Η μνημονιακή συμφωνία (MOU) μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν προβλέπει ότι οι επιθεωρητές του ΟΗΕ θα έχουν πρόσβαση σε ιρανικές πυρηνικές εγκαταστάσεις, σύμφωνα με όσα ανέφερε εκ νέου την Παρασκευή ο επικεφαλής της Διεθνούς Υπηρεσίας Ατομικής Ενέργειας (IAEA), μετά τις ενδείξεις της Τεχεράνης ότι βασικές τοποθεσίες θα παραμείνουν εκτός ελέγχου μέχρι να επιτευχθεί οριστική συμφωνία με την Ουάσινγκτον και να αρθούν οι κυρώσεις.
«Υπάρχει συμφωνία και, για να τηρηθεί, η IAEA θα πρέπει να έχει πρόσβαση και να πραγματοποιεί επιθεωρήσεις», δήλωσε ο επικεφαλής της υπηρεσίας, Ραφαέλ Γκρόσι, σε συνέντευξη Τύπου στην Ιαπωνία. «Ελπίζουμε να βρεθούμε εκεί σύντομα».
Απαιτείται ένα «πολύ ισχυρό» σύστημα επαλήθευσης στο Ιράν μετά τη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή, προκειμένου να διασφαλιστεί ότι η χώρα δεν θα αναπτύξει πυρηνικά όπλα, τόνισε ο επικεφαλής του ΟΗΕ για τα πυρηνικά.
«Πιστεύω ότι ο στόχος αυτής της συμφωνίας είναι να διασφαλιστεί ότι δεν υπάρχει ανάπτυξη πυρηνικών όπλων στο Ιράν. Η κυβέρνηση του Ιράν έχει δηλώσει ξεκάθαρα ότι αυτό δεν αποτελεί πρόθεσή της», ανέφερε ο Ραφαέλ Γκρόσι σε δημοσιογράφους στην Ιαπωνία. «Αλλά, φυσικά, οι προθέσεις δεν αρκούν. Πρέπει να υπάρχει ένα πολύ ισχυρό σύστημα επαλήθευσης… το συντομότερο δυνατό», πρόσθεσε.
Το Ιράν καλεί τα κράτη Κόλπου να στηρίξουν την πρωτοβουλία για αποπυρηνικοποιημένη Μέση Ανατολή
Στο μεταξύ, το Ιράν κάλεσε τα κράτη του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου (GCC) να στηρίξουν την πρωτοβουλία για τη δημιουργία μιας ζώνης ελεύθερης από πυρηνικά όπλα στη Μέση Ανατολή.
Παράλληλα, η Τεχεράνη απέρριψε τις θέσεις των Ηνωμένων Πολιτειών και της ισραηλινής κυβέρνησης σχετικά με το «ειρηνικό πυρηνικό πρόγραμμα» του Ιράν, κάνοντας λόγο για ψευδείς ισχυρισμούς.
Το ιρανικό Υπουργείο Εξωτερικών κάλεσε τις χώρες του GCC να υποστηρίξουν την πρωτοβουλία για αποπυρηνικοποιημένη Μέση Ανατολή «αντί να ευθυγραμμίζονται με πολιτικές που παρουσιάζουν το Ιράν ως απειλή».
Παράλληλα, τόνισε ότι διαρκής ειρήνη και ασφάλεια μπορούν να επιτευχθούν μόνο μέσω περιφερειακής συνεργασίας χωρίς εξωτερικές παρεμβάσεις, καταδικάζοντας τις προσπάθειες παρουσίασης των αμυντικών δυνατοτήτων του Ιράν —συμπεριλαμβανομένων των πυραύλων και των drones— ως απειλητικών.
Πηγή περιφερειακής ανασφάλειας η στρατιωτική παρουσία των ΗΠΑ στον Κόλπο, λέει το Ιράν
Παράλληλα, το Ιράν υποστήριξε ότι η στρατιωτική παρουσία των ΗΠΑ στον Κόλπο αποτελεί πηγή περιφερειακής ανασφάλειας, ενώ επιμένει ότι τα Στενά του Ορμούζ πρέπει να διοικούνται από το ίδιο και το Ομάν.
Σε ανακοίνωση του ιρανικού Υπουργείου Εξωτερικών αναφέρεται ότι η κοινή δήλωση ΗΠΑ και Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου περιλάμβανε «παρεμβατικές, ανεύθυνες και προκλητικές θέσεις», ενώ η Τεχεράνη επαναλαμβάνει ότι η αμερικανική στρατιωτική παρουσία στον Περσικό Κόλπο αποτελεί παράγοντα αστάθειας και διχασμού στην περιοχή.
Το Ιράν επιμένει επίσης ότι τα Στενά του Ορμούζ πρέπει να τελούν υπό κοινή διαχείριση με το Ομάν, σύμφωνα με τους όρους του μνημονίου κατανόησης με τις Ηνωμένες Πολιτείες.