Η πιθανότητα που άφησε ανοιχτή ο Ντόναλντ Τραμπ να κινητοποιήσει αμερικανικά στρατεύματα στο Ιράν, προκαλώντας ανησυχίες για μια σύγκρουση μεγάλης κλίμακας, φάνηκε να υποβαθμίζει ένα παλιό πολιτικό ταμπού.
«Όπως λέει κάθε πρόεδρος, ‘δεν θα υπάρξουν στρατεύματα στο έδαφος’. Εγώ δεν το λέω», είπε ο Αμερικανός πρόεδρος, την ώρα που συνεχίζονταν οι επιθέσεις στο Ιράν.
Αν και η πολιτική ρητορική από την Ουάσινγκτον αφήνει να εννοηθεί πως μια εκτεταμένη σύγκρουση είναι στο κάδρο, οι στρατιωτικοί αναλυτές υποστηρίζουν ότι η πραγματικότητα του ιρανικού εδάφους δεν θα επιτρέψει μια… παραδοσιακή εισβολή.
«Μπότες στο έδαφος» ή «επιλεκτικές» επιχειρήσεις;
Ο στρατηγικός αναλυτής, συνταγματάρχης Νίνταλ Άμπου Ζέιντ, ανέφερε στο Al Jazeera ότι είναι απίθανο οι ΗΠΑ να εξετάζουν μια παραδοσιακή επίθεση εδάφους με τανκς και μαζικά πεζικά, αλλά μάλλον μια διαφορετική μορφή πολέμου.
Σύμφωνα με τον Ζέιντ, οι δηλώσεις του Τραμπ και του υπουργού Άμυνας, Πιτ Χέγκσεθ («δεν χρειάζεται να μεταφέρεις 200.000 άτομα εκεί και να μείνεις για 20 χρόνια»), αντανακλούν αυτό που στρατιωτικά αποκαλείται «επιλεκτικές» ή «pick-up» επιχειρήσεις. Αυτές περιλαμβάνουν περιορισμένες ενέργειες από ειδικές δυνάμεις, που διεισδύουν σε συγκεκριμένα σημεία, για να εκτελέσουν ακριβείς αποστολές σαμποτάζ ή συλλογής πληροφοριών, ακολουθούμενες από ταχεία αποχώρηση.
Μια παραδοσιακή εισβολή για την κατάληψη εδαφών δεν είναι εφικτή, επισήμανε ο Αμπού Ζέιντ, αναφέροντας το περίπλοκο γεωπολιτικό περιβάλλον του Ιράν, την δύσβατη γεωγραφία και την πληθυσμιακή πυκνότητα, τα οποία παρέχουν στην Τεχεράνη ένα σαφές αμυντικό πλεονέκτημα. Σημείωσε ότι και το Ισραήλ έχει δηλώσει στο παρελθόν ότι μια χερσαία επιχείρηση στο Ιράν είναι ανέφικτη.
Σε αυτό το πλαίσιο, εξάλλου, κινήθηκε και η χθεσινή αποκάλυψη της Wall Street Journal, περί σεναρίου να εξοπλιστούν και να ενεργοποιηθούν μειονότητες εντός του Ιράν για να πλήξουν ποικιλοτρόπως το καθεστώς.
Η πρόφαση του πυρηνικού προγράμματος και το μεταβαλλόμενο χρονοδιάγραμμα
Ο Τραμπ αποκάλυψε ότι η απόφαση για την κοινή αμερικανική-ισραηλινή επιχείρηση ήρθε μετά την αποτυχία των «τελικών συνομιλιών» στη Γενεύη. Ο ίδιος ισχυρίστηκε ότι η αιτία ήταν η πληροφορία που έδειχνε ότι το Ιράν είχε μεταφέρει κρυφά το πυρηνικό του πρόγραμμα σε «εντελώς διαφορετικό σημείο».
Ο Αμερικανός πρόεδρος υποστήριξε ότι η επιχείρηση είναι «πολύ μπροστά από το χρονοδιάγραμμα». Αρχικά εκτιμούσε ότι ο πόλεμος θα διαρκούσε περίπου τέσσερις εβδομάδες, ωστόσο δήλωσε ότι ο κύριος στόχος της εξάλειψης της ηγεσίας του Ιράν, που περιλάμβανε τη δολοφονία 49 κορυφαίων αξιωματούχων, επιτεύχθηκε σε μια μόνο μέρα.
Ο πόλεμος των πυραύλων και η ναυτική προπαγάνδα
Αν και η ιρανική διοικητική δομή έχει υποστεί σοβαρό πλήγμα, η Τεχεράνη συνέχισε να αντιδρά. Τουλάχιστον έξι Αμερικανοί στρατιωτικοί έχουν σκοτωθεί κατά τη διάρκεια της σύγκρουσης με το Ιράν, σύμφωνα με τον αμερικανικό στρατό.
Ταυτόχρονα, οι Φρουροί της Επανάστασης δήλωσαν ότι εκτόξευσαν τέσσερις πυραύλους κρουζ προς το αεροπλανοφόρο USS Abraham Lincoln, το οποίο βρίσκεται κοντά στα ιρανικά ύδατα. Ο Άμπου Ζέιντ χαρακτήρισε αυτόν τον ισχυρισμό ως προπαγάνδα, σχεδιασμένη για να πλήξει το ηθικό και το κύρος του αμερικανικού στρατού.
Εσωτερική αντίδραση και πολιτική πίεση
Παρά την στρατιωτική δυναμική, ο Τραμπ αντιμετωπίζει σκεπτικισμό στο εσωτερικό. Μια δημοσκόπηση της Reuters/Ipsos έδειξε ότι μόνο το 27% των Αμερικανών εγκρίνει τις επιθέσεις, ενώ μια άλλη δημοσκόπηση από το CNN/SSRS έθεσε την έγκριση στο 41%.
Ο Τραμπ απέρριψε τα νούμερα, υποστηρίζοντας ότι μια «σιωπηλή πλειοψηφία» στηρίζει την προληπτική δράση για να αποτρέψει τους «τρελούς ανθρώπους» από το να αποκτήσουν πυρηνικά όπλα. Παράλληλα, ο Άμπου Ζέιντ σημείωσε ότι η αμερικανική και ισραηλινή κατασκοπία ενδέχεται να υποτίμησαν την ικανότητα του Ιράν να επισκευάσει γρήγορα τη διοικητική του αλυσίδα.
Το μέλλον της σύγκρουσης
Η στρατηγική «πλημμύρας πυρών» του Ιράν προς κάθε κατεύθυνση, παραμένει το καθοριστικό ερώτημα, καθώς ο Τραμπ συνεχίζει να υπερηφανεύεται για την επίτευξη του στόχου της αποκεφαλίσματος της ηγεσίας σε μια μόνο ημέρα.
Ο χρόνος μετράει αντίστροφα για τις δύο πλευρές, και η επόμενη φάση αυτού του πολέμου ενδέχεται να μην κριθεί από τις στρατιωτικές δυνάμεις των ΗΠΑ στο ιρανικό έδαφος, αλλά από το ποια πλευρά θα εξαντληθεί πρώτη σε χρόνο και εκτοξευτήρες.