Αγορές από πλατφόρμες Κίνας και άλλων τρίτων χωρών: Τι αλλάζει σε λίγες μέρες – Το νέο τέλος που έρχεται τον Νοέμβριο

Τελειώνει η εποχή των φθηνών μικρών online παραγγελιών από πλατφόρμες τρίτων χωρών. Από την Τετάρτη 1η Ιουλίου τίθεται σε ισχύ προσωρινός δασμός 3 ευρώ ανά είδος προϊόντος.

Ουσιαστικά εφαρμόζεται ο ευρωπαϊκός κανονισμός σύμφωνα με τον οποίο τα μικροδέματα αξίας έως 150 ευρώ (από πλατφόρμες εκτός Ε.Ε.) δεν θα απαλλάσσονται πλέον από τελωνειακά έξοδα μόνο και μόνο επειδή είναι χαμηλής αξίας.

Ο προσωρινός τελωνειακός δασμός των 3 € ανά είδος προϊόντος (όχι ανά δέμα) θα ισχύσει έως την 1η Ιουλίου 2028 οπότε και εκτιμάται ότι θα τεθεί σε πλήρη λειτουργία το EU Customs Data Hub για το ηλεκτρονικό εμπόριο. Επίσης, από την 1η Νοεμβρίου 2026 θα ξεκινήσει η επιβολή τέλους εκτελωνισμού.

Θα πρέπει να διευκρινιστεί ότι το ποσό των 3 ευρώ δεν αποτελεί φόρο για τους καταναλωτές. Υπεύθυνος για την πληρωμή του δασμού είναι ο «έμπορος» δηλαδή:

• ο πωλητής ή ο εισαγωγέας,
• ο κάτοχος αριθμού IOSS,
• ο χρήστης των Ειδικών Ρυθμίσεων,
• ή ο έμμεσος τελωνειακός αντιπρόσωπός τους.

Επομένως η πλατφόρμα ή ο εκάστοτε πωλητής ή έμπορος θα αποφασίσει αν θα μετακυλήσει το κόστος στον πελάτη ή θα απορροφήσει μέρος ή σύνολο του κόστους.

Τα προϊόντα που επηρεάζονται

Ο δασμός αφορά: Όλα τα προϊόντα που εισάγονται σε αποστολές αξίας έως 150 € και πωλούνται μέσω εξ αποστάσεως πωλήσεων (π.χ. ηλεκτρονικό εμπόριο προς καταναλωτές), ανεξάρτητα από το καθεστώς ΦΠΑ (IOSS, Ειδικές Ρυθμίσεις ή το κανονικό καθεστώς ΦΠΑ).

Αξίζει να σημειωθεί ότι ο κανονισμός της μεταβατικής περιόδου για τα 3 ευρώ (έως το 2028) δεν καταργεί το υφιστάμενο πλαίσιο ΦΠΑ για e-commerce. Προστίθεται πάνω στο ήδη ισχύον καθεστώς εισαγωγής και τελωνειακής διασάφησης

Πώς υπολογίζεται ο δασμός των 3 €

Ο δασμός επιβάλλεται ανά είδος προϊόντος που περιλαμβάνεται στην αποστολή, με βάση τη δασμολογική κατάταξη κι όχι την ποσότητα των αγαθών.

Για παράδειγμα μία παραγγελία περιλαμβάνει 5 μπλουζάκια (ίδιο είδος) και ένα ρολόι. Στην περίπτωση αυτή το κόστος είναι 3 ευρώ για τα 5 μπλουζάκια και 3 ευρώ για το ρολόι, δηλαδή 6 ευρώ για τα δύο είδη.

Επίσης, εάν ένας καταναλωτής παραγγείλει ένα μόνον προϊόν αξίας 1 ευρώ από πλατφόρμα στην Ασία τότε επιβάλλεται προσωρινός δασμός 3 ευρώ ανεβάζοντας έτσι το κόστος στα 4 ευρώ.

Για ένα δέμα αγορασμένο διαδικτυακά από χώρα εκτός Ε.Ε. το οποίο περιέχει μία μεταξωτή μπλούζα και ένα βαμβακερό μπλουζάκι, δηλαδή δύο διαφορετικά είδη, η χρέωση θα είναι 3 ευρώ ανά είδος, δηλαδή 6 ευρώ συν το ΦΠΑ.

