
Πέντε μήνες πολέμου, ένα ναυάγιο εκεχειρίας και ένας ναυτικός αποκλεισμός αργότερα, το Στενό του Ορμούζ έχει μετατραπεί σε βαρόμετρο της παγκόσμιας οικονομίας. Η ανάλυση των δεδομένων και οι προβλέψεις για τις τιμές του πετρελαίου και τους ναύλους σε ορίζοντα 3, 6 και 12 μηνών
Στις 14 Ιουλίου, η αμερικανική CENTCOM ανακοίνωσε την επαναφορά του ναυτικού αποκλεισμού στα ιρανικά λιμάνια, λίγες ημέρες αφότου η εύθραυστη εκεχειρία του Ισλαμαμπάντ κατέρρευσε με επιθέσεις σε τρία εμπορικά πλοία στο Στενό του Ορμούζ. Την ίδια ημέρα, ο Ντόναλντ Τραμπ εγκατέλειψε το αίτημά του για «τέλος προστασίας» 20% επί του φορτίου των πλοίων που διασχίζουν το Στενό υπό αμερικανική συνοδεία — μια ιδέα που είχε ήδη προκαλέσει σφοδρές αντιδράσεις στη ναυτιλιακή κοινότητα. Το Brent, που στα τέλη Ιουνίου είχε υποχωρήσει κάτω από τα 80 δολάρια, εκτινάχθηκε ξανά: άγγιξε τα 85,92 δολάρια το βαρέλι στις 14 Ιουλίου και κινείται προς εβδομαδιαία άνοδο άνω του 10% — περίπου 19% υψηλότερα από τα προπολεμικά επίπεδα του Φεβρουαρίου.
Η εικόνα στη θάλασσα είναι ακόμη πιο δραματική. Σύμφωνα με στοιχεία που επικαλείται το Reuters, μόλις επτά πλοία διέσχισαν το Στενό την Τετάρτη 15 Ιουλίου — την πρώτη πλήρη ημέρα μετά την επαναφορά του αποκλεισμού — έναντι 13 την προηγούμενη και περίπου 130 ημερησίως πριν από τον πόλεμο. Ο Διεθνής Ναυτιλιακός Οργανισμός (ΙΜΟ) συνέστησε στα πλοία να αποφεύγουν τη διέλευση «έως ότου διασφαλιστεί η ασφάλεια των πληρωμάτων», ενώ η Τεχεράνη φέρεται να έχει ζητήσει από τους Χούθι της Υεμένης να είναι έτοιμοι να κλείσουν και το Μπαμπ ελ-Μαντέμπ, αν πληγούν οι ενεργειακές υποδομές του Ιράν. Ο πόλεμος του Κόλπου δεν είναι πλέον μόνο μια γεωπολιτική κρίση — είναι το μεγαλύτερο φυσικό πείραμα τιμολόγησης κινδύνου στην ιστορία της ενεργειακής αγοράς.
Το χρονικό ενός σοκ προσφοράς χωρίς προηγούμενο
Η Goldman Sachs το χαρακτήρισε ήδη από τον Μάρτιο «το μεγαλύτερο σοκ προσφοράς στην ιστορία της παγκόσμιας αγοράς αργού». Τα δεδομένα δικαιώνουν τον χαρακτηρισμό. Όταν οι ΗΠΑ και το Ισραήλ εξαπέλυσαν την Operation Epic Fury στις 28 Φεβρουαρίου, το Brent διαπραγματευόταν κοντά στα 72 δολάρια. Το κλείσιμο του Στενού από το Ιράν στις 2 Μαρτίου πυροδότησε άνοδο 59% μέσα στον Μάρτιο — τη μεγαλύτερη μηνιαία άνοδο από τον πόλεμο του Κόλπου το 1990 — με το Brent να ξεπερνά τα 115 δολάρια στα τέλη του μήνα και το dated Brent να αγγίζει στιγμιαία επίπεδα άνω των 140 δολαρίων στις αρχές Απριλίου, τα υψηλότερα από το 2008.
