Παράγοντες της αγοράς κάνουν λόγο για δραματικές συνέπειες αν παραταθεί η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή.
Οι διευθύνοντες σύμβουλοι των πιο ισχυρών εταιρειών πετρελαίου και φυσικού αερίου στον κόσμο έστειλαν αυτή την εβδομάδα ένα ανησυχητικό μήνυμα σχετικά με τον αντίκτυπο του πολέμου στο Ιράν στις ενεργειακές προμήθειες και τις μακροπρόθεσμες συνέπειες για την παγκόσμια οικονομία.
Τα στελέχη συγκεντρώθηκαν στο Χιούστον του Τέξας για το ετήσιο ενεργειακό συνέδριο CERAWeek της S&P Global, προκειμένου να αποτιμήσουν την κατάσταση του πολέμου. Σύμφωνα με το CNBC, προειδοποίησαν ότι η αγορά δεν αντικατοπτρίζει την έκταση της διαταραχής στην προσφορά πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Η Ασία και η Ευρώπη θα αντιμετωπίσουν ελλείψεις καυσίμων εάν ο πόλεμος παραταθεί, ανέφεραν. Οι τιμές του πετρελαίου είναι πιθανό να παραμείνουν υψηλές ακόμη και αν τελειώσει η σύγκρουση, καθώς οι χώρες θα αναπληρώνουν τα εξαντλημένα αποθέματά τους.
- Πετρέλαιο: Ένα νέο σοκ στις τιμές προ των πυλών
«Δεν μπορείς απλώς να αφαιρέσεις 8 έως 10 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου ημερησίως και περίπου το 20% της αγοράς υγροποιημένου φυσικού αερίου από την παγκόσμια σκηνή χωρίς σημαντικές επιπτώσεις», δήλωσε ο διευθύνων σύμβουλος της ConocoPhillips, Ράιαν Λανς, στους συμμετέχοντες του CERAWeek.
Το Ιράν έχει ουσιαστικά επιβάλει έναν οικονομικό αποκλεισμό στους παραγωγούς πετρελαίου στη Μέση Ανατολή κλείνοντας τα Στενά του Ορμούζ, δήλωσε ο σεΐχης Ναουάφ αλ-Σαμπάχ, διευθύνων σύμβουλος της Kuwait Petroleum Corporation. Τα Στενά αποτελούν ζωτικής σημασίας αρτηρία που συνδέει τις εξαγωγές πετρελαίου των αραβικών χωρών του Κόλπου με τις παγκόσμιες αγορές.
«Αυτή δεν είναι μόνο μια επίθεση εναντίον του Κόλπου, αλλά μια επίθεση που κρατά όμηρο την παγκόσμια οικονομία», δήλωσε ο αλ-Σαμπάχ στο συνέδριο. Προειδοποίησε ότι ο πόλεμος θα έχει «φαινόμενο ντόμινο» σε ολόκληρη την παγκόσμια οικονομία.
«Το κόστος αυτού του πολέμου δεν περιορίζεται στα γεωγραφικά όρια της περιοχής», είπε. «Επεκτείνεται σε ολόκληρη την εφοδιαστική αλυσίδα.»
Το σοκ στο πετρέλαιο είναι το χειρότερο από το αραβικό εμπάργκο πετρελαίου κατά των ΗΠΑ και άλλων δυτικών χωρών λόγω της υποστήριξής τους στο Ισραήλ στον πόλεμο της Μέσης Ανατολής το 1973, δήλωσε ο Πολ Σάνκι, ανεξάρτητος αναλυτής της Sankey Research.
«Είναι το χειρότερο που έχω δει», είπε ο Σάνκι, ο οποίος ξεκίνησε την καριέρα του στον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας το 1990. «Δεν έχουμε δει κάτι παρόμοιο, πιθανώς από το 1973. Δεν έχουμε ξαναδεί τα Στενά του Ορμούζ να κλείνουν.»
«Βρισκόμαστε σε μια de facto κατάσταση όπου οι Ιρανοί ελέγχουν τα Στενά», πρόσθεσε. «Η κατάσταση είναι εξαιρετικά σοβαρή.»
