Αβεβαιότητα στον ιδιωτικό τομέα. Οι μετρήσεις δείχνουν ότι η ΝΔ έχει μικρότερη απήχηση στον ιδιωτικό τομέα από ό,τι στο Δημόσιο, παρά τη μείωση των φόρων που εξήγγειλε. Η κυβέρνηση ελπίζει σε ανάκαμψη όταν φανεί το φορολογικό όφελος, αλλά προς το παρόν η ψήφος των μισθωτών του ιδιωτικού τομέα παραμένει χαμηλή.
- Συμπίεση από νέα εγχειρήματα. Το κόμμα Καρυστιανού διεκδικεί ψηφοφόρους που είναι θυμωμένοι με το σύστημα, μεταξύ των οποίων ένα τμήμα προέρχεται από τη ΝΔ. Επίσης, η Ελληνική Λύση και η Φωνή Λογικής ανταγωνίζονται τη ΝΔ στο δεξιό ακροατήριο, ενώ το ΠΑΣΟΚ προσπαθεί να ανακάμψει στο κέντρο.
Με βάση τα παραπάνω, η πιθανότητα αυτοδυναμίας της ΝΔ παραμένει χαμηλή. Για να πετύχει την αναγκαία πλειοψηφία πρέπει να προσεγγίσει ή να υπερβεί το 36–38 %, κάτι που προϋποθέτει:
- Ανάκτηση της εμπιστοσύνης των οικονομικά ενεργών ομάδων. Η κυβέρνηση θα πρέπει να υλοποιήσει συγκεκριμένα μέτρα για αγρότες, αυτοαπασχολουμένους και ανέργους, ώστε να μεταστρέψει τη δυσπιστία σε υποστήριξη.
- Αποτελεσματική αντιμετώπιση της ακρίβειας και της καθημερινότητας. Η ακρίβεια αναδεικνύεται ως κύριο «αγκάθι» για τους πολίτες· αν δεν δοθεί λύση, η ΝΔ κινδυνεύει να συνεχίσει να αποψιλώνει τη δεξαμενή της.
- Διαχείριση των νέων κομμάτων. Η ΝΔ θα πρέπει να αντιμετωπίσει την είσοδο του κινήματος Καρυστιανού και ενός πιθανού κόμματος Τσίπρα χωρίς να υποτιμήσει τον αντίκτυπο τους. Κάθε νέο κόμμα που περνά το όριο του 3 % μειώνει τον αριθμό των εδρών που μένουν για το πρώτο κόμμα.
- Εσωτερική συνοχή και επικοινωνία. Η κόπωση από την πολύχρονη διακυβέρνηση και τα σκάνδαλα επηρεάζουν τους αναποφάσιστους. Το κόμμα χρειάζεται πειστικό αφήγημα για την επόμενη τετραετία.
Συμπεράσματα
- Οι δημοσκοπήσεις του Ιανουαρίου 2026 σκιαγραφούν πολύ ρευστό τοπίο: το κυβερνών κόμμα προηγείται με διψήφια διαφορά αλλά δεν έχει τα ποσοστά που θα του έδιναν άνετη αυτοδυναμία. Υπάρχει μεγάλο ποσοστό αναποφάσιστων και «άλλων» που μπορεί να ανατρέψει τις ισορροπίες.
- Η ΝΔ βρίσκεται μπροστά αλλά αντιμετωπίζει διαρροές σε επαγγελματικές ομάδες που μέχρι τώρα της έδιναν μεγάλα ποσοστά. Η ανάκαμψη στην αυτοδυναμία εξαρτάται από την επιτυχία στοχευμένων πολιτικών που θα πείσουν αγρότες, αυτοαπασχολούμενους και ανέργους και από την εξέλιξη των νέων κομμάτων.
- Το ΠΑΣΟΚ διεκδικεί τη δεύτερη θέση και εμφανίζει ανοδική τάση, αλλά εσωτερικές διαφωνίες για τις συνεργασίες δυσκολεύουν την πορεία του.
- Η Πλεύση Ελευθερίας επιβεβαιώνει ότι αποτελεί τρίτη ή δεύτερη δύναμη και απευθύνεται σε ψηφοφόρους που απορρίπτουν τα παραδοσιακά κόμματα.
- Η Ελληνική Λύση διατηρεί υψηλά ποσοστά, ενώ μικρότερα κόμματα όπως η Φωνή Λογικής, η ΝΙΚΗ και το Κίνημα Δημοκρατίας καταγράφουν ποσοστά γύρω στο 2–3 %.
- Ο ΣΥΡΙΖΑ βρίσκεται σε υπαρξιακή κρίση και πιθανολογείται η δημιουργία νέου φορέα από τον Αλέξη Τσίπρα. Σύμφωνα με δημοσιεύματα, ο ίδιος σκοπεύει να ανακοινώσει νέο κόμμα το καλοκαίρι του 2026, καθώς αναζητείται κατάλληλος χρόνος για τη σύσταση και αναζητούνται συμμαχίες.
- Η Μαρία Καρυστιανού προχωρά στη δημιουργία «κινήματος πολιτών» με κεντρική ιδέα το κράτος δικαίου, διεκδικώντας ψηφοφόρους που απογοητεύθηκαν από το πολιτικό σύστημα. Η κίνησή της έχει θετική ανταπόκριση (περίπου 30 % πιθανότητα ψήφου) αλλά δέχεται έντονη κριτική από την Αριστερά και την παραδοσιακή Δεξιά.
Συνολικά, ο Ιανουάριος 2026 κατέδειξε ότι ενώ η Νέα Δημοκρατία παραμένει η κυρίαρχη δύναμη, οι εξελίξεις στους χώρους της αντιπολίτευσης –και ιδιαίτερα η εμφάνιση των υπό ίδρυση κομμάτων Τσίπρα και Καρυστιανού– διαμορφώνουν νέα ρευστά δεδομένα. Η τελική έκβαση θα εξαρτηθεί από το πώς θα κινηθούν οι πολιτικοί ηγέτες, ποιες κοινωνικές ομάδες θα πείσουν και αν οι νέοι σχηματισμοί θα κατορθώσουν να περάσουν το κατώφλι της Βουλής.