Η φυσική διαταραχή ήταν εξίσου ακραία. Οι αναγκαστικές περικοπές παραγωγής στη Μέση Ανατολή έφτασαν, σύμφωνα με την αμερικανική Υπηρεσία Πληροφοριών Ενέργειας (EIA), τα 11,3 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως τον Ιούνιο, καθώς οι αποθηκευτικοί χώροι στον Κόλπο γέμισαν και οι παραγωγοί δεν είχαν πού να διοχετεύσουν το αργό. Το μέσο Brent στο δεύτερο τρίμηνο διαμορφώθηκε στα 102,93 δολάρια. Το Μνημόνιο του Ισλαμαμπάντ, που υπεγράφη στις 17 Ιουνίου, επέτρεψε μερική ομαλοποίηση: η Σαουδική Αραβία διακίνησε περίπου 34 εκατομμύρια βαρέλια μέσω του Στενού μετά την εκεχειρία, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα ανέβασαν την παραγωγή σε ιστορικό υψηλό 4,1 εκατομμυρίων βαρελιών ημερησίως και οι ροές μέσω Ορμούζ ανέκαμψαν στα 8,6 εκατομμύρια βαρέλια στα τέλη Ιουνίου. Η κατάρρευση της εκεχειρίας τον Ιούλιο πάγωσε αυτή την ανάκαμψη — και επανέφερε το ερώτημα που στοιχειώνει την αγορά: πόσο κοστίζει τελικά ένα βαρέλι που περνά από το πιο επικίνδυνο στενό του πλανήτη;
Πίνακας 1. Το χρονικό της κρίσης: γεγονότα και αντίδραση των αγορών
| Ημερομηνία | Γεγονός | Αντίδραση αγορών |
| 28.02.2026 | Έναρξη Operation Epic Fury — κοινά πλήγματα ΗΠΑ-Ισραήλ στο Ιράν | Brent ~72 δολ./βαρέλι (προπολεμικό επίπεδο) |
| 02.03.2026 | Το Ιράν κλείνει το Στενό του Ορμούζ — ασφαλιστές αποσύρουν καλύψεις | Ρεκόρ ναύλου VLCC: 423.736 δολ./ημέρα (+94% σε μία συνεδρίαση) |
| 13-16.03.2026 | Κλιμάκωση πληγμάτων, απειλές Τεχεράνης κατά τάνκερ | Brent >100 δολ.· δείκτης TD3C στο ιστορικό υψηλό των 601.569 δολ./ημέρα |
| 30.03-αρχές 04.2026 | Επέκταση πολέμου (επιθέσεις Χούθι στο Ισραήλ) | Brent >115 δολ.· dated Brent >140 δολ. — υψηλό από το 2008 |
| Ιούνιος 2026 | Περικοπές παραγωγής έως 11,3 εκατ. β/η — κορεσμός αποθήκευσης | Μέσο Brent Β’ τριμήνου: 102,93 δολ. |
| 17.06.2026 | Μνημόνιο Ισλαμαμπάντ ΗΠΑ-Ιράν — σταδιακό άνοιγμα του Στενού | Brent <80 δολ. έως τέλη Ιουνίου· ναυλώσεις VLCC μέσω Ορμούζ έως 469.000 δολ./ημέρα |
| 08-13.07.2026 | Επιθέσεις σε τρία εμπορικά πλοία — κατάρρευση εκεχειρίας | Brent +9,6% σε μία συνεδρίαση· ΙΜΟ συνιστά αποφυγή διέλευσης |
| 14-17.07.2026 | Επαναφορά ναυτικού αποκλεισμού· απόσυρση «τέλους» 20% από Τραμπ | Brent έως 85,92 δολ.· 7 διελεύσεις/ημέρα έναντι ~130 προπολεμικά |
- CNBC, Al Jazeera, Reuters, LSEG, Baltic Exchange, EIA, Trading Economics. Επεξεργασία: sofokleous10.gr
Η ανατομία της κρίσης: γιατί το Ορμούζ δεν αντικαθίσταται
Από το Στενό του Ορμούζ διέρχεται σε καιρό ειρήνης περίπου το 20% του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου και ισόποσο μερίδιο του υγροποιημένου φυσικού αερίου. Οι εναλλακτικές υποδομές παραμένουν δραματικά ανεπαρκείς: ο πετρελαιαγωγός Ανατολής-Δύσης της Σαουδικής Αραβίας και ο αγωγός της ADNOC προς τη Φουτζέιρα καλύπτουν μόλις ένα κλάσμα των ροών του Στενού. Η κρίση επιτάχυνε τα σχέδια παράκαμψης — το Ριάντ εξετάζει επέκταση του αγωγού Ανατολής-Δύσης κατά έως 2 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως και η ADNOC προωθεί νέο αγωγό προς τη Φουτζέιρα με ορίζοντα το 2027 — αλλά κανένα από τα έργα δεν προλαβαίνει τον τρέχοντα πόλεμο.
