Με ισχυρές απώλειες, αλλά σαφώς καλύτερα από τα χαμηλά της ημέρας, ολοκληρώθηκε η σημερινή συνεδρίαση στο Χρηματιστήριο Αθηνών, σε μια ημέρα όπου το διεθνές κλίμα επιδεινώθηκε απότομα λόγω της νέας ανάφλεξης στις σχέσεις ΗΠΑ – Ιράν. Η αγορά βρέθηκε νωρίς και κυρίως στη μέση της συνεδρίασης σε καθεστώς έντονου risk-off, με τον Γενικό Δείκτη να υποχωρεί άνω του 3%, όμως στο δεύτερο μισό της ημέρας εμφανίστηκαν αγοραστές που περιόρισαν αισθητά την πτώση.
Ο Γενικός Δείκτης έκλεισε στις 2.487,60 μονάδες, με απώλειες 2,14%, ενώ νωρίτερα είχε βρεθεί στις 2.463,98 μονάδες με πτώση 3,07%. Αυτό δεν είναι αμελητέα λεπτομέρεια. Η αγορά έχασε μεν καθαρά το πρόσημο και έγραψε μια βαριά πτωτική συνεδρίαση, όμως δεν έκλεισε στα χαμηλά της. Αντιθέτως, ανέκτησε περίπου 24 μονάδες από τα επίπεδα που καταγράφονταν στα μέσα της συνεδρίασης.
Η εικόνα των βασικών δεικτών
| Δείκτης | Κλείσιμο | Μεταβολή | Μεταβολή μονάδων / αξίας |
|---|---|---|---|
| Γενικός Δείκτης | 2.487,60 | -2,14% | -54,39 |
| FTSE Large Cap | 6.315,09 | -2,16% | -139,74 |
| Τραπεζικός Δείκτης | 2.801,89 | -1,99% | -56,97 |
| FTSE Financial Services | 13.096,20 | -1,99% | -265,34 |
| ATHEX ESG | 2.953,18 | -2,13% | -64,42 |
| FTSEA | 1.491,68 | -2,09% | -31,89 |
Ο συνολικός τζίρος διαμορφώθηκε στα 312,39 εκατ. ευρώ, επίπεδο ιδιαίτερα υψηλό, που δείχνει ότι δεν είχαμε απλώς μια τεχνική διόρθωση μικρού βάθους. Είχαμε ουσιαστική αλλαγή θέσεων, ρευστοποιήσεις, κατοχύρωση κερδών και επανατιμολόγηση ρίσκου. Όμως ο μεγάλος τζίρος, σε συνδυασμό με το μάζεμα από τα χαμηλά, δείχνει και κάτι δεύτερο: υπήρξε απορρόφηση προσφοράς.
Με απλά λόγια, κάποιοι πούλησαν επιθετικά, αλλά κάποιοι άλλοι αγόρασαν την πτώση.
Από το ενδοσυνεδριακό sell-off στο καλύτερο κλείσιμο
Το πιο ενδιαφέρον στοιχείο της ημέρας είναι η μεταβολή της εικόνας από το μεσημέρι μέχρι το τέλος. Στη μέση της συνεδρίασης ο Γενικός Δείκτης έχανε 3,07%, ο FTSE Large Cap 3,33% και ο τραπεζικός δείκτης 3,70%. Στο κλείσιμο οι απώλειες είχαν περιοριστεί στο 2,14%, 2,16% και 1,99% αντίστοιχα.
| Δείκτης | Εικόνα στα μέσα της συνεδρίασης | Κλείσιμο | Βελτίωση εικόνας |
|---|---|---|---|
| Γενικός Δείκτης | -3,07% | -2,14% | +0,93 ποστ. μονάδες |
| FTSE Large Cap | -3,33% | -2,16% | +1,17 ποστ. μονάδες |
| Τραπεζικός Δείκτης | -3,70% | -1,99% | +1,71 ποστ. μονάδες |
Αυτό τεχνικά έχει σημασία. Όταν μια αγορά ανοίγει ή βυθίζεται έντονα χαμηλότερα και στο τέλος περιορίζει την πτώση, αφήνει πίσω της ένα είδος “ουράς” στο ημερήσιο γράφημα. Δεν ακυρώνει τη ζημιά, αλλά δείχνει ότι τα χαμηλά της ημέρας λειτούργησαν ως πρώτη ζώνη άμυνας. Το ΧΑ δεν γύρισε θετικό, δεν έκανε ανατροπή, δεν έστειλε μήνυμα ισχύος. Έστειλε όμως μήνυμα ότι κάτω από τις 2.470 μονάδες υπήρχαν αγοραστές.
