Σε προχωρημένες διαβουλεύσεις για την ενίσχυση της αμερικανικής στρατιωτικής παρουσίας στη Γροιλανδία βρίσκονται οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Δανία, σύμφωνα με αξιωματούχους που επικαλείται το BBC.
Οι επαφές μεταξύ των δύο πλευρών έχουν ενταθεί τους τελευταίους μήνες, μετά τη διπλωματική ένταση που προκάλεσαν οι δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ περί ενδεχόμενης αμερικανικής κατάληψης του νησιού.
Σύμφωνα με το βρετανικό μέσο, η Ουάσινγκτον επιδιώκει τη δημιουργία τριών νέων στρατιωτικών βάσεων στο νότιο τμήμα της Γροιλανδίας. Σύμφωνα με πηγές που συμμετέχουν στις διαπραγματεύσεις, οι εγκαταστάσεις θα έχουν κυρίως αποστολή την παρακολούθηση ρωσικής και κινεζικής ναυτικής δραστηριότητας στη θαλάσσια περιοχή μεταξύ Γροιλανδίας, Ισλανδίας και Ηνωμένου Βασιλείου.
Ο Ντόναλντ Τραμπ είχε δηλώσει τον Ιανουάριο ότι οι ΗΠΑ θα έπρεπε να «κατέχουν» τη Γροιλανδία ώστε να αποτραπεί πιθανή επιρροή της Ρωσίας ή της Κίνας, αφήνοντας να εννοηθεί ότι αυτό θα μπορούσε να επιτευχθεί είτε «με τον εύκολο είτε με τον δύσκολο τρόπο».
Ο Λευκός Οίκος επιβεβαίωσε ότι βρίσκονται σε εξέλιξη συνομιλίες υψηλού επιπέδου με τη Δανία και τη Γροιλανδία, χωρίς ωστόσο να δώσει λεπτομέρειες. Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε ότι η κυβέρνηση θεωρεί πως οι διαπραγματεύσεις κινούνται προς θετική κατεύθυνση. Το υπουργείο Εξωτερικών της Δανίας ανέφερε επίσης ότι υπάρχει ενεργός διπλωματικός δίαυλος με τις ΗΠΑ, αποφεύγοντας να σχολιάσει περαιτέρω το περιεχόμενο των συνομιλιών. Η Κοπεγχάγη έχει ήδη εκφράσει στο παρελθόν προθυμία να συζητήσει ενδεχόμενη επέκταση της αμερικανικής στρατιωτικής παρουσίας στο νησί.
Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, Αμερικανοί αξιωματούχοι έχουν προτείνει ένα μοντέλο κατά το οποίο οι νέες βάσεις θα χαρακτηρίζονται επισήμως ως κυρίαρχο έδαφος των ΗΠΑ. Ωστόσο, δεν έχει υπάρξει μέχρι στιγμής καμία τελική συμφωνία και ο αριθμός των βάσεων ενδέχεται να αλλάξει.
Μία από τις νέες εγκαταστάσεις εξετάζεται να δημιουργηθεί στο Ναρσάρσουακ, σε σημείο όπου λειτουργούσε παλαιότερα αμερικανική στρατιωτική βάση με μικρό αεροδρόμιο. Αναλυτές εκτιμούν ότι και άλλες πιθανές βάσεις θα τοποθετηθούν σε περιοχές με ήδη υπάρχουσες υποδομές, όπως λιμάνια ή αεροδρόμια, ώστε να περιοριστεί το κόστος ανάπτυξης.
Πηγές που συμμετέχουν στις διαπραγματεύσεις σημειώνουν ότι οι ΗΠΑ δεν έχουν θέσει επίσημα ζήτημα κατάληψης ή ελέγχου της Γροιλανδίας, σενάριο που έχει απορριφθεί δημόσια τόσο από τη Δανία όσο και από το ΝΑΤΟ.
Οι συνομιλίες διεξάγονται κυρίως σε επίπεδο μικρής ομάδας αξιωματούχων στην Ουάσινγκτον. Καθοριστικό ρόλο φέρεται να έχει ο Μάικλ Νίνταμ, ανώτερος αξιωματούχος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, ο οποίος έχει αναλάβει τη διαμόρφωση συμφωνίας που θα ικανοποιεί τις απαιτήσεις του Τραμπ χωρίς να παραβιάζει τις «κόκκινες γραμμές» της Δανίας.
Στις συναντήσεις συμμετέχουν μεταξύ άλλων ο Δανός πρέσβης στις ΗΠΑ Γέσπερ Μέλερ Σόρενσεν και ο κορυφαίος διπλωμάτης της Γροιλανδίας στην Ουάσινγκτον, Γιάκομπ Ισμπόσετσεν. Σύμφωνα με πηγές, οι δύο πλευρές έχουν πραγματοποιήσει τουλάχιστον πέντε συναντήσεις από τα μέσα Ιανουαρίου.
Ο πρωθυπουργός της Γροιλανδίας, Γενς Φρέντερικ Νίλσεν, δήλωσε σε σύνοδο για τη δημοκρατία στην Κοπεγχάγη ότι οι συνομιλίες με τις ΗΠΑ «έχουν κάνει ορισμένα βήματα προς τη σωστή κατεύθυνση», επισημαίνοντας πάντως ότι οι επαφές παραμένουν σε εξέλιξη.
Παράλληλα, ξεκαθάρισε ότι η Γροιλανδία δεν πρόκειται να αποδεχθεί οποιαδήποτε αμφισβήτηση της κυριαρχίας της.
Οι ΗΠΑ διατηρούν σήμερα μία στρατιωτική βάση στη Γροιλανδία, την αεροδιαστημική βάση Πιτουφίκ στο βορειοδυτικό τμήμα του νησιού, η οποία χρησιμοποιείται για την παρακολούθηση πυραυλικών απειλών στο πλαίσιο της NORAD.