Close Menu
sofokleous10.gr
    What's Hot

    Ένταση στο συνέδριο της ΚΕΔΕ: Καταγγελίες Δούκα για νοθεία – «Φύγε από εδώ. Δεν ντρέπεσαι λιγάκι;», φώναξε ο Καφαντάρης

    November 7, 2026

    Τσίπρας: «Οι πλειστηριασμοί μόνο το 2025 ήταν 5 φορές περισσότεροι από ό,τι όλη τη πενταετία ‘15-‘19»

    November 7, 2026

    Στον Άιζενκοτ θα δώσει ο Χέρτζογκ την εντολή σχηματισμού κυβέρνησης στο Ισραήλ

    November 7, 2026
    Facebook X (Twitter) Instagram
    Trending
    • Ένταση στο συνέδριο της ΚΕΔΕ: Καταγγελίες Δούκα για νοθεία – «Φύγε από εδώ. Δεν ντρέπεσαι λιγάκι;», φώναξε ο Καφαντάρης
    • Τσίπρας: «Οι πλειστηριασμοί μόνο το 2025 ήταν 5 φορές περισσότεροι από ό,τι όλη τη πενταετία ‘15-‘19»
    • Στον Άιζενκοτ θα δώσει ο Χέρτζογκ την εντολή σχηματισμού κυβέρνησης στο Ισραήλ
    • Ο Κυριάκος Μητσοτάκης μεταβαίνει αύριο στις Σέρρες
    • Κωνσταντοπούλου: Δημόσιο αγαθό και δικαίωμα το νερό- Θα υπερασπιστώ την αξιοπρέπεια των ανθρώπων στον Βόλο
    • Ξανά στα χαρακώματα ή νέα συμφωνία; Το παίρνει πάνω του ο Βανς για διπλωματική λύση με το Ιράν, το σχέδιο του Κατάρ, οι πρόσθετοι όροι της Τεχεράνης
    • ΗΠΑ: Διπλή δημοσιονομική απειλή μετά την ήττα Τραμπ
    • Μητσοτάκης: Ακολουθώ την «μπλε γραμμή»– Το μήνυμά του για τον 43ο Μαραθώνιο της Αθήνας- Δείτε βίντεο
    • Home
    • About
    • Advertise
    • Career
    • Contact
    Facebook X (Twitter) Instagram
    sofokleous10.grsofokleous10.gr
    Subscribe
    Saturday, November 7
    • Home
    • Πρώτο Θέμα
    • Οικονομία
    • Επιχειρήσεις
    • Πολιτική
    • Διεθνή
    • Ευρώπη
    • Τράπεζες
      • PIRAEUS BANK
      • ALPHA BANK
      • EUROBANK
      • NATIONAL BANK
    • Σοφοκλέους 10
    • Αγορές
    • Τοις Μετρητοίς
    • Ανάλυση
    • Videos
    • Opinion LEADERS
    • CryptoNews
    sofokleous10.gr
    Home»Πρώτο Θέμα
    Η Μέση Ανατολή σε έναν κόσμο γεωπολιτικών ανατροπών — DAQ για τη WSJ

    Ο θάνατος της παλιάς Μέσης Ανατολής — και ο επικίνδυνος νέος κόσμος που την αντικαθιστά

    By adminOctober 10, 2026Updated:October 12, 2026 Πρώτο Θέμα No Comments14 Mins Read
    Share
    Facebook Twitter LinkedIn Pinterest Email

    Ο Σάιμον Σίμπαγκ Μοντεφιόρε εξηγεί πώς οι παραδοσιακές αντιπαλότητες υποχωρούν, καθώς οι περιφερειακές συγκρούσεις οδηγούν σε ισχυρές νέες συμμαχίες.

    Ακολουθήστε το sofokleous10.gr στη Google
    Προσθέστε μας στις προτιμώμενες πηγές σας για να βλέπετε συχνότερα τις ειδήσεις και τις αναλύσεις μας στη Google.
    Η Μέση Ανατολή σε έναν κόσμο γεωπολιτικών ανατροπών — DAQ για τη WSJ
    Αν αποστασιοποιηθεί κανείς από τους σπασμούς βίας στη Μέση Ανατολή, γίνεται σαφές ότι κάθε ημέρα φέρνει ακόμη μία αποκάλυψη μέσα σε έναν καταιγισμό εξελίξεων — βαρυσήμαντες συμφωνίες και συμμαχίες που όχι μόνο σηματοδοτούν μια νέα εποχή, αλλά ωθούν σε μια δραματική σύγκλιση γεωπολιτικών θεάτρων, η οποία αλλάζει το παγκόσμιο παιχνίδι.