Οι μετοχές που πιέστηκαν περισσότερο
Η εικόνα στις μετοχές της υψηλής κεφαλαιοποίησης ήταν σχεδόν καθολικά αρνητική. Η ALWN υποχώρησε κατά 3,14%, ενώ η Metlen έκλεισε με απώλειες 3,54%, σε μια συνεδρίαση όπου οι πωλητές χτύπησαν κυρίως μετοχές που είχαν προηγουμένως ισχυρή χρηματιστηριακή διαδρομή.
Ακόμη μεγαλύτερη ήταν η πίεση στη Cenergy, η οποία έχασε 5,21%, ενώ η Viohalco υποχώρησε κατά 4,02%. Στις τράπεζες, η πτώση παρέμεινε σοβαρή αλλά σαφώς πιο ελεγχόμενη σε σχέση με τη μεσημεριανή εικόνα.
| Μετοχή | Κλείσιμο | Μεταβολή | Όγκος |
|---|---|---|---|
| Cenergy | 22,18 | -5,21% | 344 χιλ. |
| Viohalco | 18,16 | -4,02% | 83.725 |
| Metlen | 40,38 | -3,54% | 351 χιλ. |
| Optima Bank | 10,01 | -3,29% | 128 χιλ. |
| ALWN | 13,715 | -3,14% | 322 χιλ. |
| ΔΑΑ | 10,49 | -2,87% | 61.573 |
| Coca-Cola HBC | 58,20 | -2,84% | 18.526 |
| Alpha Bank | 4,016 | -2,52% | 3,88 εκατ. |
| Πειραιώς | 9,06 | -2,37% | 2,06 εκατ. |
| Εθνική Τράπεζα | 15,34 | -2,17% | 1,14 εκατ. |
| Eurobank | 4,244 | -1,76% | 5,38 εκατ. |
Η πτώση της Metlen είναι σημαντική γιατί πρόκειται για μετοχή-βαρόμετρο, με ισχυρή θεσμική παρουσία και μεγάλη επίδραση στην ψυχολογία της αγοράς. Όταν τέτοιοι τίτλοι δέχονται πωλήσεις, το μήνυμα δεν είναι απλώς κλαδικό. Είναι γενικότερο: οι επενδυτές μειώνουν έκθεση σε τίτλους που έχουν γράψει μεγάλα κέρδη και μπορούν να δώσουν άμεσα ρευστότητα.
Η ALWN, από την άλλη, κινήθηκε επίσης βαριά, με πτώση άνω του 3%, επιβεβαιώνοντας ότι οι πιέσεις δεν περιορίστηκαν στις τράπεζες. Το σημερινό sell-off είχε εύρος. Χτύπησε τράπεζες, βιομηχανία, υποδομές, ενέργεια, καταναλωτικά blue chips και μετοχές με ισχυρή προηγούμενη απόδοση.
Οι τράπεζες: Πτώση μεν, αλλά όχι διάλυση
Ο τραπεζικός δείκτης έκλεισε στις 2.801,89 μονάδες, με πτώση 1,99%. Στο μέσο της συνεδρίασης όμως έχανε 3,70%. Αυτό είναι ίσως το πιο κρίσιμο τεχνικό στοιχείο της ημέρας. Αν οι τράπεζες έκλειναν κοντά στο -4%, η συνεδρίαση θα είχε πολύ πιο αρνητική ανάγνωση. Το κλείσιμο στο -1,99% δεν είναι καλό, αλλά είναι σαφώς πιο διαχειρίσιμο.
| Τράπεζα | Κλείσιμο | Μεταβολή | Όγκος |
|---|---|---|---|
| Eurobank | 4,244 | -1,76% | 5,38 εκατ. |
| Εθνική Τράπεζα | 15,34 | -2,17% | 1,14 εκατ. |
| Πειραιώς | 9,06 | -2,37% | 2,06 εκατ. |
| Alpha Bank | 4,016 | -2,52% | 3,88 εκατ. |
| CrediaBank | 1,128 | -2,25% | 2,2 εκατ. |
Η εικόνα δείχνει ότι οι τράπεζες παραμένουν στο επίκεντρο της αγοράς. Εκεί γίνεται ο μεγάλος όγκος, εκεί χτυπούν πρώτα οι πωλητές, εκεί εμφανίζονται και οι αγοραστές όταν επιχειρείται ανάσχεση της πτώσης. Το γεγονός ότι ο τραπεζικός δείκτης κράτησε την περιοχή των 2.800 μονάδων είναι θετικό για τη βραχυπρόθεσμη τεχνική εικόνα. Αν αυτή η ζώνη χαθεί με καθαρό κλείσιμο στις επόμενες συνεδριάσεις, τότε η αγορά θα αρχίσει να κοιτά χαμηλότερα, προς τις 2.750 και ενδεχομένως τις 2.700 μονάδες στον κλαδικό δείκτη.
