Το Ιράν αποδέχθηκε την πρόταση του Πακιστάν για δύο εβδομάδες κατάπαυσης του πυρός και παράλληλες διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ στο Ισλαμαμπάντ, έπειτα από έντονες διπλωματικές πιέσεις και παρέμβαση της Κίνας. Η Τεχεράνη θέτει ως βάση το σχέδιο 10 σημείων που προβλέπει άρση κυρώσεων, αποχώρηση αμερικανικών δυνάμεων από την περιοχή, έλεγχο των Στενών του Ορμούζ και καταβολή αποζημιώσεων, ενώ ξεκαθαρίζει ότι η διαδικασία δεν σημαίνει άμεσο τέλος του πολέμου.
Πώς προέκυψε η εκεχειρία των δύο εβδομάδων
Σύμφωνα με πληροφορίες που επικαλούνται οι New York Times, το Ιράν αποδέχθηκε την πρόταση του Πακιστάν μετά από εντατικές διπλωματικές προσπάθειες του Ισλαμαμπάντ και παρέμβαση της τελευταίας στιγμής από την Κίνα, η οποία ζήτησε από την Τεχεράνη να επιδείξει ευελιξία και να συμβάλει στην αποκλιμάκωση της έντασης.
Η απόφαση ελήφθη σε συνθήκες αυξανόμενης ανησυχίας για σοβαρές οικονομικές επιπτώσεις λόγω πιθανών ζημιών σε κρίσιμες υποδομές.
Σύμφωνα με τρεις Ιρανούς αξιωματούχους, η κατάπαυση του πυρός εγκρίθηκε από τον νέο ανώτατο ηγέτη Αγιατολάχ Μοτζτάμπα Χαμενεΐ.
Διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ στο Ισλαμαμπάντ
Η Γραμματεία του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας ανακοίνωσε ότι το Ιράν θα συμμετάσχει σε συνομιλίες με την αμερικανική πλευρά στο Ισλαμαμπάντ για περίοδο δύο εβδομάδων, αποκλειστικά στη βάση των αρχών που περιλαμβάνονται στο σχέδιο 10 σημείων.
Οι διαπραγματεύσεις αναμένεται να ξεκινήσουν την Παρασκευή 11 Απριλίου και μπορεί να παραταθούν κατόπιν συμφωνίας των δύο πλευρών.
Το Συμβούλιο επισημαίνει ότι η συμμετοχή στις συνομιλίες δεν σημαίνει αυτόματα τον τερματισμό του πολέμου, υπογραμμίζοντας ότι η Τεχεράνη θα αποδεχθεί το τέλος της σύγκρουσης μόνο όταν οριστικοποιηθούν οι λεπτομέρειες της συμφωνίας.
Παράλληλα τονίζεται ότι οι συνομιλίες διεξάγονται με πλήρη δυσπιστία προς την αμερικανική πλευρά, ενώ γίνεται έκκληση για διατήρηση της εθνικής ενότητας κατά τη διάρκεια της κρίσιμης περιόδου.
Οι όροι του σχεδίου 10 σημείων
Το Ιράν υποστηρίζει ότι οι ΗΠΑ αποδέχθηκαν το σχέδιο 10 σημείων ως βάση διαπραγμάτευσης. Μεταξύ των βασικών όρων περιλαμβάνονται:
1. Δέσμευση για μη επιθετικότητα
2. Ο έλεγχος του Ιράν επί του Στενού του Ορμούζ
3. Αποδοχή του εμπλουτισμού ουρανίου του Ιράν
4. Άρση όλων των πρωτογενών κυρώσεων
5. Άρση όλων των δευτερογενών κυρώσεων
6. Λήξη όλων των ψηφισμάτων του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ
7. Λήξη όλων των αποφάσεων του Διοικητικού Συμβουλίου
8. Καταβολή αποζημίωσης στο Ιράν
9. Απόσυρση των μαχητικών δυνάμεων των ΗΠΑ από την περιοχή
10. Παύση του πολέμου σε όλα τα μέτωπα, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου
Ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ έχει χαρακτηρίσει το σχέδιο «λειτουργική βάση» για συμφωνία.
Παράλληλα, το ιρανικό Υπουργείο Εξωτερικών δήλωσε ότι εφόσον σταματήσουν οι επιθέσεις κατά της χώρας, οι ένοπλες δυνάμεις του Ιράν θα σταματήσουν τις αμυντικές επιχειρήσεις τους.
Για την περίοδο των δύο εβδομάδων, η ασφαλής διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ θα πραγματοποιείται σε συντονισμό με τις ιρανικές ένοπλες δυνάμεις και λαμβάνοντας υπόψη τεχνικούς περιορισμούς.
Η Τεχεράνη ευχαρίστησε τον Πρωθυπουργό του Πακιστάν Σεχμπάζ Σαρίφ και τον αρχηγό του πακιστανικού στρατού Ασίμ Μουνίρ για τις προσπάθειες διαμεσολάβησης.
Το ζήτημα του Λιβάνου και της Χεζμπολάχ
Μέχρι στιγμής δεν έχουν δοθεί λεπτομέρειες για το πώς η εκεχειρία θα επηρεάσει το μέτωπο του νότιου Λιβάνου, όπου η Χεζμπολάχ εμπλέκεται σε συγκρούσεις με ισραηλινές δυνάμεις.
Εάν ο Λίβανος εξαιρεθεί από το πλαίσιο της εκεχειρίας, αυτό ενδέχεται να δημιουργήσει πιέσεις στη Χεζμπολάχ, η οποία αντιμετωπίζει εσωτερική κριτική στον Λίβανο ότι εμπλέκει τη χώρα σε πόλεμο για λογαριασμό του Ιράν.
Η οργάνωση υποστηρίζει ότι δρα για την υπεράσπιση του Λιβάνου απέναντι στο Ισραήλ, έπειτα από 15 μήνες παραβιάσεων της εκεχειρίας του Νοεμβρίου 2024.