Η αγορά, ωστόσο, δεν τιμολογεί πλέον μόνο την προσφορά· τιμολογεί και την καταστροφή ζήτησης. Η EIA εκτιμά ότι η παγκόσμια κατανάλωση πετρελαίου θα μειωθεί κατά 1,2 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως το 2026 — με τα δύο τρίτα της μείωσης να προέρχονται από τις χώρες εκτός ΟΟΣΑ, και κυρίως από την Ασία, που εξαρτάται περισσότερο από το αργό του Κόλπου. Οι εισαγωγές αργού της Κίνας στο πρώτο εξάμηνο κατέγραψαν τη μεγαλύτερη πτώση από την έναρξη του πολέμου. Αυτός ο συνδυασμός — χαμένη προσφορά αλλά και χαμένη ζήτηση, μαζί με βίαιες εκταμιεύσεις στρατηγικών και εμπορικών αποθεμάτων στο πρώτο εξάμηνο — εξηγεί γιατί το Brent δεν βρίσκεται σήμερα στα 140 δολάρια αλλά στα 85: η αγορά έχει «κάψει» το μαξιλάρι ασφαλείας της, και ακριβώς γι’ αυτό κάθε νέα κλιμάκωση μεταφράζεται σε ολοένα πιο νευρικές αντιδράσεις τιμών.
| -1,2 εκατ. βαρέλια ημερησίως η παγκόσμια κατανάλωση πετρελαίου το 2026 — το τίμημα της «καταστροφής ζήτησης» που προκάλεσαν οι υψηλές τιμές και οι ελλείψεις καυσίμων (EIA, Ιούλιος 2026) |
Ναύλοι: το χρηματιστήριο του φόβου
Αν το πετρέλαιο είναι το θερμόμετρο της κρίσης, οι ναύλοι είναι ο καρδιογράφος της. Στις 2 Μαρτίου, μία μόλις ημέρα μετά το κλείσιμο του Στενού, ο ναύλος-δείκτης για τα Very Large Crude Carriers (VLCC) στη διαδρομή Μέση Ανατολή-Κίνα εκτοξεύθηκε στα 423.736 δολάρια την ημέρα — ιστορικό ρεκόρ από την έναρξη καταγραφής των στοιχείων το 2005 και αύξηση 94% σε μία συνεδρίαση, σύμφωνα με το LSEG. Στα μέσα Μαρτίου, ο δείκτης TD3C του Baltic Exchange άγγιξε το ασύλληπτο υψηλό των 601.569 δολαρίων την ημέρα — ένα εν πολλοίς «θεωρητικό» επίπεδο, όπως σημείωνε η Lloyd’s List, αφού ελάχιστα πλοία τολμούσαν πραγματικά τη διέλευση, το οποίο όμως είχε πολύ πραγματικές συνέπειες μέσω των συμβολαίων ναύλων και των σχετικών παραγώγων.
Το άνοιγμα του Στενού τον Ιούνιο δεν γκρέμισε τους ναύλους — τους απογείωσε ξανά, αυτή τη φορά από πλευράς πραγματικών ναυλώσεων. Στον αγώνα δρόμου των εισαγωγέων να φορτώσουν αργό που είχε μείνει εγκλωβισμένο επί μήνες στον Κόλπο, το κόστος ναύλωσης διπλασιάστηκε μέσα σε μία εβδομάδα, από περίπου 106.000 σε πάνω από 190.000 δολάρια την ημέρα, σύμφωνα με το Reuters. Οι πρώτες ναυλώσεις μέσω Ορμούζ έγραψαν ιστορία — με έντονο ελληνικό χρώμα: το VLCC Nissos Kea της Kyklades Maritime ναυλώθηκε στη Vitol προς 439.000 δολάρια την ημέρα και το Delos του ομίλου Εμπειρίκου στη Mercuria προς 469.000 δολάρια, όπως μετέδωσε η Seatrade Maritime επικαλούμενη την Tankers International. Φορτώσεις εκτός Στενού, στον Κόλπο του Ομάν, τιμολογούνταν στα 220.000-230.000 δολάρια — ο «καθαρός» ναύλος του φόβου, χωρίς καν τη διέλευση.