    Ας εξετάσουμε ορισμένα μόνο από τα γεγονότα των τελευταίων μηνών:

    Λίγες ημέρες πριν από αυτό που οι Εμιρατινοί χαρακτήρισαν τρομοκρατική επίθεση σε πτήση από το Ντουμπάι προς το Τελ Αβίβ, ο πρόεδρος των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, Μοχάμεντ μπιν Ζάγεντ, αναγνώρισε δημοσίως για πρώτη φορά μια επίσκεψη του Ισραηλινού πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου — μήνες μετά την ανάπτυξη τεχνολογίας Iron Dome και ισραηλινού προσωπικού στα ΗΑΕ για την απόκρουση ιρανικών επιθέσεων. Οι Συμφωνίες του Αβραάμ παραμένουν απολύτως ζωντανές.

    Τον Αύγουστο, η Σαουδική Αραβία, η Τουρκία και το Πακιστάν υπέγραψαν τη Συμφωνία Κοινής Άμυνας της Μέκκας, ένα σύμφωνο αμοιβαίας άμυνας κατά το πρότυπο του ΝΑΤΟ, το οποίο ήδη δοκιμάζεται — με αμηχανία — μετά την κατάληψη της ακτής της Ερυθράς Θάλασσας από τους Χούθι και το πλήγμα ιρακινών πολιτοφυλακών στον αγωγό Ανατολής–Δύσης του βασιλείου.

    Ερντογάν, Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν και Σεχμπάζ Σαρίφ μετά τη Συμφωνία Κοινής Άμυνας της Μέκκας
    Ο Τούρκος πρόεδρος Ταγίπ Ερντογάν, ο διάδοχος του θρόνου της Σαουδικής Αραβίας Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν και ο πρωθυπουργός του Πακιστάν Σεχμπάζ Σαρίφ μετά την υπογραφή της Συμφωνίας Κοινής Άμυνας της Μέκκας. Murat Cetinmuhurdar/Turkish Presidential Press Office/REUTERS

    Τον ίδιο μήνα, η Ελλάδα υπέγραψε αμυντική συμφωνία ύψους 3,5 δισ. δολαρίων με το Ισραήλ — τη μεγαλύτερη συμφωνία εξαγωγής όπλων στην ισραηλινή ιστορία, η οποία παρέχει στην Ελλάδα ένα δίκτυο αεράμυνας και πυραύλων, την «Ασπίδα του Αχιλλέα». Το Ισραήλ συνεργάζεται επίσης οικονομικά και στρατιωτικά με τον Ινδό πρωθυπουργό Ναρέντρα Μόντι, ο οποίος πραγματοποίησε επίσκεψη σε θερμό κλίμα στο Ισραήλ τον Φεβρουάριο.

    Ο Νίκος Δένδιας υποδέχεται τον Ισραέλ Κατς
    Ο υπουργός Άμυνας της Ελλάδας Νίκος Δένδιας (αριστερά) υποδέχεται τον Ισραηλινό ομόλογό του Ισραέλ Κατς. Aggelos NAKKAS/AFP/Getty Images
    Ο Ναρέντρα Μόντι συναντά τον Μπενιαμίν Νετανιάχου στο Τελ Αβίβ
    Ο πρωθυπουργός της Ινδίας Ναρέντρα Μόντι συναντά τον πρωθυπουργό του Ισραήλ Μπενιαμίν Νετανιάχου στο Τελ Αβίβ. Seshadri Sukumar/ZUMA Press

    Τον Μάρτιο, ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι περιόδευσε στην Αραβική Χερσόνησο και υπέγραψε ιστορικές συμφωνίες ασφαλείας με τη Σαουδική Αραβία, τα ΗΑΕ και το Κατάρ για την παροχή ομάδων αναχαίτισης μη επανδρωμένων αεροσκαφών.

    Ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι με τον Μοχάμεντ μπιν Ζάγεντ στο Άμπου Ντάμπι
    Ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι (αριστερά) με τον πρόεδρο των ΗΑΕ, σεΐχη Μοχάμεντ μπιν Ζάγεντ, στο Άμπου Ντάμπι. Ukraine Presidency/Zuma Press

    Υπάρχει, έπειτα, το πεδίο της Ανατολικής Αφρικής, όπου εντείνεται ένας νέος ανταγωνισμός για την εξουσία. Περιλαμβάνει τον καταστροφικό εμφύλιο πόλεμο στο Σουδάν, στον οποίο εμπλέκονται περισσότερες από έξι χώρες της Μέσης Ανατολής, ανταγωνιζόμενες για ισχύ, πρόσβαση και πόρους στην ακτή της Ερυθράς Θάλασσας και στο εσωτερικό της Αφρικής. Ανάμεσά τους είναι τα ΗΑΕ, τα οποία σε προηγούμενο στάδιο της σύγκρουσης υποστήριζαν τη μία πλευρά, ενώ στην άλλη εμφανίζονταν ιρανικά drones. Δυνάμεις της Μέσης Ανατολής στηρίζουν επίσης έναν νέο πόλεμο που ξεσπά στην Αιθιοπία.