Τεχνική εικόνα Γενικού Δείκτη: Η μάχη μεταφέρεται στις 2.500 μονάδες
Τεχνικά, το σημερινό κλείσιμο αφήνει μια διπλή ανάγνωση. Από τη μία, η πτώση 2,14% είναι βαριά και δείχνει καθαρή βλάβη στη βραχυπρόθεσμη ορμή. Από την άλλη, το γεγονός ότι η αγορά έκλεισε αισθητά πάνω από τα χαμηλά δείχνει ότι η πρώτη αντίδραση των αγοραστών δεν ήταν ανύπαρκτη.
Η ζώνη των 2.460 – 2.470 μονάδων λειτούργησε ως ενδοσυνεδριακή άμυνα. Το κλείσιμο στις 2.487,60 μονάδες φέρνει πλέον στο επίκεντρο τις 2.500 μονάδες. Εκεί είναι η άμεση ψυχολογική και τεχνική μάχη.
| Επίπεδο Γενικού Δείκτη | Τεχνική σημασία |
|---|---|
| 2.550 μονάδες | Πρόσφατη περιοχή κορυφών / ισχυρή αντίσταση |
| 2.520 μονάδες | Πρώτη βραχυπρόθεσμη αντίσταση |
| 2.500 μονάδες | Κρίσιμο ψυχολογικό όριο που πρέπει να ανακτηθεί |
| 2.487 μονάδες | Σημερινό κλείσιμο |
| 2.460 – 2.470 μονάδες | Ενδοσυνεδριακή ζώνη άμυνας |
| 2.430 μονάδες | Επόμενη στήριξη αν χαθούν τα χαμηλά |
| 2.400 μονάδες | Ισχυρό ψυχολογικό επίπεδο |
Αν ο Γενικός Δείκτης επιστρέψει άμεσα πάνω από τις 2.500 μονάδες, τότε η σημερινή συνεδρίαση θα μπορεί να διαβαστεί ως βίαιη αλλά ελεγχόμενη αποφόρτιση. Αν όμως η αγορά αποτύχει να ανακτήσει τις 2.500 μονάδες και ξαναδοκιμάσει τις 2.460 μονάδες, τότε η τεχνική εικόνα θα γίνει πιο επικίνδυνη.
Το κακό σενάριο είναι καθαρό: νέο κλείσιμο κάτω από τις 2.460 μονάδες θα ανοίξει τον δρόμο για κίνηση προς τις 2.430 και μετά τις 2.400 μονάδες. Το καλό σενάριο είναι επίσης καθαρό: επιστροφή πάνω από τις 2.500 – 2.520 μονάδες θα δείξει ότι οι αγοραστές αντιμετωπίζουν τη σημερινή πτώση ως ευκαιρία και όχι ως αρχή ευρύτερης διόρθωσης.
Τι σημαίνει το σημερινό κλείσιμο
Το σημερινό κλείσιμο δεν είναι καταστροφή, αλλά είναι προειδοποίηση. Η αγορά έχει κάνει μεγάλη διαδρομή, έχει συσσωρεύσει κέρδη και άρα είναι ευάλωτη σε εξωτερικά σοκ. Η νέα ένταση στη Μέση Ανατολή ήρθε σε μια στιγμή όπου αρκετά χαρτοφυλάκια είχαν λόγο να κατοχυρώσουν αποδόσεις.
Το θετικό στοιχείο είναι ότι η πτώση περιορίστηκε. Το αρνητικό είναι ότι η αγορά δεν κατάφερε να κρατήσει τις 2.500 μονάδες. Επομένως, το επόμενο διήμερο θα είναι κρίσιμο. Δεν χρειάζεται πανικός, αλλά χρειάζεται προσοχή. Η σημερινή συνεδρίαση έδειξε ότι το ΧΑ παραμένει ανοδική αγορά με βάθος, αλλά όχι αγορά άτρωτη.
Το διεθνές περιβάλλον: Πετρέλαιο, Ευρώπη και Wall Street σε καθεστώς συναγερμού
Η πτώση στο ΧΑ δεν ήταν ελληνικό φαινόμενο. Το διεθνές κλίμα επιβαρύνθηκε απότομα μετά τη δήλωση του Ντόναλντ Τραμπ ότι το μνημόνιο συνεννόησης που λειτουργούσε ως πλαίσιο εκεχειρίας με το Ιράν «τελείωσε», μετά από νέα ανταλλαγή επιθέσεων. Το Reuters μετέδωσε ότι το πετρέλαιο εκτινάχθηκε άνω του 5%, κοντά στα 78 δολάρια το βαρέλι, ενώ οι ευρωπαϊκές μετοχές υποχώρησαν περίπου 1,8%, με παράλληλη άνοδο του δολαρίου και των αποδόσεων των κρατικών ομολόγων.