Στις αρχές Ιουλίου, πριν από τη νέα κλιμάκωση, η αγορά είχε αρχίσει να ομαλοποιείται: ο TD3C είχε υποχωρήσει στους 293,89 βαθμούς Worldscale, με ημερήσια έσοδα (TCE) περίπου 286.500 δολαρίων — 29% χαμηλότερα σε μηνιαία βάση αλλά ακόμη 44% πάνω από τον μέσο όρο 52 εβδομάδων. Ο δείκτης Baltic Dirty Tanker Index είχε διορθώσει στις 1.850 μονάδες, στο μισό της κορύφωσής του, παραμένοντας ωστόσο 92,5% υψηλότερα από πέρυσι. Η εικόνα διαφέρει ριζικά ανά κατηγορία πλοίου: τα Suezmax κινούνταν επί δύο μήνες σε εξαψήφια ημερήσια έσοδα, ενώ τα Aframax — που εξυπηρετούν κυρίως ενδοπεριφερειακές διαδρομές στον Ατλαντικό — έχουν χάσει προ πολλού το μεγαλύτερο μέρος του «πριμ Ορμούζ». Οι επιπτώσεις δεν περιορίζονται στα δεξαμενόπλοια: σύμφωνα με την Xeneta, οι spot ναύλοι εμπορευματοκιβωτίων τον Ιούνιο ήταν 75% υψηλότεροι από τα προπολεμικά επίπεδα στη διαδρομή Κίνα-Ανατολική Ακτή ΗΠΑ, 51% προς τη Βόρεια Ευρώπη και 45% προς τη Μεσόγειο.
| 601.569 δολάρια την ημέρα: το ιστορικό υψηλό του δείκτη VLCC TD3C (Μέση Ανατολή-Κίνα) στα μέσα Μαρτίου 2026 — πάνω από πενταπλάσιο του προπολεμικού επιπέδου |
Πίνακας 2. Ναύλοι και κόστος κινδύνου: πριν, στην κορύφωση και σήμερα
| Δείκτης / μέγεθος | Προπολεμικά (Ιαν.-Φεβ. 2026) | Κορύφωση κρίσης | Αρχές-μέσα Ιουλίου 2026 |
| VLCC TD3C (TCE, δολ./ημέρα) | ~112.000 | 601.569 (Μάρτιος) | ~286.500 — εκ νέου ανοδικά |
| Ναυλώσεις VLCC μέσω Ορμούζ (δολ./ημέρα) | — | 439.000-469.000 (Ιούνιος) | Αγορά «παγωμένη» — ελάχιστες πράξεις |
| Baltic Dirty Tanker Index (μονάδες) | ~960 (προ έτους) | ~3.700 | 1.850 (+92,5% σε ετήσια βάση) |
| Aframax cross-Med (δολ./ημέρα) | ~28.000 | — | 49.511 (+75% σε ετήσια βάση) |
| Ασφάλιστρο πολέμου (% αξίας πλοίου/διέλευση) | 0,05%-0,5%* | έως 10% | ~5% — «νέα κανονικότητα» |
| Spot ναύλοι containers Κίνα-Αν. Ακτή ΗΠΑ | βάση αναφοράς | — | +75% έναντι προπολεμικών (Ιούνιος) |
* Οι εκτιμήσεις για το προπολεμικό ασφάλιστρο διαφέρουν ανά πηγή: 0,02%-0,05% (Euronews/εμπειρογνώμονες ασφαλίσεων) έως 0,25%-0,5% (αναφορές αγοράς Lloyd’s), αναλόγως πλοίου και διαδρομής. - Baltic Exchange, LSEG, Lloyd’s List, Seatrade Maritime, Breakwave Advisors, Xeneta, Lloyd’s Market Association.