Έκκληση για στρατιωτική προστασία των ενεργειακών υποδομών στις ΗΠΑ
Τα σχόλια των στελεχών ήρθαν σε αντίθεση με τις προσπάθειες της κυβέρνησης Τραμπ να καθησυχάσει έναν ανήσυχο κλάδο και μια ασταθή αγορά πετρελαίου.
Ο υπουργός Ενέργειας Κρις Ράιτ δήλωσε στο CNBC ότι η αγορά αντιμετωπίζει μια «βραχυπρόθεσμη περίοδο διαταραχής». Το τίμημα αξίζει για να επιτευχθούν τα μακροπρόθεσμα οφέλη της αποδυνάμωσης του Ιράν, είπε.
Ωστόσο, το κόστος είναι πολύ υψηλό για τη βιομηχανία πετρελαίου και φυσικού αερίου, της οποίας τα περιουσιακά στοιχεία είναι πλέον εκτεθειμένα σε επιθέσεις. Η Conoco «εκλιπαρεί» την κυβέρνηση Τραμπ για στρατιωτική προστασία γύρω από τα αμερικανικής ιδιοκτησίας περιουσιακά στοιχεία στο Κατάρ και επενδύσεις εκατοντάδων εκατομμυρίων δολαρίων, δήλωσε ο Λανς.
Το Ιράν έχει αναγκάσει το κλείσιμο του μεγαλύτερου κόμβου υγροποιημένου φυσικού αερίου στον κόσμο στο Κατάρ με επιθέσεις drone. Η Conoco είναι σημαντικός επενδυτής σε αυτή την εγκατάσταση.
«Έχουμε αναγκαστεί να εκκενώσουμε μέρος του προσωπικού μας, το μη απαραίτητο προσωπικό», είπε ο Λανς. «Αυτό ήταν μια δύσκολη διαδικασία τις τελευταίες εβδομάδες.»
Οι τιμές του πετρελαίου θα παραμείνουν υψηλές
Οι τιμές του πετρελαίου παρουσίασαν έντονες διακυμάνσεις αυτή την εβδομάδα, μειώνονταν όταν αυξάνονταν οι ελπίδες για μια διαπραγματευμένη λήξη του πολέμου και αυξάνονταν όταν οι εντάσεις αναζωπυρώνονταν. Τη Δευτέρα, ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ υποχώρησε από την απειλή του να βομβαρδίσει τις ενεργειακές εγκαταστάσεις του Ιράν. Καθ’ όλη τη διάρκεια της εβδομάδας, υποστήριξε ότι το Ιράν επιθυμεί να καταλήξει σε συμφωνία για τον τερματισμό της σύγκρουσης.
Ωστόσο, τελικά οι επενδυτές παρέμειναν σε επιφυλακή, με τις τιμές του πετρελαίου να διαμορφώνονται την Παρασκευή στο υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων τριών και πλέον ετών. Οι τιμές του αμερικανικού αργού πετρελαίου έχουν αυξηθεί κατά 49% φτάνοντας τα 99,64 δολάρια ανά βαρέλι από τότε που οι ΗΠΑ και το Ισραήλ επιτέθηκαν στο Ιράν στις 28 Φεβρουαρίου. Οι τιμές Brent, το διεθνές σημείο αναφοράς, έχουν εκτιναχθεί πάνω από 55% στα 112,57 δολάρια ανά βαρέλι.
«Ακούω και διαβάζω πολλά για συζητήσεις σχετικά με τις τιμές και τα λοιπά – όλα ενδιαφέροντα, αλλά αυτό που έχει σημασία είναι οι φυσικές ροές», δήλωσε ο διευθύνων σύμβουλος της Shell, Γουάελ Σαουάν. «Οι πελάτες μας χρειάζονται τα βαρέλια, χρειάζονται την ενέργεια.»
Ο διευθύνων σύμβουλος της Chevron, Μάικ Γουίρθ, δήλωσε ότι η πραγματική προσφορά πετρελαίου είναι πολύ πιο περιορισμένη από ό,τι υποδηλώνουν οι τιμές στην αγορά συμβολαίων μελλοντικής εκπλήρωσης. Η αγορά αντιδρά με βάση «περιορισμένες πληροφορίες» και «αντιλήψεις», είπε.