Δεδομένου των αλλαγών αυτών, οι καταναλωτές καλό θα ήταν πριν ολοκληρώσουν τη διαδικασία αγοράς να ελέγχουν τους όρους προκειμένου να διαπιστώσουν την έδρα της επιχείρησης και από πού αποστέλλονται τα προϊόντα, να δουν εάν ο δασμός περιλαμβάνεται στην τιμή αγοράς και να εξετάζουν προσεκτικά τους όρους επιστροφής.

Το μέτρο εφαρμόζεται χωρίς διακρίσεις, ανεξάρτητα από τη χώρα προέλευσης των προϊόντων ή τον πάροχο των υπηρεσιών μεταφοράς και εφοδιαστικής, εκτός Ε.Ε.. Η κατάργηση του ορίου απαλλαγής αποσκοπεί:

• στη δημιουργία ίσων όρων ανταγωνισμού μεταξύ των ηλεκτρονικών αγορών από τρίτες χώρες και του παραδοσιακού λιανεμπορίου,
• στην αποκατάσταση της ισορροπίας στην αγορά,
• και στη διατήρηση της δυνατότητας επιλογής για τους καταναλωτές.

Είναι χαρακτηριστικό ότι το 2025 οι εισαγωγές μέσω ηλεκτρονικού εμπορίου στην Ευρωπαϊκή Ένωση αυξήθηκαν σε 5,9 δις. προϊόντα χαμηλής αξίας από 4,67 δις. το 2024. Πρόκειται για προϊόντα που απεστάλησαν απευθείας στους καταναλωτές μέσω ταχυδρομικών δεμάτων. Πάνω από το 90% αυτών προέρχονταν από την Κίνα.

Δεν είναι λίγοι μάλιστα αυτοί που θέτουν και θέμα ασφάλειας των εν λόγω προϊόντων, με βάση τα ευρωπαϊκά πρότυπα ασφάλειας και συμμόρφωσης, για την υγεία και την ασφάλεια των ευρωπαίων καταναλωτών.Η αντίδραση των πλατφορμών

Ήδη μεγάλες κινεζικές πλατφόρμες έχουν προχωρήσει στη δημιουργία μεγάλων αποθηκών ή συνεργάζονται με τρίτους για αποθήκες σε διάφορες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ώστε οι παραγγελίες των καταναλωτών να μην επιβαρύνονται με το δασμό των 3 ευρώ.

Σύμφωνα με αναλυτές, δεν αποκλείεται το επιπλέον κόστος των 3 ευρώ να απορροφηθεί από τους πωλητές που συνεργάζονται με τις εν λόγω πλατφόρμες, προκειμένου να παραμείνουν ανταγωνιστικοί έναντι των Ευρωπαίων συναδέλφων τους.

Ο νέος ευρωπαϊκός κανονισμός προβλέπει ότι σε «περίπτωση που εμπορεύματα πωλούνται σε ενωσιακούς καταναλωτές κατά την αποθήκευση σε τελωνειακή αποθήκη θα ρυθμιστεί με χωριστή κατ’ εξουσιοδότηση πράξη».

Μετά την 1η Ιουλίου 2028

Από το καλοκαίρι του 2028 τα προϊόντα θα υπάγονται στο κανονικό τελωνειακό δασμολόγιο της Ε.Ε. Τότε εκτιμάται ότι θα είναι έτοιμη μία νέα ψηφιακή πλατφόρμα για όλες τις τελωνειακές διαδικασίες στην Ε.Ε. Πρόκειται για τη νέα ευρωπαϊκή υπηρεσία, την Ευρωπαϊκή Τελωνειακή Αρχή (EU Customs Authority – EUCA), με έδρα στη Λιλ της Γαλλίας. Η νέα Αρχή θα συντονίζει και θα εκσυγχρονίζει τις τελωνειακές διαδικασίες σε όλα τα 27 κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Η EUCA θα διευκολύνει την ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ των τελωνειακών αρχών και θα παρέχει ενιαία διαχείριση κινδύνων σε ευρωπαϊκό επίπεδο, ενισχύοντας την ομοιόμορφη εφαρμογή της τελωνειακής νομοθεσίας και τη δυνατότητα εντοπισμού και πρόληψης της τελωνειακής απάτης σε ολόκληρη την Ένωση.

Όταν το EU Customs Data Hub τεθεί σε πλήρη λειτουργία, θα πάψει να ισχύει ο προσωρινός δασμός των 3 ευρώ και τα προϊόντα θα υπάγονται πλέον στο κανονικό τελωνειακό δασμολόγιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.