Το «θέμα» της εβδομάδας που πέρασε στη Wall Street ήταν η θεαματική IPO της SpaceX του Ίλον Μασκ, η οποία εισήχθη στο Χρηματιστήριο με κύριες τράπεζες αναδοχής την Goldman Sachs και τη Morgan Stanley. Όπως περιγράφουν οι Financial Times, τόσο ο ιδρυτής της εταιρείας, όσο και η πρόεδρος της SpaceX, Γκουίν Σότγουελ, και ο οικονομικός διευθυντής, Μπρετ Τζόνσεν, παρακολουθούσαν τις προσφορές των κορυφαίων επενδυτών και προχωρούσαν στην κατανομή μετοχών ανάμεσα σε κρατικά επενδυτικά ταμεία της Μέσης Ανατολής και μεγάλους θεσμικούς επενδυτές των ΗΠΑ.
Σύμφωνα με το ίδιο μέσο, περισσότεροι από είκοσι επενδυτές εξασφάλισαν μετοχικά πακέτα αξίας άνω του 1 δισ. δολαρίων ο καθένας, επίδοση που ξεπερνά κατά πολύ κάθε προηγούμενο ρεκόρ σε αντίστοιχη διαδικασία.
Μάλιστα, όπως αναφέρεται, την Τετάρτη, επενδυτές είχαν κατακλύσει τα γραφεία της Goldman Sachs επιδιώκοντας να αποκτήσουν συμμετοχή σε μια συμφωνία που θεωρούσαν σχεδόν βέβαιο ότι θα αποφέρει σημαντικά κέρδη αμέσως μετά την έναρξη διαπραγμάτευσης της μετοχής.
Η συγκεκριμένη στιγμή αποτέλεσε την κατάληξη μιας επίπονης προετοιμασίας διάρκειας έξι μηνών. Στελέχη της Goldman Sachs υπό την καθοδήγηση της Κιμ Πόσνετ και του Νταν Ντις, καθώς και τραπεζίτες της Morgan Stanley με επικεφαλής την Κέιτ Κλάασεν και τον Κόλιν Στιούαρτ, εγκαταστάθηκαν προσωρινά στο Χόθορν της Καλιφόρνιας, κοντά στα κεντρικά της SpaceX, προκειμένου να συντονίσουν την εισαγωγή της εταιρείας στο χρηματιστήριο.
Η προετοιμασία της «εκτόξευσης» της SpaceX στη Wall Street
Όπως αναφέρουν οι FT, οι ομάδες εργάστηκαν καθημερινά δίπλα στα στελέχη της SpaceX σε ανοιχτούς χώρους εργασίας, σε μικρή απόσταση από τις εγκαταστάσεις παραγωγής των πυραύλων Falcon και του διαστημοπλοίου Dragon. Τα προσχέδια του ενημερωτικού δελτίου περνούσαν από πολλαπλούς ελέγχους, μεταξύ άλλων και από την αντιπρόεδρο οικονομικών Μάτζλα Κούστο, πριν καταλήξουν για τελική έγκριση στον ίδιο τον Μασκ.
Από κοινού σχεδίασαν την υλοποίηση της μεγαλύτερης IPO που έχει καταγραφεί, μια διαδικασία που απαιτούσε από τους επενδυτές να στηρίξουν ένα ιδιαίτερα φιλόδοξο όραμα, να παραβλέψουν σημαντικές ζημίες, να αποδεχθούν εξαιρετικά υψηλή αποτίμηση και να εμπιστευτούν σχεδόν απόλυτα έναν επιχειρηματία με έντονη δημόσια παρουσία και απρόβλεπτο χαρακτήρα.
Στο πλαίσιο της προώθησης της δημόσιας εγγραφής, διοργανώθηκαν επισκέψεις στο διαστημικό κέντρο εκτοξεύσεων της εταιρείας στο Τέξας, όπου οι επενδυτές είχαν την ευκαιρία να δουν από κοντά το πρόγραμμα του επαναχρησιμοποιούμενου Starship. Παράλληλα, ένα εκτενές ενημερωτικό έγγραφο 200.000 λέξεων παρουσίαζε φιλόδοξα σχέδια όπως αποικίες στον Άρη, εγκαταστάσεις στη Σελήνη, εξόρυξη αστεροειδών και διαστημικές υποδομές για τεχνητή νοημοσύνη.