«Υπάρχουν πολύ πραγματικές, απτές συνέπειες από το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ, οι οποίες διαχέονται σε όλο τον κόσμο και στο σύστημα με τρόπους που δεν νομίζω ότι έχουν αποτιμηθεί πλήρως στις καμπύλες των συμβολαίων μελλοντικής εκπλήρωσης του πετρελαίου», δήλωσε ο Γουίρθ.
Θα χρειαστούν τρεις έως τέσσερις μήνες για να αποκαταστήσουν πλήρως την παραγωγή τους οι αραβικές χώρες του Κόλπου, καθώς αναγκάστηκαν να κλείσουν πετρελαιοπηγές λόγω του κλεισίματος των Στενών, δήλωσε ο διευθύνων σύμβουλος της Kuwait Petroleum, αλ-Σαμπάχ.
Το «κατώτατο όριο» των τιμών του πετρελαίου «πιθανότατα θα πρέπει να αυξηθεί», δήλωσε ο Λανς της Conoco, υποδηλώνοντας ότι οι τιμές δύσκολα θα επιστρέψουν σύντομα στα προπολεμικά επίπεδα, παρά τις διαβεβαιώσεις της κυβέρνησης Τραμπ.
Η Cheniere, ένας από τους μεγαλύτερους εξαγωγείς υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) στον κόσμο, καταβάλλει κάθε δυνατή προσπάθεια για να καλύψει τη ζήτηση από ασιατικές χώρες που εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από εισαγωγές φυσικού αερίου από το Κατάρ, δήλωσε ο διευθύνων σύμβουλος Τζακ Φούσκο. Ωστόσο, η εταιρεία λειτουργεί ήδη στο μέγιστο της παραγωγικής της ικανότητας.
«Θα προσπαθήσουμε να στείλουμε όσο το δυνατόν περισσότερα φορτία σε εκείνες τις χώρες της Ασίας που το έχουν πραγματικά ανάγκη», είπε ο διευθύνων σύμβουλος. «Αλλά το ταξίδι από την Ακτή του Κόλπου προς οποιοδήποτε σημείο της Ασίας διαρκεί 28 ημέρες, επομένως δεν πρόκειται να συμβεί από τη μια μέρα στην άλλη».
Ελλείψεις καυσίμων
Οι προμήθειες καυσίμων αντιμετωπίζουν ακόμη μεγαλύτερη διαταραχή από ό,τι το πετρέλαιο, δήλωσε ο διευθύνων σύμβουλος της Shell, Σαουάν. Οι προμήθειες καυσίμων αεροσκαφών έχουν ήδη επηρεαστεί και θα ακολουθήσει το ντίζελ και στη συνέχεια η βενζίνη, είπε.
Ο πόλεμος έχει προκαλέσει ένα «ντόμινο» ελλείψεων που εξαπλώνεται στις μεγάλες ασιατικές οικονομίες και θα φτάσει στην Ευρώπη έως τον Απρίλιο, πρόσθεσε. Οι κυβερνήσεις σε όλο τον κόσμο αποθηκεύουν καύσιμα και προστατεύουν τα δικά τους αποθέματα.
«Πρέπει να διασφαλίσουμε ότι αυτό δεν θα εντείνει περαιτέρω τις ήδη σοβαρές πιέσεις στην πραγματική προσφορά», δήλωσε ο Σαουάν.
Οι τιμές των καυσίμων αεροσκαφών και του ντίζελ έχουν εκτοξευθεί κατά 200 δολάρια ανά βαρέλι και 160 δολάρια ανά βαρέλι αντίστοιχα, δήλωσε ο διευθύνων σύμβουλος της TotalEnergies, Πατρίκ Πουγιανέ. Η Κίνα έχει απαγορεύσει τις εξαγωγές πετρελαϊκών προϊόντων και η Ταϊλάνδη προχωρά σε δελτίο στη βενζίνη, πρόσθεσε.
«Η κρίση αρχίζει πλέον να επηρεάζει πραγματικά τους καταναλωτές», δήλωσε ο Πουγιανέ στο CNBC.
«Όλα θα εξαρτηθούν από το πόσο θα διαρκέσει αυτή η σύγκρουση», είπε ο διευθύνων σύμβουλος. «Ελπίζω να μην διαρκέσει πολύ. Διαφορετικά, θα έχουμε πολύ, πολύ δραματικές συνέπειες».