Ένα ηχηρό ρήγμα στην πολιτική του σχέση με την πιο ένθερμη υποστηρίκτριά του στη Γηραιά Ήπειρο, την Ιταλίδα Πρωθυπουργό, Τζόρτζια Μελόνι βιώνει τα τελευταία εικοσιτετράωρα ο Αμερικανός Πρόεδρος, Ντόναλντ Τραμπ, καθώς η δημόσια αντιπαράθεσή του με τον Πάπα Λέοντα ΙΔ’, τον πρώτο Πάπα με καταγωγή από την αμερικανική ήπειρο, φαίνεται να λαμβάνει νέες διαστάσεις.
Στις συμπληγάδες ανάμεσα στη φιλία της με τον Πρόεδρο των ΗΠΑ από τη μια και το εκλογικό –καθολικό- της ακροατήριο από την άλλη, η Τζόρτζια Μελόνι έγειρε την πλάστιγγα τις προηγούμενες ώρες προς το πολιτικό της κεφάλαιο, παίρνοντας ανοιχτά θέση υπέρ του Ποντίφικα. Αποτιμώντας ως απαράδεκτες τις δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ, η Ιταλίδα Πρωθυπουργός έσπευσε να δηλώσει με νόημα πως ο Πάπας Λέων ΙΔ’ «είναι αρχηγός της Καθολικής Εκκλησίας και είναι δίκαιο και αυτονόητο να επιζητά την ειρήνη και να καταδικάζει κάθε μορφή πολέμου», ικανοποιώντας μεν τους συντηρητικούς καθολικούς ψηφοφόρους, αλλά όχι το Λευκό Οίκο.
Η απάντηση του τελευταίου δεν άργησε να έρθει, καθώς «η Μελόνι αρέσει στον κόσμο; Δεν μπορώ να το πιστέψω. Είμαι σοκαρισμένος, νόμιζα ότι είχε θάρρος, αλλά έκανα λάθος», δήλωσε στην εφημερίδα Corriere della Sera ο Αμερικανός Πρόεδρος, χωρίς να καθυστερήσει να εκφράσει τη δυσαρέσκειά του. Στο ίδιο πλαίσιο, «είναι η Μελόνι η οποία είναι απαράδεκτη, διότι δεν την ενδιαφέρει αν το Ιράν έχει πυρηνικά όπλα και το ότι θα τίναζε στον αέρα την Ιταλία μέσα σε δυο λεπτά, αν είχε την δυνατότητα», πρόσθεσε ο Ντόναλντ Τραμπ, δίνοντας την εντύπωση πως το γυαλί μεταξύ του ίδιου και της Πρωθυπουργού της Ιταλίας έχει πλέον ραγίσει. Πολύ περισσότερο, όταν ο Αμερικανός Πρόεδρος φαντάζει αμετακίνητος από τη θέση του, δηλώνοντας τις προηγούμενες ώρες για τον Πάπα Λέοντα πως «θα του πει κάποιος ότι το Ιράν έχει σκοτώσει 42.000 αθώους, τελείως άοπλους διαδηλωτές τους τελευταίους δύο μήνες και ότι είναι τελείως απαράδεκτο το Ιράν να έχει πυρηνική βόμβα», για να καταλήξει ότι «η Αμερική επέστρεψε».
Το παρασκήνιο
Στην πραγματικότητα, όμως, η στενή σχέση ανάμεσα στον ένοικο του Λευκού Οίκου και την Πρωθυπουργό της Ιταλίας έχει παρέλθει ανεπιστρεπτί, αφού η Τζόρτζια Μελόνι δεν αντέδρασε ακαριαία στην κόντρα του «Πλανητάρχη» με τον Πάπα, αλλά με πλήρη συνείδηση έλαβε σαφείς αποστάσεις προχθές, Δευτέρα, ασκώντας για πρώτη φορά τόσο καθαρά δημόσια κριτική στον Αμερικανό Πρόεδρο, από την επανεκλογή της στο αξίωμα και εξής.
Ακόμη και αν η Ιταλίδα Πρωθυπουργός, όμως, αποτελούσε την τελευταία διετία τον «άνθρωπο του Τραμπ στην Ευρώπη», διαδραματίζοντας διαμεσολαβητικό ρόλο ανάμεσα στην Ουάσιγκτον και τα ευρωπαϊκά κέντρα λήψης αποφάσεων, η σύνδεση των καθολικών ψηφοφόρων της γειτονικής χώρας με τον Ποντίφικα κατέστησε απαγορευτική οποιαδήποτε σιωπηρή ανοχή των δηλώσεων Τραμπ για την Πρωθυπουργό της Ιταλίας. Η προσήλωση μεγάλης μερίδας των Ιταλών στην καθολική παράδοση είναι τέτοια, ιδίως μεταξύ των σταθερών ψηφοφόρων της Μελόνι, που την οδήγησε στο να διαφοροποιηθεί αυτόματα από τις θέσεις του Ντόναλντ Τραμπ, ενώ η πίεση στο εσωτερικό της κυβέρνησης κατέστη αφόρητη ως προς την ανάγκη αποδοκιμασίας της τοποθέτησης του Αμερικανού Προέδρου για τον Ποντίφικα.