Η καμπάνια προβολής συνοδεύτηκε από ειδικά βίντεο υψηλής παραγωγής και μια ολοκληρωμένη διαδικτυακή πλατφόρμα που στόχευε τόσο στους ιδιώτες επενδυτές όσο και στη μεγάλη κοινότητα υποστηρικτών του Μασκ στο διαδίκτυο.
Όταν άνοιξε η αγορά την Παρασκευή (12/6), η επιτυχία της προσπάθειας ήταν πλέον αδιαμφισβήτητη. Η SpaceX άντλησε 75 δισ. δολάρια και η χρηματιστηριακή της αξία ξεπέρασε τα 2 τρισ. δολάρια. Οι τράπεζες που συμμετείχαν στη διαδικασία αναμένεται να μοιραστούν συνολικές αμοιβές ύψους 500 εκατ. δολαρίων, ποσό-ρεκόρ για δημόσια εγγραφή.
Η «εκστρατεία» προσέλκυσης επενδυτών
Όπως αποκαλύπτουν οι Financial Times, η εκστρατεία προσέλκυσης επενδυτών ξεκίνησε επίσημα στις 4 Ιουνίου. Ο Μασκ αξιοποίησε το δίκτυο των περίπου 240 εκατομμυρίων ακολούθων του στην πλατφόρμα X για να προωθήσει τη δημόσια εγγραφή, ενώ συμμετείχε μέσω βιντεοσύνδεσης σε εκδήλωση της JPMorgan μαζί με τον Τζέιμι Ντάιμον.
Περισσότεροι από 300 επενδυτές παρακολούθησαν την παρουσίαση από τα κεντρικά γραφεία της τράπεζας στη Νέα Υόρκη, ενώ η εκδήλωση μεταδόθηκε ταυτόχρονα σε άλλα σημεία των ΗΠΑ και στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Όπως γράφει το αμερικανικό μέσο, η ατμόσφαιρα θύμιζε περισσότερο διαστημική έκθεση παρά επενδυτική παρουσίαση: ηχητικά εφέ εκτόξευσης πυραύλων, εκθέματα με σεληνιακά πετρώματα και στελέχη ντυμένα με στολές της SpaceX δημιουργούσαν το κατάλληλο σκηνικό, ενώ ακόμη και ο δημιουργός του Star Wars, Τζορτζ Λούκας, συνέβαλε στέλνοντας συλλεκτικό υλικό από το κινηματογραφικό σύμπαν που δημιούργησε.
Κατά τη διάρκεια της εκδήλωσης, ο Τζέιμι Ντάιμον χαρακτήρισε τον Μασκ ως τον «Έντισον της εποχής μας», δίνοντάς του τη δυνατότητα να παρουσιάσει το μακροπρόθεσμο όραμα της εταιρείας. Ο Μασκ μίλησε για μια μελλοντική αυτοσυντηρούμενη πόλη στη Σελήνη και περιέγραψε τον Άρη ως έναν πλανήτη με μεγάλες δυνατότητες ανάπτυξης.
Στη συνέχεια, οι τραπεζίτες και τα στελέχη της εταιρείας συνέχισαν τις παρουσιάσεις σε μεγάλους επενδυτικούς οίκους της Βοστώνης, όπως η Fidelity και η Wellington, πριν επιστρέψουν στις εγκαταστάσεις της SpaceX για νέους γύρους επαφών.