Το ασφάλιστρο πολέμου: όταν ο χρόνος γίνεται το ακριβότερο εμπόρευμα
Το πιο αποκαλυπτικό στοιχείο της κρίσης δεν είναι το ύψος των ασφαλίστρων — είναι η ταχύτητα με την οποία αλλάζουν. Πριν από τον πόλεμο, η ασφάλιση πολεμικού κινδύνου για μια διέλευση από τον Κόλπο κόστιζε ένα κλάσμα του ενός τοις εκατό της αξίας του πλοίου. Στην κορύφωση της κρίσης, τα ασφάλιστρα άγγιξαν το 10% — δηλαδή έως 10 εκατομμύρια δολάρια για ένα τάνκερ αξίας 100 εκατομμυρίων, για μία και μόνη διέλευση. Η Lloyd’s List υπολόγιζε τον Μάρτιο ότι οι ασφαλιστές ζητούσαν 10 έως 14 εκατομμύρια δολάρια ανά ταξίδι για ένα πενταετές VLCC ναυλωμένο σε αμερικανικά συμφέροντα, με τα πλοία αμερικανικού, βρετανικού ή ισραηλινού «στίγματος» να χαρακτηρίζονται στην αγορά «μαγνήτες πυραύλων».
Μετά το Μνημόνιο του Ιουνίου, τα ασφάλιστρα αποκλιμακώθηκαν χωρίς ποτέ να επιστρέψουν στα προπολεμικά επίπεδα — και η κατάρρευση της εκεχειρίας τα εκτόξευσε ξανά. Ο Νιλ Ρόμπερτς της Lloyd’s Market Association περιέγραψε την αγορά με μία φράση: «τα ασφάλιστρα κινούνται όπως κινείται ο κίνδυνος». Εκτιμήσεις της αγοράς τοποθετούν πλέον τη «νέα κανονικότητα» κοντά στο 5% της αξίας του πλοίου ανά διέλευση. Εξίσου σημαντική είναι η συρρίκνωση του χρόνου: οι ασφαλιστές τιμολογούν πλέον ορισμένα ταξίδια μόλις έξι ώρες πριν από τη διέλευση — αντί για το σύνηθες 24ωρο ή 48ωρο — και τα συμβόλαια ισχύουν για τρεις έως επτά ημέρες. Η ασφάλιση έπαψε να είναι σταθερό λειτουργικό κόστος· έγινε μέρος της απόφασης για το αν το πλοίο θα κινηθεί καθόλου.
Η κάλυψη παραμένει διαθέσιμη, αλλά ανατιμολογείται τόσο γρήγορα ώστε οι πλοιοκτήτες δεν μπορούν πλέον να τη θεωρούν σταθερό λειτουργικό κόστος. Η ασφάλιση έχει γίνει μέρος της ίδιας της απόφασης για το αν ένα πλοίο θα κινηθεί. — ανάλυση ασφαλιστικής αγοράς, Ιούλιος 2026
Τι προβλέπουν οι μεγάλοι οίκοι
Κανείς δεν βγήκε αλώβητος από το 2026: κάθε μεγάλος οίκος που δημοσίευσε στόχο τιμής φέτος αναγκάστηκε να τον αναθεωρήσει — πρώτα ανοδικά, μετά καθοδικά. Η Goldman Sachs, που τον Μάρτιο ανέβασε τη μέση πρόβλεψη του 2026 στα 85 δολάρια χαρακτηρίζοντας την κρίση ιστορικό σοκ προσφοράς, μετά το Μνημόνιο του Ιουνίου μείωσε την πρόβλεψη για το δ’ τρίμηνο στα 80 δολάρια και για το 2027 στα 75. Η JPMorgan βλέπει 86 δολάρια στο γ’ τρίμηνο, 80 στο δ’ και μόλις 64 δολάρια μέση τιμή το 2027, προειδοποιώντας ότι το πλεόνασμα προσφοράς που έρχεται στο τέλος του έτους θα απαιτήσει περικοπές παραγωγής. Η EIA, στο Short-Term Energy Outlook του Ιουλίου, προβλέπει μέσο Brent 74 δολαρίων στο γ’ τρίμηνο, 70 στο δ’ και 64,76 δολάρια το 2027 — μειώνοντας την πρόβλεψη για το σύνολο του 2026 κατά 13,5 δολάρια, στα 81,91.
