Πώς προχωρούν διαδικασίες στον διαγωνισμό των έργων αξιοποίησης υδατικού δυναμικού του Ταυρωνίτη ποταμού στα Χανιά. Ποιοι είναι οι ισχυροί «μνηστήρες» των υποδομών.
Με πολύ αργούς ρυθμούς προχωρούν οι διαδικασίες και οι εξελίξεις στο «μέτωπο» της υλοποίησης έργων του υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών που σχετίζονται με τη διαχείριση υδάτινου δυναμικού. Ένα εξ αυτών είναι και το περίφημο «Φράγμα Ταυρωνίτη» στην Κρήτη που προγραμματίζεται να κατασκευαστεί μέσω ΣΔΙΤ εκτιμώμενου προϋπολογισμού 267,1 εκατ. ευρώ. Για την υλοποίηση των έργων «ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΟΥ ΥΔΑΤΙΚΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΤΟΥ ΤΑΥΡΩΝΙΤΗ ΠΟΤΑΜΟΥ Π.Ε. ΧΑΝΙΩΝ ΚΡΗΤΗΣ» εδώ και χρόνια «τρέχει» σχετικός διαγωνισμός, όπως το ίδιο συμβαίνει και για ένα ακόμα project σχετικό στην Θεσσαλία (Ενιπέα Φαρσάλων, εκτιμώμενης αξίας 230,07 εκατ. ευρώ, μέσω ΣΔΙΤ και αυτό).
Οι «μνηστήρες» και ο «παγωμένος» διαγωνισμός
Αναφορικά με το έργο στην Κρήτη, κι ενώ ήδη τα γκρουπ AKTOR (τότε ως Intrakat) – Μυτιληναίος (πλέον Metlen)– Μεσόγειος, ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ – Χρ. Κωνσταντινίδης και ΑΚΤΩΡ Παραχωρήσεις – ΑΒΑΞ έχουν «περάσει» από τον Μάρτιο του 2023 σε επόμενη διαγωνιστική φάση, οι διαδικασίες «κυλούν» με εξαιρετικά αργό ρυθμό. Βέβαια, να σημειωθεί ότι έκτοτε έχουν αλλάξει τα δεδομένα στις υποδομές – κατασκευές (απόκτηση της ΑΚΤΩΡ Παραχωρήσεις και της ΑΚΤΩΡ ΑΤΕ από την AKTOR), οπότε, τα σχήματα χρήζουν… αλλαγών. Για την ώρα, όσον αφορά στο έργο ΣΔΙΤ στην Κρήτη, στην παρούσα φάση έχουν ολοκληρωθεί οι διαδικασίες Α΄ φάσης με την έγκριση των προεπιλεγέντων και θα ακολουθήσει η Β’ Φάση: Διεξαγωγή διαλόγου (Στάδιο Β.Ι) και υποβολή δεσμευτικών προσφορών (Στάδιο Β.ΙΙ), μέχρι την υπογραφή της σχετικής σύμβασης με τον ΙΦΣ.
Ωστόσο, σύμφωνα με έγγραφα του υπουργείου, δεν έχει δοθεί σαφές χρονοδιάγραμμα, παρά μόνο παρατάσεις σε συμβάσεις συμβούλων που βοηθούν τις υπηρεσίες στην διαδικασία (π.χ. νέα παράταση έως τα τέλη Οκτωβρίου 2027 για τον χρηματοοικονομικό σύμβουλο κ.α.). Ως εκ τούτου, αναμένεται η συνέχεια τόσο ως προς το χρηματοδοτικό όσο και για την εξέλιξη του διαγωνισμού.
Ποιο είναι το έργο
Θεωρητικά, βάσει της προ ετών διακήρυξης, στο φυσικό αντικείμενο του έργου περιλαμβάνεται, μεταξύ άλλων, η κατασκευή:
- του Φράγματος Ντεριανού (θέση Παπαδιανών) επί του παραπόταμου Ντεριανού του ποταμού Ταυρωνίτη και των συνοδών τεχνικών έργων,
- του Φράγματος Σεμπρωνιώτη επί του ομώνυμου παραπόταμου του ποταμού Ταυρωνίτη και των συνοδών τεχνικών έργων,
- της συνδετήριας σήραγγας των δύο δημιουργούμενων ταμιευτήρων, για τη μεταφορά νερών από τον ταμιευτήρα του Φρ. Σεμπρωνιώτη προς τον ταμιευτήρα του Φρ. Ντεριανού.