    Από την 7η Οκτωβρίου και τον πόλεμο Ισραήλ–Χαμάς στη Γάζα, οι εντάσεις στην περιοχή έχουν κλιμακωθεί ύστερα από χρόνια σχετικής ηρεμίας. Οι τρεις υπερδυνάμεις έχουν έντονη παρουσία σε όλα αυτά τα θέατρα: Οι ΗΠΑ ασκούν ασφυκτική πίεση στην ιρανική οικονομία με αυξανόμενη επιτυχία. Η Ρωσία παρέχει στο Ιράν ακριβείς πληροφορίες για να πλήττει τις αμερικανικές δυνάμεις. Η Κίνα υποστηρίζει το Ιράν — παρέχοντας και εκείνη πληροφορίες για αμερικανικές εγκαταστάσεις — ενώ παράλληλα προστατεύει τις νέες σχέσεις της με συμμάχους της Αμερικής, όπως η Σαουδική Αραβία και τα ΗΑΕ. Άλλωστε, η Κίνα αγοράζει περίπου το 90% του ιρανικού πετρελαίου, ενώ το ένα τρίτο προέρχεται από τις αραβικές μοναρχίες.

    Αν όλα αυτά ακούγονται περίπλοκα, είναι. Η εξωτερική πολιτική σε αυτόν τον διασυνδεδεμένο κόσμο που κινείται με ταχύτητα απαιτεί περισσότερη σαφήνεια, συνοχή και μέτρο από ποτέ — οι αντιπαλότητες και οι συγκρούσεις της Μέσης Ανατολής δεν εξαπλώνονται απλώς σε γειτονικές περιοχές, αλλά συγχωνεύονται σε ένα ενιαίο θέατρο, που εκτείνεται από την άμμο του Σαχέλ έως τον Κόλπο της Βεγγάλης.

    Οι τρεις μεγάλες στρατιωτικές δυνάμεις της Μέσης Ανατολής — η Τουρκία, το Ιράν και το Ισραήλ — ελίσσονται για να κατακτήσουν κυρίαρχη θέση: Το Ιράν προσπαθεί να επιβιώσει, αν όχι να αποκτήσει τον έλεγχο του Κόλπου. Η Τουρκία ελπίζει να εξασφαλίσει μια νεοοθωμανική παρουσία στη Συρία. Και το Ισραήλ επιδιώκει ασφάλεια χωρίς να εγκαταλείπει το θρησκευτικό–εθνικιστικό σχέδιο των σημερινών ακραίων υπουργών του, οι οποίοι ενδέχεται να απομακρυνθούν στις επικείμενες εκλογές.

    Στο μεταξύ, το πανάκριβα εξοπλισμένο αλλά ευάλωτο σαουδαραβικό βασίλειο, αγωνίζεται να προστατεύσει την αχανή επικράτειά του, τις εύθραυστες πετρελαϊκές εγκαταστάσεις του και την ηγετική θέση του στον σουνιτικό κόσμο. Το Πακιστάν, ένας νέος διεκδικητής, φιλοδοξεί εδώ και καιρό να λειτουργήσει ως διαιτητής της ισλαμικής ισχύος.

    Όλες αυτές οι χώρες ανταγωνίζονται στο νέο τουρνουά πολλών παικτών, χωρίς να περιορίζονται πλέον από παλιές παραδόσεις και συστήματα. Καμία δύναμη δεν διαθέτει ηγεμονία, καθώς όλες είναι λιγότερο ισχυρές απ’ όσο φαίνονται. Η Μέση Ανατολή μοιάζει, μεταξύ άλλων, με τον εγκέφαλο του παγκόσμιου νευρικού συστήματος: τα εκτεθειμένα νεύρα της — οι εμπορικές οδοί και οι πετρελαιαγωγοί — την καθιστούν ιδιαίτερα ευαίσθητη στο υπόλοιπο σώμα.

    Αυτό σημαίνει ότι απρόβλεπτες εξελίξεις σε άγνωστες αψιμαχίες μικρών δυνάμεων, όπως οι Χούθι, μπορούν να ασκήσουν επιρροή πολύ μεγαλύτερη από το μέγεθός τους.

    Αντάρτες Χούθι της Υεμένης σε εκστρατεία κινητοποίησης
    Αντάρτες Χούθι της Υεμένης παρελαύνουν στη διάρκεια εκστρατείας κινητοποίησης. Associated Press

    Οι νέες συνδέσεις στη Μέση Ανατολή αφορούν λιγότερο την αντιπαράθεση σουνιτών και σιιτών ή Δύσης και Ισλάμ, και περισσότερο τη σύγκρουση ανάμεσα στην ανοικτή, φιλοδυτική εκδοχή του Ισλάμ που εκπροσωπούν οι σύμμαχοι των ΗΠΑ — η Σαουδική Αραβία, η Αίγυπτος και τα ΗΑΕ — και στην κλειστή, αντιδυτική, ριζοσπαστική εκδοχή της αντίστασης που εκπροσωπούν το Ιράν και οι υποτελείς του.