Υπάρχει ωστόσο ένα κρίσιμο μεθοδολογικό ψιλό γράμμα: όλες οι παραπάνω προβλέψεις οριστικοποιήθηκαν πριν από την κατάρρευση της εκεχειρίας στα μέσα Ιουλίου — η πρόβλεψη της EIA, για παράδειγμα, «κλείδωσε» την 1η Ιουλίου. Όλες προϋποθέτουν ομαλοποίηση των εξαγωγών του Κόλπου έως το τέλος του έτους, μια υπόθεση που σήμερα μοιάζει αισιόδοξη. Η ίδια η Goldman αναγνωρίζει ότι οι κίνδυνοι «γέρνουν ανοδικά»: στο δυσμενές σενάριό της, με το Ορμούζ διαταραγμένο έως το 2027, το Brent ξεπερνά τα 130 δολάρια στο τέλος του 2026 και διαμορφώνεται κατά μέσο όρο στα 105 δολάρια το 2027.
Πίνακας 3. Προβλέψεις οίκων για το Brent (δολ./βαρέλι)
| Οίκος (ημερομηνία πρόβλεψης) | Γ’ τρίμηνο 2026 | Δ’ τρίμηνο 2026 | Μέσος όρος 2027 |
| EIA (07.07.2026) | 74,03 | 70,00 | 64,76 |
| Goldman Sachs (16.06.2026) | — | 80 (σεν. ανόδου: >130) | 75 (σεν. ανόδου: 105) |
| JPMorgan (24.06.2026) | 86 | 80 (έξοδος έτους: 78) | 64 |
| Morgan Stanley (06.2026) | 90 | 80 | — |
Όλες οι προβλέψεις προηγούνται της κατάρρευσης της εκεχειρίας (8-14 Ιουλίου). - EIA STEO Ιουλίου 2026, Investing.com, TheStreet, Ship & Bunker.
Κάποιο ασφάλιστρο ασφαλείας, που αντισταθμίζει τον κίνδυνο διαταραχής, είναι πιθανό να διατηρήσει ένα δάπεδο κάτω από τις τιμές. — Goldman Sachs, Ιούνιος 2026
Οι προβλέψεις: 3, 6 και 12 μήνες μπροστά
Με δεδομένη την ακραία αβεβαιότητα, κάθε σοβαρή πρόβλεψη μπορεί να είναι μόνο υπό όρους — συνάρτηση του πολέμου, όχι των θεμελιωδών. Η ανάλυση που ακολουθεί συνθέτει τις εκτιμήσεις των οίκων με τα δεδομένα της αγοράς σε τρία σενάρια. Στο βασικό σενάριο (εκτιμώμενη πιθανότητα 50%), η τρέχουσα κλιμάκωση εκτονώνεται μέσα στο καλοκαίρι σε μια νέα, εύθραυστη συνεννόηση τύπου Ισλαμαμπάντ: οι ροές του Ορμούζ ανακάμπτουν σταδιακά, αλλά το Στενό παραμένει «υπό αίρεση» και η αγορά διατηρεί μόνιμο ασφάλιστρο κινδύνου. Στο σενάριο κλιμάκωσης (πιθανότητα 30%), τα πλήγματα στις ιρανικές υποδομές που απειλεί η Ουάσιγκτον υλοποιούνται, το Στενό ξανακλείνει επί μήνες και ενεργοποιείται το ενδεχόμενο διπλού αποκλεισμού με το Μπαμπ ελ-Μαντέμπ. Στο σενάριο αποκλιμάκωσης (πιθανότητα 20%), επιτυγχάνεται βιώσιμη συμφωνία με διεθνείς εγγυήσεις ναυσιπλοΐας — και τα θεμελιώδη, δηλαδή το πλεόνασμα προσφοράς που «κρύβεται» πίσω από τον πόλεμο, επιστρέφουν δριμύτερα.