Το έργο προορίζονταν να επιλύσει ένα αίτημα δεκαετιών για την άρδευση γεωργικών εκτάσεων μεγάλης απόδοσης, όπως η υψηλή ζώνη Πλατανιά και περιοχές της Δυτικής Κισάμου Χανίων, εξοικονομώντας νερό για άλλες χρήσεις, όπως η ύδρευση οικισμών και τουριστικών εγκαταστάσεων. Επιπλέον, το έργο θα συμβάλλει ουσιαστικά στην αντιπλημμυρική προστασία των εκτάσεων της λεκάνης απορροής του Ταυρωνίτη ποταμού, στην οποία προκλήθηκαν πολύ μεγάλες καταστροφές και έντονα πλημμυρικά φαινόμενα από τις βροχοπτώσεις που έπληξαν την περιοχή παλιότερα.
Η διάρκεια του έργου ΣΔΙΤ είναι 30 έτη, περιλαμβάνοντας 4 έτη κατασκευαστική περίοδο και 26 έτη περίοδο λειτουργίας/συντήρησης και εκμετάλλευσης της υποδομής.
Το project στη Θεσσαλία
Μια και ο λόγος για αυτές τις ΣΔΙΤ, η «Κατασκευή φράγματος ποταμού Ενιπέα Φαρσάλων (στη θέση Παλιοδέρλι), δικτύων διανομής νερού και λοιπών συνοδών έργων» αφορούσε σε:
- κατασκευή του φράγματος στον ποταμό Ενιπέα σε θέση περίπου 5χλμ ανατολικά της κοινότητας Σκοπιάς, θέση Παλιοδερλί. Το φράγμα θα είναι λιθόρριπτο με αργιλικό πυρήνα, ύψους 77μ, μήκους στέψης 850μ, ταμιευτήρα ωφέλιμης χωρητικότητας 115 εκατομμυρίων κυβικών μέτρων και επιφάνεια λίμνης 5.000 στρεμμάτων περίπου,
- έργα προσαγωγής του νερού του ταμιευτήρα, για την άρδευση γεωργικής γης συνολικής έκτασης 107.500 στρ.,
- έργα για την ύδρευση της πόλης των Φαρσάλων και 31 οικισμών της περιοχής Φαρσάλων.
Εφόσον προχωρήσει, και με τις προ ετών προδιαγραφές, το έργο θα παρέχει, επιπλέον, νερό ύδρευσης άριστης ποιότητας στα Φάρσαλα και μια σειρά άλλων οικισμών της περιοχής, πληθυσμού περίπου 10.000 κατοίκων. Κύριος σκοπός του έργου είναι η άρδευση εκτάσεων περίπου 100.000 στρεμμάτων. Η διάρκεια του έργου ΣΔΙΤ είναι 30 έτη, περιλαμβάνοντας 4 έτη κατασκευαστική περίοδο και 26 έτη περίοδο λειτουργίας/συντήρησης και εκμετάλλευσης της υποδομής.
Όπως σημειωνόταν στην προκήρυξη, τα οφέλη του έργου είναι πολλαπλά καθώς δίνει στους αγρότες της περιοχής τα μέσα για να αναπτύξουν με δυναμισμό την γεωργία, βελτιώνοντας το εισόδημά τους, μειώνοντας ταυτόχρονα τις δαπάνες τους εξασφαλίζοντας αρδευτικό νερό με χαμηλό κόστος. Ταυτόχρονα συμβάλλει στον εθνικό στόχο αποκατάστασης της καλής κατάστασης των υπογείων υδάτων της περιοχής, περιορίζοντας σημαντικά την υπεράντληση και αντικαθιστώντας τις απαιτούμενες ποσότητες με επιφανειακά ύδατα που θα συγκεντρώνονται στον ταμιευτήρα.