    Η συμβατική αντίληψη εξακολουθεί να βλέπει τη Μέση Ανατολή με βάση τον τρόπο με τον οποίο λειτουργούσε από το τέλος του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Αντί γι’ αυτό, βλέπουμε μια εμβληματική αναδιάταξη των δεσμών, στην οποία τα κράτη ενδιαφέρονται λιγότερο για την παράδοση, την ιδεολογία και τη θεολογία, και περισσότερο για τα ψυχρά συμφέροντα της ασφάλειας, της ισχύος, της τεχνολογίας και της οικονομίας.

    Θα οδηγήσουν, όμως, τελικά οι νέες συγκλίσεις ανά τον κόσμο σε μια νέα ισορροπία που θα φέρει σταθερότητα — ή σε μια θανατηφόρα διασύνδεση συγκρούσεων, που θα μπορούσε γρήγορα να μετατραπεί σε μαινόμενη πυρκαγιά πλανητικών διαστάσεων;

    Παρακολουθώντας όσα συμβαίνουν, μπορεί εύλογα να αναρωτηθείτε: Τι δουλειά έχουν το Σουδάν, η Ελλάδα, το Αζερμπαϊτζάν και η Ινδία σε ένα άρθρο για τη Μέση Ανατολή; Για να βγάλουμε άκρη, είναι σαφές ότι έξι διαφορετικά θέατρα συγκλίνουν σήμερα στην περιοχή.

    Σύγκλιση 1

    Χάρτης της WSJ — Σύγκλιση 1
    Κλίμακα του πρωτοτύπου: 500 μίλια / 500 χλμ.

    Η ρωσική συμμαχία με το Ιράν και οι πρόσφατες ουκρανικές συμφωνίες που σύναψε ο Ζελένσκι με τις δυνάμεις του Κόλπου τον Αύγουστο αποκαλύπτουν τη σύγκλιση του θεάτρου Ρωσίας–Ουκρανίας με εκείνο του Ιράν–Ισραήλ–ΗΠΑ–Κόλπου.

    Σύγκλιση 2

    Χάρτης της WSJ — Σύγκλιση 2
    Κλίμακα του πρωτοτύπου: 500 μίλια / 500 χλμ.

    Η δεύτερη αφορά τον Καύκασο και την Κεντρική Ασία. Ο πόλεμος της Ρωσίας, που έχει βαλτώσει, επέτρεψε στην Τουρκία να συμμαχήσει με τον τουρκικό, μουσουλμανικό και πλούσιο σε πετρέλαιο αδελφό της, το Αζερμπαϊτζάν — το οποίο κατά καιρούς κυβερνήθηκε από Πέρσες και Ρομανόφ και πρόσφατα πολέμησε επανειλημμένα με την Αρμενία.

    Το Αζερμπαϊτζάν διατηρεί στενές σχέσεις τόσο με το Ισραήλ όσο και με την Τουρκία, δύο χώρες μεταξύ των οποίων οι εντάσεις αυξάνονται.

    Και τώρα που το Αζερμπαϊτζάν βρίσκεται κοντά στην Τουρκία — σύμμαχο του Πακιστάν — ο εχθρός του, η Αρμενία, εξοπλίζεται από την Ινδία, τον εχθρό του Πακιστάν.

    Στο μεταξύ, στην Κεντρική Ασία, το Ουζμπεκιστάν βρίσκεται επίσης κοντά στην Τουρκία, ενώ το πλούσιο σε πετρέλαιο Καζακστάν — που επιθυμεί διακαώς να κατοχυρώσει την ανεξαρτησία του από τη Ρωσία και τη γειτονική Κίνα — διατηρεί στενές σχέσεις με το Ισραήλ και προσχωρεί στις Συμφωνίες του Αβραάμ, που δημιουργήθηκαν από τις ΗΠΑ.

    Σύγκλιση 3

    Χάρτης της WSJ — Σύγκλιση 3
    Κλίμακα του πρωτοτύπου: 500 μίλια / 500 χλμ.

    Η τρίτη σύγκλιση είναι αυτό που αποκαλώ Βυζαντινό Θέατρο: Η Τουρκία υπήρξε πάντοτε μια κομβική δύναμη–γέφυρα ανάμεσα στην Ευρώπη και την Ασία, τον χριστιανικό κόσμο και το Ισλάμ, ενώ οι στενές σχέσεις της με την ΕΕ και η συμμετοχή της στο ΝΑΤΟ την καθιστούν μακροχρόνιο σύμμαχο των ΗΠΑ.