Για το πετρέλαιο, το βασικό σενάριο υποδηλώνει Brent στη ζώνη των 75-90 δολαρίων στο τρίμηνο, με ολίσθηση προς τα 70-80 δολάρια στο εξάμηνο καθώς η προσφορά ανακάμπτει, και προς τα 62-75 δολάρια σε δωδεκάμηνο ορίζοντα, όταν το προβλεπόμενο πλεόνασμα — η Goldman το υπολογίζει σε 3,2 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως το 2027 — θα συμπιέζει τις τιμές, με «δάπεδο» ωστόσο από την ανασύσταση στρατηγικών αποθεμάτων που εκτιμάται ότι θα ξεπεράσει το 1 εκατομμύριο βαρέλια ημερησίως. Στο σενάριο κλιμάκωσης, η ιστορία του Μαρτίου επαναλαμβάνεται από υψηλότερη βάση και με εξαντλημένα αποθέματα: τριψήφιες τιμές μέσα σε εβδομάδες, με τα 130-150 δολάρια ορατά στο εξάμηνο — η προειδοποίηση του προέδρου της BlackRock για 150 δολάρια «ακόμη και με εκεχειρία» και τα σενάρια των 200 δολαρίων που μελετούν αμερικανοί αξιωματούχοι παύουν να είναι θεωρητικές ασκήσεις.
Πίνακας 4. Πρόβλεψη Brent ανά σενάριο (δολ./βαρέλι, μέση τιμή περιόδου)
| Ορίζοντας | Αποκλιμάκωση (20%) | Βασικό σενάριο (50%) | Κλιμάκωση (30%) |
| 3 μήνες (έως Οκτ. 2026) | 68-75 | 75-90 | 105-130 |
| 6 μήνες (έως Ιαν. 2027) | 60-70 | 70-80 | 120-150 |
| 12 μήνες (έως Ιούλ. 2027) | 55-62 | 62-75 | 95-115 (μ.ό. ~105) |
Εκτιμήσεις sofokleous10.gr βάσει EIA, Goldman Sachs, JPMorgan, Morgan Stanley και δεδομένων αγοράς έως 17.07.2026. Οι πιθανότητες αποτελούν εκτίμηση της στήλης.
Για τους ναύλους, η λογική είναι διαφορετική — και εν μέρει αντίστροφη. Οι πλοιοκτήτες κερδίζουν και από τον φόβο (πριμ κινδύνου, μειωμένη διαθέσιμη χωρητικότητα) και από την επανεκκίνηση (συνωστισμός φορτώσεων, μακρύτερες διαδρομές καθώς οι διυλιστές στράφηκαν σε αργό Ατλαντικού). Στο βασικό σενάριο, ο TD3C υποχωρεί σταδιακά προς τα 150.000-250.000 δολάρια την ημέρα στο τρίμηνο και τα 100.000-180.000 στο εξάμηνο, παραμένοντας πολύ πάνω από τον ιστορικό μέσο όρο λόγω του μόνιμου ασφαλίστρου κινδύνου. Σε δωδεκάμηνο ορίζοντα, όμως, εμφανίζεται ο μεγάλος αντίπαλος των πλοιοκτητών: το ίδιο τους το ταμείο. Τα υπερκέρδη της κρίσης πυροδότησαν κύμα παραγγελιών νεότευκτων πλοίων, με το βιβλίο παραγγελιών ήδη πάνω από τον ιστορικό μέσο όρο — η Breakwave Advisors προειδοποιεί για «ουσιώδη αρνητική ανισορροπία» προσφοράς-ζήτησης πλοίων μεσοπρόθεσμα και πιθανό καθοδικό κύκλο. Στο σενάριο αποκλιμάκωσης, η προσγείωση θα είναι απότομη· στο σενάριο κλιμάκωσης, οι δείκτες θα ξαναγράψουν εξαψήφια — και ίσως νέα ρεκόρ, αν ο αποκλεισμός συνδυαστεί με κλείσιμο του Μπαμπ ελ-Μαντέμπ και εκτροπή του συνόλου των ροών Ασίας-Ευρώπης γύρω από το Ακρωτήριο της Καλής Ελπίδας.
