Ισχυρή ναυτική και αεροπορική δύναμη αναπτύσσουν οι Ηνωμένες Πολιτείες στη Μέση Ανατολή, εξέλιξη που, σύμφωνα με αμερικανικά μέσα ενημέρωσης, ενδέχεται να σηματοδοτεί προετοιμασία για ευρείας κλίμακας επίθεση κατά του Ιράν, εφόσον το διατάξει ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ.
Σύμφωνα με ρεπορτάζ των αμερικανικών δικτύων CNN και CBS News που μεταδόθηκαν χθες, οι αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις είναι έτοιμες να αρχίσουν πλήγματα κατά του Ιράν από το σαββατοκύριακο, εφόσον υπάρξει σχετική εντολή από τον Ντόναλντ Τραμπ.
Ο Αμερικανός πρόεδρος, ο οποίος είχε ήδη αποφασίσει αεροπορικούς βομβαρδισμούς τον Ιούνιο του 2025 εναντίον ιρανικών πυρηνικών εγκαταστάσεων, έχει επανειλημμένα προειδοποιήσει την Τεχεράνη ότι δεν αποκλείει στρατιωτική επέμβαση αν οι συνομιλίες για το πυρηνικό πρόγραμμα της Ισλαμικής Δημοκρατίας δεν οδηγήσουν σε συμφωνία.
Υπενθυμίζεται ότι το 2018, κατά την πρώτη του θητεία, απέσυρε τις ΗΠΑ από τη συμφωνία του 2015 για το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα, γνωστή ως Κοινό Ολοκληρωμένο Σχέδιο Δράσης (ΚΟΣΔ).
Η παρουσία «τέτοιας δύναμης πυρός στην περιοχή δημιουργεί δυναμική από μόνη της», σχολίασε η αναλύτρια Σούζαν Ζιαντέ του Center for Strategic and International Studies, επισημαίνοντας ότι «είναι ενίοτε δύσκολο να φρενάρεις και να πεις ‘αυτό είναι όλο, δεν κάνουμε τίποτα’».
Δύο αεροπλανοφόρα και δεκάδες πολεμικά πλοία
Οι ΗΠΑ έχουν αναπτύξει τουλάχιστον 13 πολεμικά πλοία στη Μέση Ανατολή, μεταξύ των οποίων το αεροπλανοφόρο USS Abraham Lincoln, εννέα αντιτορπιλικά και τρεις ελαφριές φρεγάτες. Επιπλέον μονάδες κατευθύνονται προς την περιοχή.
Παράλληλα, το μεγαλύτερο αεροπλανοφόρο στον κόσμο, το USS Gerald R. Ford, πλέει στον Ατλαντικό με κατεύθυνση τον Κόλπο, κατόπιν εντολής του προέδρου Τραμπ στα μέσα Φεβρουαρίου, συνοδευόμενο από τρία αντιτορπιλικά.
Η ταυτόχρονη παρουσία δύο αμερικανικών αεροπλανοφόρων στη Μέση Ανατολή είναι σπάνια και είχε σημειωθεί τελευταία φορά τον Ιούνιο, όταν διατάχθηκαν βομβαρδισμοί σε τρεις ιρανικές πυρηνικές εγκαταστάσεις-κλειδιά, στο πλαίσιο της 12ήμερης σύγκρουσης που είχε ξεκινήσει το Ισραήλ.
Ενισχύσεις και στους αιθέρες
Παράλληλα με τις ναυτικές δυνάμεις, οι αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις έχουν μεταφέρει στην περιοχή ή σε γειτονικές βάσεις με επαρκή εμβέλεια μεγάλο αριθμό αεροσκαφών, σύμφωνα με πληροφορίες και τον εξειδικευμένο ιστότοπο FlightRadar24.
Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται μαχητικά χαμηλής παρατηρησιμότητας F-22, μαχητικά πολλαπλών ρόλων F-15 και F-16, αεροσκάφη έγκαιρης προειδοποίησης και ελέγχου E3 Sentry, μεταγωγικά και αεροσκάφη εναέριου ανεφοδιασμού.
Οι ΗΠΑ έχουν αναπτύξει δεκάδες χιλιάδες στρατιώτες σε βάσεις σε όλη την περιοχή, ορισμένες από τις οποίες θα μπορούσαν να θεωρηθούν ευάλωτες σε περίπτωση ιρανικών αντιποίνων.
Απειλές και συνομιλίες σε εξέλιξη
Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει εντείνει τις απειλές μετά την αιματηρή καταστολή των μαζικών κινητοποιήσεων του Ιανουαρίου στο Ιράν, όπου, σύμφωνα με οργανώσεις υπεράσπισης ανθρωπίνων δικαιωμάτων, σκοτώθηκαν χιλιάδες άνθρωποι.
Στα τέλη Ιανουαρίου είχε ανακοινώσει ότι στέλνει «αρμάδα» στον Κόλπο, ενώ την περασμένη εβδομάδα προειδοποίησε ότι η Τεχεράνη θα υποστεί «τραυματικές» συνέπειες αν δεν κλείσει συμφωνία, αφήνοντας για πρώτη φορά ανοικτό δημόσια το ενδεχόμενο αλλαγής καθεστώτος.
Παρά τις απειλές, η διπλωματική οδός δεν έχει κλείσει. Οι ΗΠΑ και το Ιράν επανεκκίνησαν έμμεσες συνομιλίες στις 6 Φεβρουαρίου στη Μούσκατ του Ομάν, ενώ ο δεύτερος γύρος πραγματοποιήθηκε κοντά στη Γενεύη.
Η Τεχεράνη έκανε λόγο για συνεννόηση σε «σύνολο κατευθυντήριων γραμμών», ωστόσο ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ J. D. Vance υπογράμμισε ότι το Ιράν δεν αποδέχεται ορισμένες από τις «κόκκινες γραμμές» της κυβέρνησης Τραμπ.
Οι δύο πλευρές βρίσκονται «ακόμη πολύ μακριά σε κάποια ζητήματα», δήλωσε η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου Κάρολαϊν Λέβιτ, προσθέτοντας ότι «το Ιράν καλά θα έκανε να κλείσει συμφωνία».