    Υπό τον ισλαμιστή πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, όμως, προβάλλει τη στρατιωτική και οικονομική ισχύ της, την ισλαμιστική αποστολή της και την οθωμανική κληρονομιά της. Φιλοδοξεί να προβάλει την επιρροή της τόσο στη Νότια Ευρώπη όσο και στη Μέση Ανατολή — και συγκρούεται όχι μόνο με το Ισραήλ, αλλά και με έναν πιο παραδοσιακό εχθρό, την Ελλάδα.

    Σήμερα, οι θαλάσσιες διαφορές ανάμεσα στην Τουρκία και την Ελλάδα και οι ανακαλύψεις φυσικού αερίου στην Ανατολική Μεσόγειο έχουν ωθήσει την Ελλάδα σε στενότερη στρατηγική συμμαχία με το Ισραήλ, με τις δύο χώρες να βρίσκουν γρήγορα κοινό σκοπό.

    Σύγκλιση 4

    Χάρτης της WSJ — Σύγκλιση 4
    Κλίμακα του πρωτοτύπου: 500 μίλια / 500 χλμ.
    * Η Ινδία και το Ιράν διατηρούν σχέσεις.

    Το πιο επικίνδυνο θέατρο βρίσκεται στη Νότια Ασία. Το Πακιστάν και η Ινδία, αμφότερα πυρηνικές δυνάμεις, είναι εχθροί από την αιματηρή διχοτόμηση του 1947, που τα χώρισε με βάση τη θρησκεία. Έκτοτε έχουν πολεμήσει πέντε φορές — πιο πρόσφατα το 2025.

    Η Ισλαμική Δημοκρατία του Πακιστάν είναι ένα χρονίως ασταθές στρατοκρατούμενο κράτος, όπου κομπάζοντες στρατιωτικοί πρωταγωνιστές και φεουδαρχικές πολιτικές δυναστείες βρίσκονται αντιμέτωποι με τον λαϊκό ισλαμισμό, την εκτίναξη του χρέους, την οικονομική στασιμότητα, την εσωτερική καταστολή και δύο αιματηρές εξεγέρσεις. Δεν έχει μόνο μια αντιπαλότητα με την Ινδία που μπορεί να εκραγεί ανά πάσα στιγμή, αλλά και έναν νέο πόλεμο μικρής κλίμακας με τον αχάριστο σύμμαχό του στο Αφγανιστάν, τους Ταλιμπάν, τους οποίους βομβαρδίζει την τελευταία εβδομάδα.

    Παραδοσιακά, το Πακιστάν ισορροπούσε ανάμεσα σε δύο προστάτες: την Κίνα και τις ΗΠΑ. Πρόσφατα μετέτρεψε την εύνοια του Τραμπ — ο Τραμπ έχει χαρακτηρίσει τον αρχηγό των ενόπλων δυνάμεων του Πακιστάν, Ασίμ Μουνίρ, «τον αγαπημένο μου στρατάρχη» — σε επιρροή, μέσω της διαμεσολάβησης με το Ιράν, επιχειρηματικών συναλλαγών και της νέας συμμαχίας με τους Σαουδάραβες και τους Τούρκους.

    Ταυτόχρονα, η Ινδία, το πολυπληθέστερο κράτος του κόσμου και μια δυνητική υπερδύναμη, ισορροπεί ανάμεσα σε μια ολοένα βαθύτερη σύμπλευση με το Ισραήλ — όπου ο ινδουιστικός εθνικισμός της βρίσκει ορισμένες συγγένειες με τον ισραηλινό εθνικισμό — και στους παραδοσιακούς δεσμούς της με το Ιράν, καθώς και στην πετρελαϊκή εξάρτησή της από αυτό, αλλά και στη φιλία της με τη Ρωσία, που αντανακλά την παλιά συμμαχία της με τη Σοβιετική Ένωση.

    Το σχέδιό της για έναν Οικονομικό Διάδρομο Ινδίας–Μέσης Ανατολής–Ευρώπης (IMEC), που θα συνέδεε την Ινδία, τον Κόλπο και την ΕΕ, αναμενόταν να συμπεριλάβει το Ισραήλ, αλλά πάγωσε εξαιτίας των πολέμων της 7ης Οκτωβρίου. Προσφέροντας ένα διαφορετικό όραμα από εκείνο της συμμαχίας της Μέκκας, μπορεί τελικά να επανενεργοποιηθεί, δημιουργώντας μια νέα ευρασιατική οικονομική περιοχή.

    Σύγκλιση 5

    Χάρτης της WSJ — Σύγκλιση 5
    Κλίμακα του πρωτοτύπου: 500 μίλια / 500 χλμ.

