Το περίγραμμα των στοχευμένων και προσωρινών μέτρων στήριξης που θα ανακοινώσει η Κομισιόν στις 22 Απριλίου ως «ανάχωμα» στις ενεργειακές ανατιμήσεις, σκιαγράφησε η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, σε συνέντευξη Τύπου που παραχώρησε, λίγο μετά τη συνεδρίαση του Κολεγίου των Επιτρόπων για την κρίση στη Μέση Ανατολή και τον αντίκτυπό της στην Ευρώπη.
Αναφερθείσα στον «τεράστιο αντίκτυπο» που έχει η κρίση στη Μέση Ανατολή στην οικονομία των χωρών της Ε.Ε., κ. φον ντερ Λάιεν υπογράμμισε ότι από την έναρξη της σύγκρουσης, πριν από 44 ημέρες, ο λογαριασμός για εισαγωγές ορυκτών καυσίμων αυξήθηκε κατά πάνω από 22 δισεκατομμύρια ευρώ. Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής αναφέρθηκε σε μια σειρά μέτρων για τη μείωση των τιμών ενέργειας – τη λεγόμενη «εργαλειοθήκη» – που θα παρουσιάσει η Κομισιόν την ερχόμενη εβδομάδα, λίγο πριν το άτυπο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο που θα πραγματοποιηθεί στην Κύπρο, 23 και 24 Απριλίου.
Σύμφωνα με την πρόεδρο της Επιτροπής, τα κράτη μέλη της Ε.Ε. πρέπει να απαντήσουν συντονισμένα στην άνοδο των τιμών ενέργειας. Όπως είπε, τα μέτρα αυτά θα πρέπει να είναι «στοχευμένα» – δίνοντας ιδιαίτερη στήριξη στα πιο ευάλωτα νοικοκυριά και τομείς της οικονομίας – «προσωρινά» και «να εφαρμόζονται έγκαιρα και χωρίς καθυστέρηση, τη στιγμή που είναι πραγματικά αναγκαία». Στο ίδιο πλαίσιο, η Επιτροπή αναμένεται να παρουσιάσει βέλτιστες πρακτικές για τον σχεδιασμό προγραμμάτων εισοδηματικής στήριξης, ενώ δρομολογείται διαβούλευση για πιο ευέλικτους κανόνες κρατικών ενισχύσεων, ώστε τα κράτη να έχουν μεγαλύτερο περιθώριο παρέμβασης στους πιο εκτεθειμένους κλάδους.
We discussed a series of immediate and long-term energy measures that we will present to leaders at the informal EUCO.
The way ahead is clear.
The only lasting way out of the fossil dependency is shifting electricity generation to renewables and nuclear.
And electrifying the… pic.twitter.com/Kds7UvEINS
— Ursula von der Leyen (@vonderleyen) April 13, 2026
«Όχι» προσώρας σε ενεργοποίηση εναλλακτικών μέτρων, όπως η γενική ρήτρα διαφυγής
Ερωτηθείσα πάντως για το ενδεχόμενο ενεργοποίησης πιο δραστικών μέτρων, η Φον ντερ Λάιεν ξεκαθάρισε ότι προς το παρόν «δεν πληρούνται οι συνθήκες για την ενεργοποίηση εναλλακτικών μέτρων, όπως η γενική ρήτρα διαφυγής». Υπογράμμισε ότι οι όποιες παρεμβάσεις δεν θα πρέπει να επιβαρύνουν υπερβολικά τα δημόσια ελλείμματα και πως η αντιμετώπιση της κρίσης πρέπει να γίνει «βήμα-βήμα», καθώς εξελίσσεται η κατάσταση. Διαβεβαίωσε επίσης ότι η Επιτροπή θα επανεκτιμά διαρκώς την κατάσταση, ανάλογα με τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή.
Η Ούρσουλα Φον ντερ Λάιεν τόνισε ότι η Επιτροπή δίνει ιδιαίτερη έμφαση στην καλύτερη συνεργασία μεταξύ των κρατών-μελών, αξιοποιώντας την εμπειρία της ενεργειακής κρίσης του 2022, ώστε να αποφευχθούν φαινόμενα ανταγωνισμού μεταξύ τους στην αγορά ενέργειας.
Συντονισμός για πλήρωση των αποθεμάτων φυσικού αερίου – Κοινός σχεδιασμός για απελευθέρωση στρατηγικών αποθεμάτων πετρελαίου
Προβλέπεται, επίσης, ενισχυμένος ευρωπαϊκός συντονισμός για την πλήρωση των αποθεμάτων φυσικού αερίου, καθώς και κοινός σχεδιασμός για την απελευθέρωση στρατηγικών αποθεμάτων πετρελαίου, με στόχο το μέγιστο δυνατό αποτέλεσμα. Παράλληλα, όπως τόνισε η Φον ντερ Λάιεν, θα διασφαλιστεί ότι τα εθνικά μέτρα έκτακτης ανάγκης «δεν θα ανταγωνίζονται μεταξύ τους» και δεν θα διαταράσσουν τη λειτουργία της ενιαίας αγοράς.
Παρεμβάσεις για τη μείωση της ζήτησης και του κόστους ενέργειας
Όπως ανέφερε η επικεφαλής της Κομισιόν, εξετάζονται επίσης μέτρα για τη μείωση της ενεργειακής ζήτησης, «με πλήρη σεβασμό στην ελευθερία επιλογής των καταναλωτών», δίνοντας έμφαση στην ενεργειακή αποδοτικότητα, όπως η αναβάθμιση κτιρίων και η ανανέωση βιομηχανικού εξοπλισμού.
Παράλληλα, προωθούνται πιο διαρθρωτικές παρεμβάσεις για τη μείωση του κόστους ενέργειας, με την αναθεώρηση του συστήματος εμπορίας εκπομπών (ETS), με παρεμβάσεις σε φόρους και χρεώσεις δικτύων και με ευρύτερη αναμόρφωση του ενεργειακού μείγματος.
Συμπερασματικά, η Φον ντερ Λάιεν τόνισε ότι η εξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα καθιστά την Ευρώπη ευάλωτη σε κρίσεις και υψηλές τιμές, τονίζοντας ότι η μετάβαση προς ανανεώσιμες πηγές και πυρηνική ενέργεια αποτελεί τη μόνη μακροπρόθεσμη λύση για ενεργειακή ανεξαρτησία και σταθερότητα για την Ε.Ε.. Ανέφερε, επίσης, ότι θα πρέπει να επιταχυνθούν οι επενδύσεις σε δίκτυα, αποθήκευση και ηλεκτροδότηση της οικονομίας, με αξιοποίηση ευρωπαϊκών πόρων αλλά και με κινητοποίηση ιδιωτικών κεφαλαίων, ώστε να ενισχυθεί η ενεργειακή ασφάλεια και να μειωθούν οι τιμές με βιώσιμο τρόπο.
Με πληροφορίες από -