Οι εκλογές του 2027 και το δημοψήφισμα
Ο προβληματισμός, μάλιστα, της Τζόρτζια Μελόνι φαίνεται να απέκτησε νέο περιεχόμενο ενόψει των ιταλικών εκλογών του 2027, καθώς βαθμηδόν η ίδια μοιάζει να εκκίνησε μια κούρσα αποστασιοποίησης από θέσεις ή απόψεις του Αμερικανού Προέδρου, γεγονός που σηματοδοτεί η αντίδρασή της απέναντι στις δηλώσεις Τραμπ για τον Πάπα Λέοντα ΙΔ΄. Κατά αρκετούς αναλυτές, ακόμη και αν η ίδια η Τζόρτζια Μελόνι δεν ήθελε να «αποκηρύξει» τον Αμερικανό Πρόεδρο, δύσκολα θα έβρισκε κυβερνητικούς εταίρους σε αντίθετη περίπτωση, την ώρα που τα πυρά της αντιπολίτευσης και οι αντιδράσεις της κοινής γνώμης περίσσεψαν στη γειτονική χώρα.
Παράλληλα, η αναζήτηση σημείων διαφοροποίησης της Τζόρτζια Μελόνι από τον Ντόναλντ Τραμπ είχε αρχίσει να γίνεται ήδη αισθητή το προηγούμενο χρονικό διάστημα, όταν η Ιταλίδα Πρωθυπουργός υπογράμμισε σε ανύποπτο χρόνο σε δημόσιες τοποθετήσεις της την μερική της διαφωνία απέναντι σε αποφάσεις του Λευκού Οίκου, υπό το φόβο της τοξικότητας που μπορούσε να της προκαλέσει απέναντι στην κοινή γνώμη η συμπεριφορά του «Πλανητάρχη» σε παγκόσμιο επίπεδο, ιδίως με φόντο τις εξελίξεις στον πόλεμο του Ιράν. Η σύγκρουση στην Μέση Ανατολή και ο ρόλος των ΗΠΑ, η δασμολογική πολιτική Τραμπ, αλλά και η στάση του απέναντι στη Γροιλανδία αποτέλεσαν ήδη κεφάλαια δυνητικής διαφωνίας – και σίγουρα διακριτικών αποστάσεων – για την Τζόρτζια Μελόνι, αν και η ίδια δεν φαίνεται να επιδιώκει την μετωπική ρήξη με τον «Πλανητάρχη», του οποίου τις απόψεις απηχούσε σε μεγάλο βαθμό στην Ευρώπη. Η ήττα, ωστόσο, που υπέστη η Ιταλίδα Πρωθυπουργός τον περασμένο μήνα στο δημοψήφισμα για την μεταρρύθμιση του δικαστικού συστήματος που πρότεινε, υπήρξε καθοριστικό, από ό,τι φαίνεται, για να ανακρούσει πρύμνα απέναντι στον Αμερικανό Πρόεδρο. Κυρίως, γιατί η κυβέρνηση Μελόνι αποδοκιμάστηκε στα μεγάλα αστικά κέντρα και τις νεαρές ηλικίες, μειώνοντας δραματικά τον ορίζοντα προσδοκιών των δυνητικών της ψηφοφόρων.
Παρότι η Τζόρτζια Μελόνι υπήρξε η μόνη Ευρωπαία ηγέτιδα που είχε επίσημα προσκληθεί στην ορκωμοσία του Αμερικανού Προέδρου τον Ιανουάριο του 2025, ένα χρόνο μετά η «γεφυροποιός των δύο ηπείρων», όπως είχε περιγραφεί ο ρόλος της από το διεθνή Τύπο, φαίνεται να χάνει έδαφος στην εσωτερική πολιτική σκηνή της Ιταλίας, με την σκιά της ήττας του Βίκτορ Όρμπαν στην Ουγγαρία, να περιπλέκει ακόμη περισσότερο το τοπίο για τους λαϊκιστές ηγέτες της ΕΕ. Ούτε η παρουσία του Αντιπροέδρου των ΗΠΑ, Τζέι Ντ. Βανς παραμονές των εκλογών στη χώρα του έπεισε το κοινό της Ουγγαρίας ως προς την επανεκλογή του Όρμπαν, που έχασε την εξουσία μετά από 16 χρόνια, με το καμπανάκι του κινδύνου να έχει αρχίσει να χτυπά και στη Ρώμη.
Την ίδια στιγμή, οι Ιταλοί δυσανασχετούν στο ενδεχόμενο εμπλοκής τους λόγω ΗΠΑ στις πολεμικές επιχειρήσεις στο Ιράν, με αποτέλεσμα η ιταλική κυβέρνηση να αρνηθεί την άδεια σε αμερικανικά μαχητικά αεροσκάφη να προσγειωθούν στη βάση Σιγκονέλλα της Σικελίας, στον απόηχο και της «πύρινης» ομιλίας του Αντιπροέδρου των ΗΠΑ στην περυσινή Διάσκεψη Ασφαλείας του Μονάχου, την οποία οι Ιταλοί ψηφοφόροι δε φαίνεται να έχουν ξεπεράσει αβρόχοις ποσί. Αν και ο Μάρκο Ρούμπιο, Υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ επιχείρησε φέτος να λειάνει τις… γωνίες, εντούτοις από την περυσινή Διάσκεψη μέχρι σήμερα η αποδοκιμασία της ρητορικής Τραμπ φουντώνει στην Ευρώπη ακόμη και εντός των λαϊκιστικών κύκλων, με την Τζόρτζια Μελόνι να μετρά πλέον έναν σύμμαχο λιγότερο στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων στις Βρυξέλλες, μετά την ήττα του Βίκτορ Όρμπαν.