    Η Ανατολική Αφρική και η Ερυθρά Θάλασσα βρίσκονται ήδη στη δίνη βάναυσων νεοϊμπεριαλιστικών συγκρούσεων. Σε αυτή την κούρσα για την Αφρική, οι αυτοκρατορίες δεν είναι πλέον ευρωπαϊκές, αλλά μεσανατολικές και αφρικανικές. Το Ισραήλ, η Τουρκία, η Αίγυπτος, το Ιράν και οι χώρες του Κόλπου εμπλέκονται πλέον περισσότερο στην επιλογή νικητών και ηττημένων στην περιοχή.

    ΣΟΥΔΑΝ: Οι επιθέσεις των Χούθι σε σαουδαραβικούς αγωγούς, η κατάληψη του στενού Μπαμπ αλ Μαντέμπ και οι επιθέσεις στο Ριάντ συνέβαλαν στο να επικεντρωθούν οι δυνάμεις της Μέσης Ανατολής σε μια εντεινόμενη μάχη για την αφρικανική ακτογραμμή που έχει ρημαχτεί από τον πόλεμο. Πρόκειται για μια περιοχή όπου οι μικρές αλλά εξειδικευμένες δυνάμεις του Κόλπου έχουν ήδη μεγάλα, σχεδόν νεοϊμπεριαλιστικά συμφέροντα, αναζητώντας χρυσό, λιμάνια και καλλιεργήσιμη γη στο Σουδάν για να θρέψουν τους πληθυσμούς τους που ζουν στην έρημο. Οι θηριωδίες του εμφυλίου πολέμου στο Σουδάν έχουν ξεφύγει τόσο από κάθε έλεγχο, ώστε πολλοί επιδιώκουν πλέον τον τερματισμό του — προτού εξαπλωθεί.

    ΣΟΜΑΛΙΑ: Το Ισραήλ και τα ΗΑΕ υποστηρίζουν τη Σομαλιλάνδη — η οποία κήρυξε την ανεξαρτησία της από τη Σομαλία τη δεκαετία του 1990 και καταβάλλει νέα προσπάθεια για διεθνή αναγνώριση — και ενδέχεται να επιδιώξουν τη δημιουργία βάσεων εκεί, για να τις χρησιμοποιήσουν εναντίον των Χούθι. Η Σομαλία αντιστέκεται σε αυτή την προσπάθεια και υποστηρίζεται από τους Σαουδάραβες και τους Τούρκους, με τους τελευταίους να σταθμεύουν εκεί δυνάμεις σαν αυτοκρατορική δύναμη.

    ΑΙΘΙΟΠΙΑ: Η χώρα συμπεριφέρεται ταυτόχρονα σαν επεκτατική αυτοκρατορία, ενώ αντιμετωπίζει πολλαπλές εξεγέρσεις. Το περίκλειστο κράτος αναζητεί λιμάνι στην Ερυθρά Θάλασσα, το οποίο μπορεί να του παραχωρήσει η Σομαλιλάνδη ή να το καταλάβει σε έναν νέο πόλεμο με την Ερυθραία. Μόλις αυτόν τον μήνα, η Αιθιοπία κατηγόρησε την Ερυθραία, το Σουδάν και την Αίγυπτο ότι υποκινούν τη βία ανταρτών εναντίον της.

    Σύγκλιση 6

    Χάρτης της WSJ — Σύγκλιση 6
    Κλίμακα του πρωτοτύπου: 500 μίλια / 500 χλμ.
    Χαρτογραφία: Camille Bressange/WSJ

    Το Σαχέλ είναι η περιοχή που εκτείνεται από ανατολή προς δύση κατά μήκος του νοτιότερου τμήματος της Βόρειας Αφρικής, όπου πολιορκημένες χούντες νεαρών αξιωματικών μάχονται τζιχαντιστικές πολιτοφυλακές σε μια ζώνη κρατών που καταρρέουν, με παραδοσιακή στήριξη από την πρώην αυτοκρατορική δύναμη Γαλλία και, πιο πρόσφατα, από τη Ρωσία και τους μισθοφόρους της.

    Αν ή όταν πέσει ένα από αυτά τα κράτη, οι τζιχαντιστές θα μπορούσαν να κινηθούν προς νότο, στη Νιγηρία, ή προς βορρά, για να συνδεθούν με τον εμφύλιο πόλεμο στη Λιβύη και ακόμη να απειλήσουν την τεταμένη, ανήσυχη τάξη πραγμάτων στην Αίγυπτο.

    Προς το παρόν, αυτές οι συγκλίσεις σημαίνουν ότι ακόμη και το ίδιο το όνομα «Μέση Ανατολή» μπορεί σύντομα να καταστεί παρωχημένο — τόσο οι επιχειρήσεις όσο και η πολιτική χρειάζεται να συντονίσουν τις στρατηγικές τους για μια ευρύτερη περιοχή.