Πίνακας 5. Πρόβλεψη ναύλων VLCC TD3C ανά σενάριο (TCE, χιλ. δολ./ημέρα)
| Ορίζοντας | Αποκλιμάκωση (20%) | Βασικό σενάριο (50%) | Κλιμάκωση (30%) |
| 3 μήνες (έως Οκτ. 2026) | 100-150 | 150-250 | 400-600 |
| 6 μήνες (έως Ιαν. 2027) | 80-120 | 100-180 | 350-550 |
| 12 μήνες (έως Ιούλ. 2027) | 60-100 | 80-140 | 250-450 |
Για σύγκριση: προπολεμικό επίπεδο ~112 χιλ. δολ./ημέρα, ιστορικό υψηλό 601,6 χιλ. (Μάρτιος 2026), τρέχον ~286,5 χιλ. (αρχές Ιουλίου). Εκτιμήσεις sofokleous10.gr βάσει Baltic Exchange, Breakwave Advisors, Lloyd’s List.
Οι κίνδυνοι της πρόβλεψης
Τρεις παράγοντες μπορούν να ανατρέψουν κάθε αριθμό του παρόντος άρθρου. Πρώτον, το Μπαμπ ελ-Μαντέμπ: αν οι Χούθι υλοποιήσουν την απειλή κλεισίματος της Ερυθράς Θάλασσας, η κρίση παύει να είναι περιφερειακή — οι σαουδαραβικές εξαγωγές μέσω Ερυθράς, η μοναδική σήμερα μερική εναλλακτική του Ορμούζ, εξουδετερώνονται, και οι ναύλοι σε όλες τις κατηγορίες πλοίων εισέρχονται σε ανεξερεύνητα εδάφη. Δεύτερον, τα αποθέματα: μετά τις εκταμιεύσεις του πρώτου εξαμήνου, το παγκόσμιο σύστημα διαθέτει ελάχιστο απόθεμα ασφαλείας — κάθε νέα διαταραχή θα «χτυπά» σε άδειες δεξαμενές, μεγεθύνοντας τη μεταβλητότητα και προς τις δύο κατευθύνσεις. Τρίτον, η πολιτική οικονομία των τιμών: όσο περισσότερο διαρκεί ο πόλεμος, τόσο ισχυρότερα τα κίνητρα όλων των πλευρών — συμπεριλαμβανομένης της Τεχεράνης, που χάνει έσοδα, και της Ουάσιγκτον, που βλέπει τον πληθωρισμό — να καταλήξουν σε συμφωνία. Η ιστορία της κρίσης έχει ήδη δείξει ότι οι διπλωματικές ανατροπές τιμολογούνται μέσα σε ώρες.
Υπενθυμίζεται, τέλος, ότι η μετακύλιση στον καταναλωτή δεν είναι θεωρητική: το κόστος ναύλων και ασφαλίστρων ενσωματώνεται στην τελική τιμή του αργού και, μέσω των διυλιστηρίων και της εφοδιαστικής αλυσίδας, φτάνει στην αντλία και στο ράφι μέσα σε λίγες εβδομάδες. Για την Ευρώπη — και την Ελλάδα, με τον μεγαλύτερο εμπορικό στόλο δεξαμενόπλοιων στον κόσμο — η κρίση είναι ταυτόχρονα πληθωριστικό σοκ και, για τη ναυτιλία, ιστορική ευκαιρία κερδοφορίας: μια αμφισημία που θα σφραγίσει τη δημόσια συζήτηση τους επόμενους μήνες.
Συμπέρασμα: η νέα κανονικότητα του ρίσκου
Το βαθύτερο δίδαγμα του πολέμου του Κόλπου δεν αφορά το πού θα κλείσει το Brent τον Δεκέμβριο. Αφορά το ότι η αγορά ανατιμολόγησε μόνιμα τη συγκέντρωση της παγκόσμιας παραγωγής πετρελαίου σε έναν κόλπο με μία και μοναδική έξοδο. Αυτό το ασφάλιστρο κινδύνου — που η Goldman Sachs βλέπει πλέον ενσωματωμένο ακόμη και στα μακροπρόθεσμα προθεσμιακά συμβόλαια — δεν θα εξαφανιστεί με την επόμενη εκεχειρία. Ακόμη και στο ευνοϊκότερο σενάριο, ο κόσμος του φθηνού, «αόρατου» θαλάσσιου μεταφορικού κόστους που θεωρούσαμε δεδομένο επί δεκαετίες έχει τελειώσει. Το Στενό του Ορμούζ θα παραμείνει ανοιχτό ή κλειστό ανάλογα με τις εξελίξεις — αλλά το τιμολόγιό του, με τη μία ή την άλλη μορφή, ήρθε για να μείνει.