Περίπου το 70% της έκδοσης σε μακροπρόθεσμους επενδυτές
Κατά τη διαδικασία της τελικής επιλογής των επενδυτών, ο Μασκ και οι συνεργάτες του έδωσαν προτεραιότητα σε όσους θεωρούνταν μακροπρόθεσμοι μέτοχοι, αποφεύγοντας όσους θα επιδίωκαν άμεση ρευστοποίηση των μετοχών τους. Έτσι, περίπου το 70% της έκδοσης κατέληξε σε θεσμικά χαρτοφυλάκια μακράς διάρκειας, κρατικά επενδυτικά ταμεία και στενούς επενδυτές του Μασκ, ενώ το υπόλοιπο μοιράστηκε μεταξύ ιδιωτών και hedge funds.
Μάλιστα, επικεφαλής επενδύσεων αμερικανικού hedge fund αποκάλυψε ότι οι τράπεζες απαίτησαν αποδείξεις διαθεσίμων πριν εγκρίνουν τη συμμετοχή του, μια πρακτική που, όπως είπε, δεν είχε συναντήσει ποτέ σε προηγούμενες IPO.
Χιλιάδες εργαζόμενοι της SpaceX έγιναν εκατομμυριούχοι
Η δημόσια εγγραφή προκάλεσε έντονο ενδιαφέρον και στους εργαζομένους της SpaceX, καθώς η θεαματική άνοδος της αποτίμησης της εταιρείας μετέτρεψε χιλιάδες νυν και πρώην στελέχη σε εκατομμυριούχους.
Παράλληλα, μεγάλα επενδυτικά κεφάλαια της Silicon Valley, όπως η Sequoia Capital, η Andreessen Horowitz, το Founders Fund και η 137 Ventures, είδαν τις συμμετοχές τους να αποκτούν αξία δισεκατομμυρίων δολαρίων.
Ανάμεσα στους μεγαλύτερους ωφελημένους βρέθηκε και ο Αντόνιο Γκράθιας, στενός συνεργάτης του Μασκ επί δύο δεκαετίες, ο οποίος ελέγχει περίπου το 7% των μετοχών κατηγορίας Α’ της εταιρείας, συμμετοχή που αποτιμάται πλέον κοντά στα 81 δισ. δολάρια.
Στο τραπεζικό μέτωπο, οι Goldman Sachs και Morgan Stanley ήταν οι μεγάλοι κερδισμένοι της συμφωνίας, αποκομίζοντας περίπου 100 εκατ. δολάρια η καθεμία από τις συνολικές προμήθειες, ενώ σημαντικά έσοδα κατέγραψαν και οι Bank of America, JPMorgan και Citi.
Τα εμπόδια του εγχειρήματος
Η προετοιμασία της δημόσιας εγγραφής, ωστόσο, είχε και δυσκολίες, όπως περιγράφουν οι FT.
Οι σύμβουλοι χρειάστηκε να προσαρμοστούν σε συνεχείς τροποποιήσεις του ενημερωτικού δελτίου, καθώς η SpaceX προχώρησε σε σημαντικές εταιρικές κινήσεις, μεταξύ των οποίων η συγχώνευση με την xAI, η συμφωνία με την Cursor και νέες συνεργασίες με εταιρείες όπως η Anthropic και η Google.
Παρά τις προκλήσεις, η εισαγωγή ολοκληρώθηκε με επιτυχία. Χωρίς να έχει ανακοινωθεί εκ των προτέρων εύρος τιμής ή μέγεθος έκδοσης, ο Μασκ επέλεξε τελικά τη διάθεση 555,6 εκατομμυρίων μετοχών στην τιμή των 135 δολαρίων ανά μετοχή και η αγορά δεν τον απογοήτευσε.
Αντιθέτως, ανταποκρίθηκε εντυπωσιακά. Η δημόσια εγγραφή υπερκαλύφθηκε τρεις φορές και η μετοχή ολοκλήρωσε την πρώτη ημέρα διαπραγμάτευσης με άνοδο 19%, ανεβάζοντας τη SpaceX στην έκτη θέση των μεγαλύτερων εταιρειών παγκοσμίως και καθιστώντας τον Ίλον Μασκ τον πρώτο τρισεκατομμυριούχο στην ιστορία.