    Η ονομασία «Δυτική Ασία» αφήνει έξω την Αφρική και την Ευρώπη. Η χρήση του όρου SWANA, που είναι της μόδας και σημαίνει Νοτιοδυτική Ασία–Βόρεια Αφρική, δεν περιλαμβάνει το Βυζαντινό Θέατρο, την Κεντρική Ασία, την Ανατολική Αφρική, ούτε, βεβαίως, τη Νότια Ασία.

    Προτιμώ κάτι όπως το SEMESTEA, που θα συγκέντρωνε τη Νότια Ευρώπη, τη Μέση Ανατολή, τη Σαχάρα, τη Νότια Ασία και την Ανατολική Αφρική.

    Όποια ονομασία κι αν επικρατήσει, μία από τις λίγες απολαύσεις της σημερινής ανησυχητικής γεωπολιτικής είναι η επινόηση νέων ακρωνυμίων. Ας απολαύσουμε τουλάχιστον αυτό.

    Είναι σημαντικό να αντιληφθούμε τη σημερινή ρευστότητα της περιοχής: Αυτές οι νέες συνδέσεις είναι ευέλικτες και αλληλεπικαλύπτονται. Το Σύμφωνο της Μέκκας δεν αποκλείει ούτε τις απολύτως ενεργές Συμφωνίες του Αβραάμ ούτε έναν διάδρομο Ινδίας–Αραβίας–Ισραήλ.

    Ο μεγάλος κίνδυνος είναι να συγχωνευθεί ο πόλεμος Ρωσίας–Ουκρανίας με τον πόλεμο ΗΠΑ–Ιράν–Ισραήλ και με οποιαδήποτε σύγκρουση Ινδίας–Πακιστάν: Αν οι φωτιές σε αυτά τα ξεχωριστά πεδία ενωθούν σε αυτό που οι ειδικοί της φωτιάς αποκαλούν «flashover», μια πυρκαγιά μετατρέπεται σε πύρινη κόλαση, που θα μπορούσε να εξελιχθεί σε παγκόσμιο πόλεμο.

    Κατεστραμμένο σπίτι στη Γραμμή Ελέγχου Πακιστάν–Ινδίας
    Ένα σπίτι που έχει υποστεί ζημιές ύστερα από διασυνοριακό βομβαρδισμό κατά μήκος της Γραμμής Ελέγχου ανάμεσα στο Πακιστάν και την Ινδία. muzammil ahmed/Agence France-Presse/Getty Images

    Ανέκαθεν, οποιαδήποτε υπερδύναμη επιδιώκει πλανητική ισχύ σε πολλαπλά πεδία πρέπει να έχει παρουσία στη Μέση Ανατολή, είτε πρόκειται για τις υπερδυνάμεις του Ψυχρού Πολέμου είτε για τους Ευρωπαίους είτε για τους Οθωμανούς.

    Σήμερα, η Κίνα δεν είναι ακόμη έτοιμη για πλήρη εμπλοκή, αλλά η συγκρότηση ενός πολεμικού στόλου καθιστά δελεαστική την αξιοποίηση των αμερικανικών ανοησιών: Αξίζει να παρατηρήσουμε πόσο συχνά ο Σι Τζινπίνγκ αναφέρει τον ευνούχο ναύαρχο Τζενγκ Χε και τους στόλους των θησαυρών της δυναστείας Μινγκ, που επισκέφθηκαν την Αραβία και την Ανατολική Αφρική μεταξύ 1405 και 1433.

    Οι Σαουδάραβες και οι ανήσυχες δυνάμεις της περιοχής θέλουν την Κίνα, τον σημαντικότερο επιχειρηματικό εταίρο τους, να εμπλακεί στην περιοχή, ακόμη κι αν γνωρίζουν ότι το Πεκίνο δεν μπορεί να αντικαταστήσει την Ουάσιγκτον ως αξιόπιστος εταίρος ασφαλείας.

    Το κινεζικό αμυντικό περίπτερο στην έκθεση ναυτικής άμυνας της Ντόχα
    Το κινεζικό αμυντικό περίπτερο στη Διεθνή Έκθεση και Διάσκεψη Ναυτικής Άμυνας της Ντόχα. Noushad Thekkayil/NurPhoto/Getty Images

    Οι σημερινές συγκρούσεις — οι πόλεμοι της 7ης Οκτωβρίου, που περιλαμβάνουν τον πόλεμο εναντίον του Ιράν — είναι απίθανο να τερματιστούν με ξεκάθαρο τρόπο για κάποιο διάστημα, αν μη τι άλλο επειδή το Ιράν δεν διαθέτει ενιαία ηγεσία μετά την 37ετή εξουσία του Αλί Χαμενεΐ.