Η αντίδραση των αγορών είναι απολύτως λογική. Όταν αυξάνεται ο κίνδυνος για το Στενό του Ορμούζ, η αγορά δεν βλέπει μόνο γεωπολιτική ένταση. Βλέπει πιθανή ενεργειακή διαταραχή, υψηλότερο πετρέλαιο, υψηλότερο πληθωρισμό και πιο δύσκολη νομισματική πολιτική. Αυτός είναι ο χειρότερος συνδυασμός για τις μετοχές: γεωπολιτικό ρίσκο και πληθωριστικό σοκ μαζί.
Στην Ευρώπη, οι πιέσεις ήταν έντονες. Σύμφωνα με τη Wall Street Journal, ο Stoxx 600 βρέθηκε σε χαμηλό εβδομάδας με πτώση περίπου 1,8%, ο DAX υποχωρούσε περί το 2,3%, ο CAC 40 περίπου 2,15%, ο FTSE 100 περίπου 1,6%, ενώ ο ισπανικός IBEX 35 έχανε έως 2,75%.
| Διεθνής αγορά | Εικόνα ημέρας |
|---|---|
| Stoxx Europe 600 | περίπου -1,8% |
| DAX | περίπου -2,3% |
| CAC 40 | περίπου -2,15% |
| FTSE 100 | περίπου -1,6% |
| IBEX 35 | έως περίπου -2,75% |
| Brent | άνω του +5%, κοντά στα 78 δολ./βαρέλι |
Στη Wall Street, οι βασικοί δείκτες άνοιξαν πτωτικά, με τον Dow Jones στο -0,31%, τον S&P 500 στο -0,36% και τον Nasdaq στο -0,44% στο άνοιγμα, σύμφωνα με το Reuters. Νεότερη εικόνα που μετέδωσε το AP έδειχνε το Brent στο +5,3% στα 78,12 δολάρια, τον S&P 500 στο -0,6%, τον Dow Jones χαμηλότερα κατά περίπου 535 μονάδες και τον Nasdaq στο -0,4%.
Στην Ασία, η εικόνα ήταν μικτή αλλά νευρική. Το AP ανέφερε ότι ο Hang Seng ενισχύθηκε περίπου 3%, λόγω ειδικών τεχνολογικών κινήσεων στην κινεζική αγορά, όμως αυτό δεν άλλαξε τη γενική εικόνα του παγκόσμιου risk-off. Παράλληλα, το Reuters σημείωσε ότι η πίεση στην τεχνολογία και στους ημιαγωγούς είχε ήδη επιβαρύνει έντονα τον KOSPI, ο οποίος βρέθηκε σε περιοχή bear market σε σχέση με τα υψηλά του Ιουνίου.
Συμπέρασμα: Βίαιο καμπανάκι, όχι ακόμη αλλαγή τάσης
Η σημερινή συνεδρίαση ήταν ένα σοβαρό καμπανάκι για το ΧΑ. Όχι επειδή η πτώση του 2,14% από μόνη της αλλάζει τη μεγάλη εικόνα, αλλά επειδή έδειξε πόσο γρήγορα μπορεί να αλλάξει η διάθεση όταν συνδυάζονται υψηλές αποτιμήσεις, κατοχυρώσεις κερδών και γεωπολιτικό σοκ.
Το καλό νέο είναι ότι η αγορά δεν έκλεισε στα χαμηλά. Ο τραπεζικός δείκτης μάζεψε σημαντικά τις απώλειες, ο Γενικός Δείκτης επέστρεψε πάνω από τις 2.480 μονάδες και ο τζίρος έδειξε ότι υπήρχε αντίπαλο δέος στις πωλήσεις.
Το κακό νέο είναι ότι χάθηκαν οι 2.500 μονάδες και οι πωλητές έδειξαν ότι έχουν δύναμη όταν το διεθνές περιβάλλον στραβώνει. Από εδώ και πέρα, η αγορά χρειάζεται άμεση επαναφορά πάνω από τις 2.500 μονάδες. Διαφορετικά, το σημερινό μάζεμα θα αποδειχθεί απλώς ανάσα μέσα σε βραχυπρόθεσμη διόρθωση.
Με απλά λόγια: η αγορά γλίτωσε τα χειρότερα στο κλείσιμο, αλλά δεν καθάρισε. Οι επόμενες συνεδριάσεις θα δείξουν αν το σημερινό sell-off ήταν μια απότομη, υγιής αποφόρτιση μετά από μεγάλο ράλι ή η πρώτη σοβαρή ρωγμή σε μια αγορά που είχε συνηθίσει να ανεβαίνει σχεδόν χωρίς αντίσταση.