    Η ειρωνεία είναι ότι οι ιρανικές επιθέσεις σε αραβικά κράτη έχουν καταστήσει την αμερικανική παρουσία ακόμη πιο αναγκαία για πολλές χώρες της περιοχής. Κανείς δεν εμπιστεύεται την Αμερική, αλλά πολλοί λαχταρούν απεγνωσμένα την παρουσία και την προστασία της. Παρομοίως, καθιστούν το Ισραήλ, παρά τα όποια ελαττώματά του, πιο ελκυστικό από στρατηγική άποψη για τις αραβικές δυνάμεις από ποτέ.

    Στις πρόσφατες διαπραγματεύσεις, οι ΗΠΑ, υπό την επίδραση των αντιπαλοτήτων της αυλής του Τραμπ, φάνηκαν να ακολουθούν διαφορετικές, ακόμη και αντιφατικές πολιτικές για την Τουρκία, τον Λίβανο και το Ιράν.

    Όσο παρορμητικό κι αν φάνηκε, όμως, το ξεκίνημα του πολέμου τον Φεβρουάριο, η επιχείρηση στη Βενεζουέλα και ο βομβαρδισμός των πυρηνικών εγκαταστάσεων του Ιράν το 2025 έδειξαν ότι αυτή η κυβέρνηση μπορεί να ενεργεί με μυστικότητα και προσήλωση στον στόχο.

    Και τώρα, επτά μήνες μετά την έναρξη του πολέμου με το Ιράν, ο αποκλεισμός του Ιράν από τον Τραμπ φαίνεται να λειτουργεί. Οι προμήθειες πετρελαίου μέσω του Στενού του Ορμούζ και άλλων πηγών, περιλαμβανομένου του σαουδαραβικού αγωγού Ανατολής–Δύσης, αυξάνονται προς τα προπολεμικά επίπεδα, προς το παρόν. Πώς θα αντιδράσουν οι Φρουροί της Επανάστασης του Ιράν; Δεν υπάρχει τίποτε πιο επικίνδυνο από μια πληγωμένη τίγρη.

    Όπως κι αν τελειώσει αυτό, η αυξανόμενη σύγκλιση των θεάτρων και ο κίνδυνος γενικευμένης ανάφλεξης σημαίνουν ότι μια μετρημένη, συνεκτική Αμερική είναι πιο αναγκαία από ποτέ — είναι η μόνη δύναμη που μπορεί να διαχειριστεί αυτόν τον νέο, ολοένα πιο επικίνδυνο κόσμο που συγκλίνει.

    Ακολουθήστε μας στα social media!
    Facebook X LinkedIn TikTok
    admin

    Keep Reading

    Χρηματιστήριο: Χάθηκαν οι 2.600 μονάδες και άνοιξε η πόρτα για νέες περιπέτειες – Βουτιά 2,22%, εβδομαδιαίες απώλειες 2,51%

    Παγκόσμιο sell-off: Η Wall Street έχασε 3 τρισ. δολάρια και η Ασία βυθίζεται – Εκλογικό σοκ και φόβοι για την AI απειλούν τις αγορές

    Χρηματιστήριο: Στη σκιά της Coca-Cola η βουτιά 1,92% – Η αγορά φλερτάρει ξανά με τις 2.600 μονάδες

    Alpha Bank: Υψηλή διψήφια ανάπτυξη κερδοφορίας, πάνω από 4 δισ. σε μετόχους στην τριετία

    Metlen: Πίσω από την αύξηση τζίρου, οι 22.000 λιγότεροι πελάτες, η πτώση της παραγωγής και οι ανοιχτές απορίες για την κερδοφορία

    Εθνική Τράπεζα: Πίσω από το 1 δισ. κερδών – Τα πέντε «αγκάθια» του εννεαμήνου και τα μηνύματα προς τους επενδυτές

    Add A Comment

    Comments are closed.

    ΔΕΗ Fiber Voice
    Follow @x
    Latest Posts

    Ένταση στο συνέδριο της ΚΕΔΕ: Καταγγελίες Δούκα για νοθεία – «Φύγε από εδώ. Δεν ντρέπεσαι λιγάκι;», φώναξε ο Καφαντάρης

    November 7, 2026

    Τσίπρας: «Οι πλειστηριασμοί μόνο το 2025 ήταν 5 φορές περισσότεροι από ό,τι όλη τη πενταετία ‘15-‘19»

    November 7, 2026

    Στον Άιζενκοτ θα δώσει ο Χέρτζογκ την εντολή σχηματισμού κυβέρνησης στο Ισραήλ

    November 7, 2026

    Ο Κυριάκος Μητσοτάκης μεταβαίνει αύριο στις Σέρρες

    November 7, 2026

    Κωνσταντοπούλου: Δημόσιο αγαθό και δικαίωμα το νερό- Θα υπερασπιστώ την αξιοπρέπεια των ανθρώπων στον Βόλο

    November 7, 2026
    Facebook X (Twitter)
    © 2026

    Type above and press Enter to search. Press Esc to cancel.